ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 222/38: อำนาจศาลในการบังคับคดีแบบกลุ่ม
ตัวบทกฎหมาย
ในกรณีที่ศาลมีคำพิพากษาให้โจทก์ชนะคดี ให้ศาลมีอำนาจกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการปฏิบัติตามคำพิพากษา โดยจะกำหนดไว้ในคำพิพากษาหรือโดยคำสั่งในภายหลังก็ได้ และในระหว่างการบังคับคดีให้ศาลมีอำนาจออกคำบังคับเพิ่มเติมเพื่อให้เป็นไปตามคำพิพากษาได้ตามที่เห็นสมควร
ให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจพิจารณาสั่งคำร้องขอทุเลาการบังคับตามคำพิพากษาคำสั่งของศาลชั้นต้นให้เป็นที่สุด
คำแปลภาษาอังกฤษ
ในกรณีที่ศาลมีคำพิพากษาให้โจทก์ชนะคดี ให้ศาลมีอำนาจกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการปฏิบัติตามคำพิพากษา โดยจะกำหนดไว้ในคำพิพากษาหรือโดยคำสั่งในภายหลังก็ได้ และในระหว่างการบังคับคดีให้ศาลมีอำนาจออกคำบังคับเพิ่มเติมเพื่อให้เป็นไปตามคำพิพากษาได้ตามที่เห็นสมควร
ให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจพิจารณาสั่งคำร้องขอทุเลาการบังคับตามคำพิพากษาคำสั่งของศาลชั้นต้นให้เป็นที่สุด
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
บทบัญญัตินี้ให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจควบคุมการบังคับคดีแบบกลุ่มอย่างยืดหยุ่นและต่อเนื่อง โดยตระหนักว่าการเยียวยาแบบกลุ่มมักบังคับด้วยคำสั่งตายตัวเพียงคำสั่งเดียวไม่ได้ ศาลจึงมีอำนาจกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการปฏิบัติตามคำพิพากษา และออกคำบังคับเพิ่มเติมได้ระหว่างบังคับคดี ซึ่งเหมาะกับการเยียวยาที่ซับซ้อน เป็นขั้นตอน หรือต่อเนื่องและกระทบสมาชิกจำนวนมาก วรรคสองรวมอำนาจพิจารณาคำร้องขอทุเลาการบังคับไว้ที่ศาลชั้นต้นและให้คำสั่งเป็นที่สุด ซึ่งเร่งการบังคับคดีโดยตัดการอุทธรณ์เรื่องทุเลา เมื่ออ่านประกอบมาตรา 222/35 และ 222/39 สะท้อนการออกแบบที่รวมศูนย์และเร่งรัดการบังคับคดีแบบกลุ่มภายใต้การกำกับของศาล
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
ข้อความสำคัญเชิงปฏิบัติสำหรับจำเลยคือคำพิพากษาคดีแบบกลุ่มไม่ใช่คำสั่งตายตัวที่รอให้ผ่านไปได้ ศาลปรับและออกคำบังคับเพิ่มเติมเพื่อให้การบังคับคดีได้ผลได้ จึงควรวางแผนปฏิบัติตามแต่เนิ่น ๆ หากประสงค์ขอทุเลาการบังคับ พึงทราบว่ามีเพียงศาลชั้นต้นที่พิจารณา และคำสั่งเป็นที่สุด จึงไม่มีการอุทธรณ์คำสั่งที่ไม่อนุญาตให้ทุเลา คำร้องครั้งแรกจึงสำคัญมาก สำหรับกลุ่มที่ชนะคดี ความยืดหยุ่นนี้ช่วยให้การเยียวยาเกิดผลจริง เนื่องจากคำสั่งทุเลาเป็นที่สุด การดำเนินการโดยทนายความที่มีความชำนาญจึงสำคัญ
คำถามที่พบบ่อย
ศาลเปลี่ยนวิธีบังคับคดีตามคำพิพากษาคดีแบบกลุ่มได้หรือไม่
ได้ มาตรา 222/38 ให้ศาลกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการปฏิบัติตามคำพิพากษาในคำพิพากษาหรือโดยคำสั่งภายหลัง และออกคำบังคับเพิ่มเติมได้ระหว่างบังคับคดีตามที่เห็นสมควร
อุทธรณ์คำสั่งเรื่องทุเลาการบังคับในคดีแบบกลุ่มได้หรือไม่
ไม่ได้ ตามมาตรา 222/38 ศาลชั้นต้นเป็นผู้พิจารณาคำร้องขอทุเลาการบังคับ และคำสั่งของศาลชั้นต้นในเรื่องนี้เป็นที่สุด จึงอุทธรณ์ไม่ได้
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil Procedure Code, s. 222/38 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 222/38. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-38/ (accessed 12 ตุลาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 222/38 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-38/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-38/"><p>ในกรณีที่ศาลมีคำพิพากษาให้โจทก์ชนะคดี ให้ศาลมีอำนาจกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการปฏิบัติตามคำพิพากษา โดยจะกำหนดไว้ในคำพิพากษาหรือโดยคำสั่งในภายหลังก็ได้ และในระหว่างการบังคับคดีให้ศาลมีอำนาจออกคำบังคับเพิ่มเติมเพื่อให้เป็นไปตามคำพิพากษาได้ตามที่เห็นสมควร ให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจพิจารณาสั่งคำร้องขอทุเลาการบังคับตามคำพิพากษาคำสั่งของศาลชั้นต้นให้เป็นที่สุด</p><footer>Civil Procedure Code, s. 222/38 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-38/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา