มาตรา 1402 — สิทธิอาศัย — บทนิยาม
ตัวบทกฎหมาย
บุคคลใดได้รับสิทธิอาศัยในโรงเรือน บุคคลนั้นย่อมมีสิทธิอยู่ในโรงเรือนนั้นโดยไม่ต้องเสียค่าเช่า
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
A person who has been granted a right of habitation (arsai) in a building is entitled to occupy such building as a dwelling place without paying rent.
คำแปลนี้ยังไม่ได้รับการรับรองจากสำนักงาน — โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 1402 ก่อตั้งสิทธิอาศัย — เป็นญาติแคบของสิทธิเก็บกินตามมาตรา 1417 ผู้ทรงสิทธิอาศัยอยู่ในเรือนได้ แต่ให้เช่าหรือหาประโยชน์อื่นไม่ได้ การใช้งานที่พบบ่อยในสำนักงาน: บิดามารดาผู้สูงอายุยกบ้านให้บุตร แต่ต้องการจดทะเบียนสิทธิอาศัยเพื่อให้ตนเองอยู่ได้ตลอดชีวิต เช่นเดียวกับสิทธิเก็บกิน ต้องจดทะเบียนต่อกรมที่ดินตามมาตรา 1299 จึงจะผูกพันบุคคลภายนอก กำหนดเวลาสูงสุด 30 ปีถ้าเป็นกำหนดแน่นอน หรือตลอดชีพของผู้ทรงสิทธิ
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
ทนายความ: สิทธิอาศัยครอบคลุมเฉพาะการอยู่อาศัยในอาคาร ไม่รวมถึงการใช้ที่ดินเปล่า รายได้จากอาคาร หรือการให้เช่าช่วง ต้องทำเป็นหนังสือและจดทะเบียนตามมาตรา 1299 เพื่อให้สมบูรณ์เป็นทรัพยสิทธิ ประชาชน: หากใครมอบสิทธิให้ท่านอยู่อาศัยในบ้านโดยไม่เสียค่าเช่า นั่นคือสิทธิอาศัย หากไม่จดทะเบียนที่สำนักงานที่ดิน จะเป็นเพียงสิทธิเชิงบุคคลระหว่างท่านกับผู้ให้สิทธิ
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ตั้งแต่ประกาศใช้ครั้งแรก ไม่มีการแก้ไขเพิ่มเติมที่สำคัญในภายหลัง
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4736/2533 (1990)
การให้ลูกจ้างอยู่อาศัยโดยไม่เสียค่าเช่าในฐานะส่วนหนึ่งของการจ้างงานไม่ใช่สิทธิอาศัยตามมาตรา 1402 แต่เป็นสิทธิเชิงบุคคลที่ไม่สามารถบังคับได้ในฐานะทรัพยสิทธิ
โจทก์ให้จำเลยอาศัยในห้องแถวโดยไม่เสียค่าเช่าเพราะจำเลยที่ 2 เป็นลูกจ้าง ศาลวินิจฉัยว่าไม่ใช่สิทธิอาศัยตามมาตรา 1402 เป็นเพียงสิทธิเชิงบุคคลที่ผูกกับการจ้างงาน และไม่ได้จดทะเบียนจึงไม่สมบูรณ์เป็นทรัพยสิทธิ
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 482/2506 (1963)
สิทธิอาศัยครอบคลุมเฉพาะการอยู่ในโรงเรือนที่มีอยู่แล้ว การใช้ที่ดินเปล่าเพื่อปลูกเรือนอยู่นอกบังคับมาตรา 1402
มาตรา 1402 ใช้บังคับเฉพาะการอยู่อาศัยในโรงเรือน การยอมให้ปลูกเรือนบนที่ดินโดยไม่เสียค่าเช่าไม่ใช่สิทธิอาศัย แต่เป็นการได้ใช้ประโยชน์ในที่ดินโดยได้รับอนุญาต กฎการบอกเลิกตามมาตรา 1403 จึงไม่ใช้บังคับ
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา