ตั้งแต่ปี 2006 เป็นต้นมา · ใบอนุญาตทนายความเลขที่ 3149/2556 +66 87 225 1340 (EN/FR) +66 87 414 9288 (TH) WhatsApp

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์, ฉบับสองภาษาพร้อมหมายเหตุ

อ้างอิงครบทุกมาตราของประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ทั้งภาษาไทย (ตัวบทจากราชกิจจานุเบกษา) และคำแปลภาษาอังกฤษ พร้อมหมายเหตุของสำนักงาน และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความแต่ละมาตรา

  • 6บรรพ
  • 1,872มาตรา
  • 275+คำพิพากษาฎีกา (ตรวจสอบแล้ว)
  • 150มาตราที่มีหมายเหตุเชิงลึก
  • 88คำถามที่พบบ่อย
เรานับอย่างไร
  • มาตราตามเลขลำดับ 1,755 มาตรา (มาตรา 1 ถึง 1755)
  • มาตราที่แทรกเพิ่มโดยกฎหมายแก้ไขภายหลัง 117 มาตรา เช่น มาตรา 193/30 (และมาตรา 1096 ทวิ ตามแบบเดิม)
  • รวม 1,872 มาตรา ในจำนวนนี้ถูกยกเลิกแล้ว 38 มาตรา และมีผลใช้บังคับ 1,834 มาตรา
  • เว็บไซต์นี้มีหน้าแยกสำหรับ 1,846 มาตรา คือทุกมาตราตั้งแต่ 4 ถึง 1755 และมาตราที่แทรกเพิ่มทั้งหมด ยกเว้นมาตรา 1096 ทวิ และมาตรา 1275 ถึง 1296 ที่ถูกยกเลิก (แสดงในหน้ามาตรา 1274) ส่วนมาตรา 1 ถึง 3 ซึ่งเป็นข้อความเบื้องต้นยังไม่มีหน้าแยก

นับจากตัวบทฉบับรวมแก้ไขปัจจุบันที่เผยแพร่โดยสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (ใช้บังคับตั้งแต่ 25 มีนาคม 2568)

ปรับปรุงล่าสุด: 12 ตุลาคม 2569

เริ่มต้นที่นี่

การซื้อและถือครองทรัพย์สิน

การเป็นเจ้าของ การเช่า หรือการมีสิทธิเหนือที่ดินในประเทศไทยขึ้นอยู่กับการทำเป็นหนังสือและการจดทะเบียน มาตราเหล่านี้กำหนดหลักเรื่องการซื้อขาย การเช่าระยะยาว กรรมสิทธิ์ และทรัพยสิทธิที่ชาวต่างชาติใช้บ่อย เช่น สิทธิเก็บกิน สิทธิเหนือพื้นดิน และสิทธิอาศัย

มาตราสำคัญ

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ต้องการคำปรึกษาสำหรับกรณีของคุณ? นัดหมายปรึกษา

การสมรส การหย่า และบุตร

บรรพ 5 กำหนดเงื่อนไขการสมรส ทรัพย์สินระหว่างคู่สมรสและการแบ่ง และสิทธิหน้าที่ระหว่างบิดามารดากับบุตร ตั้งแต่พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2567 ใช้บังคับเมื่อวันที่ 23 มกราคม 2568 หลักเหล่านี้ใช้กับคู่สมรสทุกเพศ

มาตราสำคัญ

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ต้องการคำปรึกษาสำหรับกรณีของคุณ? นัดหมายปรึกษา

สัญญา การกู้ยืม และการค้ำประกัน

ข้อพิพาทส่วนใหญ่ขึ้นอยู่กับว่าสัญญาสมบูรณ์หรือไม่ ผลของการผิดสัญญา และอายุความในการฟ้อง มาตราเหล่านี้ครอบคลุมนิติกรรมที่เป็นโมฆะ อายุความทั่วไป ละเมิด การกู้ยืมเงิน ดอกเบี้ย การค้ำประกัน และการจำนอง

มาตราสำคัญ

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ต้องการคำปรึกษาสำหรับกรณีของคุณ? นัดหมายปรึกษา

ห้างหุ้นส่วนและบริษัท

ห้างหุ้นส่วนและบริษัทจำกัดจัดตั้งและดำเนินการตามบรรพ 3 ของประมวลกฎหมาย มาตราเหล่านี้กำหนดลักษณะของแต่ละรูปแบบ ความรับผิดในหนี้ การจัดตั้งบริษัทจำกัด และผู้มีอำนาจจัดการ

มาตราสำคัญ

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ต้องการคำปรึกษาสำหรับกรณีของคุณ? นัดหมายปรึกษา

พินัยกรรมและมรดก

เมื่อบุคคลถึงแก่ความตาย กองมรดกตกทอดแก่ผู้รับพินัยกรรมตามพินัยกรรมที่สมบูรณ์ หรือแก่ทายาทโดยธรรมตามลำดับที่กฎหมายกำหนด มาตราเหล่านี้ครอบคลุมทรัพย์มรดก ผู้มีสิทธิรับมรดก แบบของพินัยกรรม และอายุความในการฟ้องคดีมรดก

มาตราสำคัญ

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ต้องการคำปรึกษาสำหรับกรณีของคุณ? นัดหมายปรึกษา

คำนำของหัวข้อเหล่านี้และคำอธิบายสั้นบนการ์ดบรรพเขียนโดยทีมงาน ยังไม่ได้ตรวจทานโดยสำนักงาน

หกบรรพของประมวลกฎหมาย

ภาพรวมประมวลกฎหมาย

ลำดับทายาทโดยธรรม

ลำดับทายาทโดยธรรมตามมาตรา 1629 และ 1630 ทายาทหกลำดับเรียงตามลำดับ ตราบที่ทายาทลำดับก่อนยังมีชีวิตอยู่ ลำดับถัดไปไม่มีสิทธิ เว้นแต่บิดามารดาได้ส่วนแบ่งเสมือนทายาทชั้นบุตรเมื่อมีผู้สืบสันดาน คู่สมรสที่ยังมีชีวิตอยู่เป็นทายาทโดยธรรมตามมาตรา 1635 1. ผู้สืบสันดาน 2. บิดามารดา 3. พี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน 4. พี่น้องร่วมบิดาหรือร่วมมารดาเดียวกัน 5. ปู่ ย่า ตา ยาย 6. ลุง ป้า น้า อา + คู่สมรสที่ยังมีชีวิตอยู่ (ม.1635)
ทายาทโดยธรรม (ฉบับข้อความ)
ลำดับทายาท
1ผู้สืบสันดาน
2บิดามารดา
3พี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน
4พี่น้องร่วมบิดาหรือร่วมมารดาเดียวกัน
5ปู่ ย่า ตา ยาย
6ลุง ป้า น้า อา

ตราบที่มีทายาทลำดับใดยังมีชีวิตอยู่หรือมีผู้รับมรดกแทนที่ ทายาทลำดับถัดลงไปไม่มีสิทธิ แต่บิดามารดาได้ส่วนแบ่งเสมือนทายาทชั้นบุตรเมื่อมีผู้สืบสันดาน มาตรา 1629, มาตรา 1630, มาตรา 1635

อายุความที่สำคัญ

อายุความตามมาตราต่าง ๆ ของประมวลกฎหมาย แถบแสดงอายุความตั้งแต่หกเดือนถึงสิบปี ตารางด้านล่างแสดงอายุความ ประเภทสิทธิเรียกร้อง และมาตรา §563 6 เดือน §448 1 ปี §467 1 ปี §1754 1 ปี §193/34 2 ปี §193/33 5 ปี §193/30 10 ปี §193/32 10 ปี §193/31 10 ปี
อายุความ (ฉบับข้อความ)
อายุความใช้กับมาตรา
6 เดือนคดีที่ผู้ให้เช่าฟ้องผู้เช่าเกี่ยวกับสัญญาเช่า นับแต่วันส่งคืนทรัพย์สินที่เช่า563
1 ปีค่าเสียหายอันเกิดแต่มูลละเมิด นับแต่ผู้เสียหายรู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้ต้องใช้ค่าสินไหมทดแทน (ไม่เกินสิบปีนับแต่วันทำละเมิด)448
1 ปีความรับผิดเพื่อทรัพย์ขาดตกบกพร่องหรือล้ำจำนวน นับแต่เวลาส่งมอบ467
1 ปีคดีมรดก นับแต่เจ้ามรดกตาย หรือนับแต่ทายาทได้รู้หรือควรได้รู้ถึงความตาย (ไม่เกินสิบปีนับแต่เจ้ามรดกตาย)1754
2 ปีสิทธิเรียกร้องทางการค้าและบริการตามที่ระบุ เช่น ผู้ประกอบการค้า ผู้ขนส่ง และโรงแรม193/34
5 ปีดอกเบี้ยค้างชำระ เงินผ่อนทุนคืนเป็นงวด ค่าเช่าค้างชำระ และเงินที่กำหนดจ่ายเป็นระยะ193/33
10 ปีอายุความทั่วไป เมื่อไม่มีกฎหมายบัญญัติไว้โดยเฉพาะ193/30
10 ปีสิทธิเรียกร้องตามคำพิพากษาถึงที่สุดหรือสัญญาประนีประนอมยอมความ193/32
10 ปีสิทธิเรียกร้องของรัฐในค่าภาษีอากร193/31

ขนาดของแต่ละบรรพ

จำนวนมาตราในแต่ละบรรพ บรรพ 3 เอกเทศสัญญามีจำนวนมาตรามากที่สุด จำนวนที่แน่นอนอยู่ในตารางด้านล่าง บรรพ 1 225 บรรพ 2 260 บรรพ 3 875 บรรพ 4 137 บรรพ 5 215 บรรพ 6 157
จำนวนมาตราต่อบรรพ (ฉบับข้อความ)
บรรพมาตรา
1. บททั่วไป225
2. หนี้260
3. เอกเทศสัญญา875
4. ทรัพย์สิน137
5. ครอบครัว215
6. มรดก157

จำนวนรวมมาตราที่แทรกเพิ่มและที่ถูกยกเลิก ส่วนข้อความเบื้องต้น (มาตรา 1 ถึง 3) อยู่นอกบรรพ

แผนภาพจัดทำจากตัวบทในเว็บไซต์นี้ ยังไม่ได้ตรวจทานโดยสำนักงาน โปรดอ่านตัวบทของมาตรานั้นประกอบเสมอ

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์คืออะไร

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ป.พ.พ.) เป็นกฎหมายแม่บทที่ใช้บังคับความสัมพันธ์ทางแพ่งและพาณิชย์ในประเทศไทย เริ่มประกาศใช้ตั้งแต่ พ.ศ. 2468 (ค.ศ. 1925) แบ่งออกเป็น 6 บรรพ ครอบคลุมตั้งแต่หลักทั่วไป หนี้และสัญญา เอกเทศสัญญา ทรัพย์สิน ครอบครัว ไปจนถึงมรดก

หน้านี้รวบรวมตัวบทภาษาไทยฉบับเต็ม คำแปลอังกฤษ หมายเหตุเชิงปฏิบัติของสำนักงาน และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ตรวจสอบเลขคดีแล้ว เพื่อให้ทั้งทนายความ นักธุรกิจ และชาวต่างชาติ ใช้อ้างอิงได้อย่างมั่นใจ สลับภาษาได้ทุกหน้าโดยปุ่ม EN / ไทย

มาตราที่ศาลฎีกาอ้างถึงมากที่สุด

  1. มาตรา 1382 การได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์ 673 คดี
  2. มาตรา 224 ดอกเบี้ยค่าเสียหาย 569 คดี
  3. มาตรา 193/30 อายุความทั่วไป, สิบปี 472 คดี
  4. มาตรา 448 อายุความฟ้องเรียกค่าสินไหมทดแทนเพราะละเมิด 391 คดี
  5. มาตรา 1375 348 คดี
  6. มาตรา 391 การคืนทรัพย์เมื่อเลิกสัญญา 333 คดี
  7. มาตรา 1754 อายุความฟ้องเรียกมรดก 321 คดี
  8. มาตรา 1299 การจดทะเบียนทรัพยสิทธิในอสังหาริมทรัพย์ 311 คดี
  9. มาตรา 456 ซื้อขายอสังหาริมทรัพย์ต้องทำเป็นหนังสือและจดทะเบียน 311 คดี
  10. มาตรา 653 การกู้ยืมเงินเกิน 2,000 บาทต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือ 303 คดี
  11. มาตรา 150 นิติกรรมที่ขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีเป็นโมฆะ 301 คดี
  12. มาตรา 7 298 คดี

นับจากคำพิพากษาศาลฎีกาในฐานข้อมูลของสำนักงาน มาตราที่ว่าด้วยวิธีพิจารณาและการกำหนดโทษย่อมถูกอ้างถึงบ่อยกว่าโดยธรรมชาติ เพราะปรากฏในคำพิพากษาเกือบทุกคดี วิธีการนับ

อัปเดตล่าสุด

  1. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 875/2561: หย่าโดยสัญญาประนีประนอมยอมความไม่มีการชี้ว่าฝ่ายใดผิด จึงเรียกค่าเลี้ยงชีพตามมาตรา 1526 ไม่ได้
  2. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8321/2568: เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพและ กบข. ที่สะสมระหว่างสมรสเป็นสินสมรสจนถึงวันฟ้องหย่า
  3. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8151/2560: คู่สมรสฝ่ายผิดเรียกค่าเลี้ยงชีพไม่ได้ แต่ศาลกำหนดค่าอุปการะเลี้ยงดูจนหย่าถึงที่สุดได้แม้มิได้ขอ
  4. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7795/2560: เหตุผลใหม่ว่าเหตุใดจึงแยกกันอยู่ยกขึ้นอ้างครั้งแรกในชั้นฎีกาไม่ได้ ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัย
  5. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7534/2560: ทิ้งคู่สมรสที่ป่วยไปเกินหนึ่งปีเป็นการทิ้งร้าง หญิงอื่นที่ถูกฟ้องร่วมไม่มีสิทธิอุทธรณ์
  6. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5579/2567: ภริยารู้เรื่องชู้มานานหลายปีแล้วจึงฟ้องเรียกค่าทดแทน เป็นการใช้สิทธิโดยไม่สุจริต ไม่มีอำนาจฟ้อง
  7. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5259-5260/2561: แผ่นบันทึกเสียงที่แอบอัดรับฟังได้ในคดีชู้ และชู้จะอ้างระยะเวลาหนึ่งปีตามมาตรา 1529 ไม่ได้
  8. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4977/2565: สามีตายระหว่างฎีกา การสมรสสิ้นสุดด้วยความตายก่อนคำพิพากษาหย่าถึงที่สุด แต่ชู้ยังต้องใช้ค่าทดแทน
  9. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4969/2565: หย่าโดยคำพิพากษาตามยอมมิใช่หย่าเพราะเหตุตามมาตรา 1516 (1) จึงเรียกค่าทดแทนจากคู่สมรสไม่ได้
  10. เพิ่มคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 452/2567: บันทึกท้ายทะเบียนหย่าที่ยกบ้านให้คู่สมรสฝ่ายหนึ่ง ต้องตีความว่ารวมถึงที่ดินที่บ้านตั้งอยู่ด้วย

ข้อมูลอ้างอิงนี้ปรับปรุงทุกสัปดาห์ตามกฎหมายใหม่และคำพิพากษาศาลฎีกา

วิธีใช้ทรัพยากรนี้

  • กดปุ่ม EN / ไทย เพื่อสลับภาษาในทุกหน้า โดย URL หลักเป็นหน้าเดียวกัน (รองรับ hreflang)
  • แต่ละมาตราแสดงตัวบทไทย คำแปลอังกฤษ หมายเหตุ คำพิพากษาฎีกา และลิงก์ไปคู่มือที่เกี่ยวข้อง
  • อ้างอิงเลขคดีฎีกาได้โดยกดลิงก์ไปยังแหล่งที่มาทางการ (deka.in.th)

คำถามที่พบบ่อย

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มีกี่มาตรา

มีทั้งหมด 6 บรรพ รวม 1,872 มาตรา ครอบคลุมหลักทั่วไป หนี้ สัญญา ทรัพย์สิน ครอบครัว และมรดก

คำแปลภาษาอังกฤษเป็นฉบับทางการหรือไม่

ตัวบทภาษาไทยคัดจากราชกิจจานุเบกษา/กฤษฎีกา ส่วนคำแปลอังกฤษเป็นฉบับของสำนักงานเพื่อการอ้างอิง โปรดยึดตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก

คำพิพากษาศาลฎีกาที่อ้างถึงเชื่อถือได้ไหม

ทุกคำพิพากษามีการตรวจสอบเลขคดีกับฐานข้อมูลศาลฎีกา และมีลิงก์ไปยังแหล่งที่มา (deka.in.th)

เนื้อหารองรับพระราชบัญญัติสมรสเท่าเทียมแล้วหรือไม่

รองรับแล้ว บรรพ 5 และ 6 ปรับถ้อยคำเป็นกลางทางเพศและสะท้อนสิทธิคู่สมรสเพศเดียวกันตามพระราชบัญญัติฯ (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2567

เลื่อนขึ้น
WhatsApp LINE โทร จอง