มาตรา 702: จำนอง, บทนิยาม

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8905/2551 (2008) ★ คดีนำ

   จำนองเป็นหนี้อุปกรณ์ของหนี้ประธานที่ประกัน เมื่อโจทก์ฟ้องว่าจำเลยกู้ยืมเงินและจำนองเป็นประกันหนี้กู้ยืมนั้น แต่ทางพิจารณาได้ความว่าจำเลยมิได้กู้ยืม จำเลยย่อมไม่ต้องรับผิดตามสัญญาจำนองด้วย มิใช่เพราะสัญญาจำนองเป็นโมฆะ แต่เพราะหนี้ประธานตามที่กล่าวในคำฟ้องไม่มีอยู่ และเมื่อความจริงเป็นการจำนองเพื่อประกันหนี้ดอกเบี้ยของบุคคลภายนอก ภาระการนำสืบหนี้ประธานย่อมตกแก่โจทก์ หากยังไม่ปรากฏจำนวนหนี้ประธานที่แน่นอน ศาลย่อมพิพากษาให้รับผิดในหนี้จำนองอันเป็นหนี้อุปกรณ์ไม่ได้

   โจทก์ฟ้องเรียกเงิน 3,500,000 บาท โดยอ้างว่าจำเลยกู้ยืมและจำนองที่ดินเป็นประกันหนี้กู้ยืมนั้น จำเลยให้การว่าไม่เคยกู้ยืมเงินโจทก์ สัญญาจำนองทำไว้เพื่อประกันหนี้ดอกเบี้ยเงินกู้ยืมของบุคคลภายนอกเท่านั้น ข้อเท็จจริงได้ความว่าจำเลยมอบโฉนดที่ดินพร้อมใบโอนลอยไว้เพื่อประกันหนี้ดอกเบี้ยของบุคคลภายนอก และมิได้กู้ยืมหรือรับเงินตามฟ้อง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าโจทก์สืบไม่สมตามประเด็นข้อพิพาท จำเลยจึงไม่ต้องรับผิดตามสัญญากู้ยืมเงิน และเมื่อจำนองเป็นหนี้อุปกรณ์ของหนี้ประธาน จำเลยก็ไม่ต้องรับผิดตามสัญญาจำนองด้วย ส่วนหนี้ประธานที่จำนองประกันไว้จริงนั้น ภาระการนำสืบตกแก่โจทก์ ซึ่งมิได้นำสืบว่าบุคคลภายนอกค้างชำระดอกเบี้ยเพียงใด เมื่อไม่ปรากฏจำนวนหนี้ประธานที่แน่นอน ศาลย่อมพิพากษาให้รับผิดในหนี้จำนองไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้อง

   อ่านคำพิพากษาฉบับเต็ม (deka.in.th)

2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1587/2555 (2012)

   จำนองครอบคลุมสิ่งปลูกสร้างทั้งหมดที่มีอยู่บนที่ดินจำนองขณะจดทะเบียน การโอนสิ่งปลูกสร้างแยกในภายหลังไม่ทำให้หลุดพ้นจากจำนอง

   ตามมาตรา 718 จำนองครอบไปถึงทรัพย์ทั้งปวงที่ติดพันกับทรัพย์จำนองขณะจดทะเบียน บ้านที่ปลูกอยู่บนที่ดินจำนองขณะจดทะเบียนจึงอยู่ในขอบเขตของจำนองด้วย แม้ผู้จำนองจะโอนบ้านแยกต่อมา

   อ่านคำพิพากษาฉบับเต็ม (deka.in.th)

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา