มาตรา 1599: การเปิดการสืบมรดก
ตัวบทของมาตรา
ตัวบทกฎหมาย
เมื่อบุคคลใดตาย มรดกของบุคคลนั้นตกทอดแก่ทายาท
ทายาทอาจเสียไปซึ่งสิทธิในมรดกได้แต่โดยบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้หรือกฎหมายอื่น
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
When a person dies, that person's estate devolves on the heirs.
An heir may lose the right to the estate only under the provisions of this Code or of other laws.
ตรวจสอบกับตัวบทภาษาไทยแล้ว 6 พฤศจิกายน 2026
ต้องการทนายความ? หากมาตรานี้เกี่ยวกับเรื่องของท่าน ปรึกษาสำนักงานกฎหมายของเราได้ทางออนไลน์ เป็นภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ นัดปรึกษาออนไลน์ →
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 1599 เป็นจุดเริ่มต้นทางความคิด: ในวินาทีที่เสียชีวิต กองมรดกตกทอดแก่ทายาท "ตกทอด" ไม่ได้หมายความว่าเข้าถึงทรัพย์ได้ทันที, ทรัพย์ยังอยู่ภายใต้การจัดการจนกว่าจะชำระหนี้และผู้จัดการมรดกแบ่งทรัพย์ แต่สิทธิรับมรดกผูกพันตั้งแต่วันตายและไม่อาจถูกทำลายโดยเหตุการณ์ภายหลัง (การสละมรดกของทายาทมีผลย้อนหลังถึงวันตาย) สำคัญสำหรับลูกค้าต่างชาติ: พินัยกรรมไทย (ตามมาตรา 1646+) ควบคุมทรัพย์ที่อยู่ในไทย พินัยกรรมต่างประเทศจะรับรองหรือไม่ขึ้นกับแบบ (มาตรา 1606) และกฎหมายของประเทศบ้านเกิด
คำพิพากษาเกี่ยวกับการเช่าและสัญญาต่างตอบแทน
ฎีกา 3279/2524 และ 2526/2531 ยอมรับการตกทอดของสิทธิและหน้าที่ตามสัญญาต่างตอบแทนที่เกิดขึ้นแล้ว ต้องแยกจากปัญหาการสนองรับคำมั่นต่ออายุและอายุความของข้อเรียกร้องแต่ละประเภท
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
สำหรับทนายความ: การตกทอดมรดกเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติและทันที ไม่ต้องมีการแสดงเจตนารับมรดก อย่างไรก็ตามทายาทอาจสละมรดกได้ตามมาตรา ๑๖๑๒ สำหรับประชาชนทั่วไป: นับแต่วันที่ผู้ตายถึงแก่ความตาย ทายาทถือกรรมสิทธิ์รวมในทรัพย์สินของผู้ตายและต้องรับผิดชอบหนี้ของกองมรดกไม่เกินกว่าทรัพย์มรดกที่ได้รับ
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ฉบับดั้งเดิม ไม่มีการแก้ไขเพิ่มเติมที่สำคัญในภายหลัง มาตรา ๑๕๙๙ วางหลักการรับมรดกโดยสมบูรณ์ในกฎหมายไทย โดยสิทธิในทรัพย์สินและความรับผิดผ่านไปยังทายาทในขณะที่ผู้ตายถึงแก่ความตายทันที
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 13689/2556 (2013)
กรรมสิทธิ์ในทรัพย์มรดกตกทอดแก่ทายาทตาม ป.พ.พ. มาตรา ๑๕๙๙ ทันทีที่ผู้ตายถึงแก่ความตาย การฟ้องเรียกทรัพย์คืนของทายาทไม่อยู่ภายใต้อายุความห้าปีตามมาตรา ๑๗๓๓
ที่ดินพิพาทเป็นทรัพย์สินของผู้ตายและตกทอดแก่ทายาทโดยผลแห่ง ป.พ.พ. มาตรา ๑๕๙๙ วรรคหนึ่งทันทีที่ผู้ตายถึงแก่ความตาย
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1950/2553 (2010)
ความตายของลูกหนี้ตามคำพิพากษาระหว่างการบังคับคดีโอนความรับผิดไปยังทายาทตามมาตรา ๑๕๙๙ การบังคับคดีดำเนินต่อไปได้โดยไม่ต้องตั้งทายาทเป็นคู่ความแทน
เมื่อจำเลยถึงแก่กรรมระหว่างการบังคับคดี หน้าที่และความรับผิดตกทอดแก่ทายาทตาม ป.พ.พ. มาตรา ๑๕๙๙ และ ๑๖๐๐ การขายทอดตลาดดำเนินต่อไปได้โดยไม่ต้องเรียกทายาทเข้าเป็นคู่ความแทนก่อน
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 19128/2555 (2012)
ความรับผิดของคู่ความที่ถึงแก่กรรมระหว่างการบังคับคดีตกทอดแก่ทายาทตามมาตรา ๑๕๙๙ เพียงเพื่อให้การบังคับคดีสิ้นสุดลงเท่านั้น
คดีถึงที่สุดและจำเลยที่ ๑ ถึงแก่กรรมระหว่างการบังคับคดี หน้าที่และความรับผิดตกทอดแก่ทายาทตามมาตรา ๑๕๙๙ และ ๑๖๐๐ เพื่อให้การบังคับคดีเสร็จสิ้นเท่านั้น
บทสรุปคำพิพากษาที่คัดเลือกจากคลังข้อมูลวิจัยของสำนักงาน ลิงก์แหล่งที่มาระบุเอกสารที่ใช้ แต่การมีลิงก์เพียงอย่างเดียวไม่ได้ยืนยันว่าได้ตรวจสอบตรงกับต้นฉบับทางการของศาลแล้ว
หน้าคำพิพากษาศาลฎีกาบนเว็บไซต์นี้ที่เกี่ยวกับมาตรานี้
- 4273/2568 (2025) ★ วิธีแบ่งปันทรัพย์มรดกตามมาตรา 1750 และเหตุที่ทายาทซึ่งฟ้องเพื่อประโยชน์ของตนได้เพิกถอนเพียงส่วนของตน
- 1287/2569 (2026) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1287/2569
- 2656/2567 (2024) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2656/2567
- 1023/2566 (2023) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1023/2566
- 1028/2564 (2021) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1028/2564
- 1180/2563 (2020) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1180/2563
- 1180/2538 (1995) สิทธิอาศัยสิ้นสุดเมื่อผู้ทรงสิทธิตาย แต่สิทธิในค่าเสียหายตกทอดแก่ทายาท
- 2526/2531 (1988) สัญญาเช่าต่างตอบแทนผูกพันทายาทแต่คำขอจดทะเบียนขาดอายุความ
- 3279/2524 (1981) สัญญาก่อสร้างแลกสิทธิการเช่า 30 ปีผูกพันกองมรดก
แสดงคำพิพากษาที่อ้างถึงมาตรานี้ในฐานข้อมูลของเรา ดูคำพิพากษาเพิ่มเติมได้ที่ส่วนคำพิพากษาศาลฎีกา
สถิติการอ้างถึงในคำพิพากษาศาลฎีกา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 118 คดี (พ.ศ. 2501 ถึง 2569)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4273/2568 (2025) วิธีแบ่งปันทรัพย์มรดกตามมาตรา 1750 และเหตุที่ทายาทซึ่งฟ้องเพื่อประโยชน์ของตนได้เพิกถอนเพียงส่วนของตน
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2656/2567 (2024) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2656/2567
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1323/2566 (2023) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1323/2566
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1023/2566 (2023) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1023/2566
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1180/2563 (2020) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1180/2563
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2159/2562 (2019) ข้อจำกัดความสงบเรียบร้อยในสัญญาก่อนสมรส
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8873/2561 (2018)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 113/2561 (2018) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 113/2561
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
- มาตรา 1600 59
- มาตรา 1754 15
- มาตรา 1629 14
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 42 10
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 142 9
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 249 8
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
มรดกตกทอดแก่ทายาทเมื่อใด?
มรดกตกทอดแก่ทายาทในทันทีที่ผู้ตายถึงแก่ความตาย โดยผลของกฎหมาย ไม่ต้องมีคำสั่งศาลหรือการแสดงเจตนารับมรดก นับแต่ขณะนั้นทายาทเป็นเจ้าของรวมในทรัพย์สินทั้งหมดของกองมรดกและร่วมรับผิดในหนี้ของกองมรดก แต่ทายาทแต่ละคนรับผิดไม่เกินกว่าทรัพย์มรดกที่ตนได้รับตามมาตรา ๑๖๐๑
ชาวต่างชาติรับมรดกในประเทศไทยได้หรือไม่?
ได้ ชาวต่างชาติสามารถเป็นทายาทโดยธรรมหรือผู้รับพินัยกรรมและรับมรดกสังหาริมทรัพย์ได้โดยไม่มีข้อจำกัด อย่างไรก็ตาม การรับมรดกที่ดินอยู่ภายใต้บังคับของประมวลกฎหมายที่ดิน โดยทั่วไปชาวต่างชาติไม่สามารถถือกรรมสิทธิ์ในที่ดินได้ ที่ดินที่ได้รับมรดกต้องจำหน่ายภายในระยะเวลาที่อธิบดีกรมที่ดินกำหนด ทรัพย์สินอื่นเช่นห้องชุด (ภายในโควตาคนต่างด้าว) และทรัพย์สินส่วนตัวสามารถรับมรดกได้โดยเสรี
อ้างอิงมาตรานี้
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 1599 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 1599. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1599/ (accessed 19 พฤศจิกายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 1599 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1599/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1599/"><p>เมื่อบุคคลใดตาย มรดกของบุคคลนั้นตกทอดแก่ทายาท ทายาทอาจเสียไปซึ่งสิทธิในมรดกได้แต่โดยบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายนี้หรือกฎหมายอื่น</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 1599 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1599/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา