Verified ตรวจสอบแล้ว Civil & Commercial Codeป.พ.พ. Decision 943/2568 คำพิพากษาที่ 943/2568 2025 (B.E. 2568)

Assignee's demand letter counts as notice of default to the guarantor คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 943/2568

CCC Sections: มาตรา ป.พ.พ.:

⚖️ Key Takeaway ⚖️ ประเด็นสำคัญ

Reversing the Court of Appeal Region 7, the Supreme Court held that the bank's charging of default compensation was an indulgence allowed by the contract and did not mean time had ceased to be of the essence, so the debtor was in default from the missed March 2016 instalment, and the assignee's notice received by the guarantor was notice of that default under section 686; the guarantor is not released and is liable as the trial court ordered.

จึงเป็นการแจ้งการผิดนัดของจำเลยที่ 1 ลูกหนี้ให้จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันทราบ จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันจึงไม่หลุดพ้นจากความรับผิด

Executive Summary บทสรุปผู้บริหาร

A lender's tolerance of late payments does not by itself discharge a guarantor, and a notice of assignment that states the default can serve as the required notice.

Facts of the Case ข้อเท็จจริง

The first defendant took an Islamic multipurpose credit facility of 411,500 baht from a bank, guaranteed by the second defendant as joint debtor, stopped paying after 27 February 2016, and the debt was assigned to the plaintiff, which sent both defendants a notice of assignment and demand dated 7 October 2020.

Court's Holding (Ratio Decidendi) คำวินิจฉัยของศาล (หลักกฎหมาย)

Reversing the Court of Appeal Region 7, the Supreme Court held that the bank's charging of default compensation was an indulgence allowed by the contract and did not mean time had ceased to be of the essence, so the debtor was in default from the missed March 2016 instalment, and the assignee's notice received by the guarantor was notice of that default under section 686; the guarantor is not released and is liable as the trial court ordered.
จึงเป็นการแจ้งการผิดนัดของจำเลยที่ 1 ลูกหนี้ให้จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันทราบ จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันจึงไม่หลุดพ้นจากความรับผิด

Court decision text ข้อความคำพิพากษาภาษาไทย

Recorded decision text.
Supporting source: deka.in.th (secondary reproduction)
ข้อความคำพิพากษาที่บันทึกไว้ในฐานข้อมูลนี้
เอกสารอ้างอิงประกอบ: deka.in.th (แหล่งเผยแพร่ซ้ำ)

โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องว่า เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน 2555 จำเลยที่ 1 ทำสัญญาวงเงินสินเชื่ออเนกประสงค์กับธนาคาร อ.ในวงเงิน 411,500 บาท เพื่อวัตถุประสงค์รีไฟแนนซ์บัตรเครดิตและสินเชื่อบุคคล จำเลยที่ 1 ได้รับเงินไปแล้ว ตกลงผ่อนชำระหนี้พร้อมอัตรากำไรเป็นงวดรายเดือนในทุกวันที่ 22 ของทุกเดือน ให้เสร็จสิ้นภายในจำนวน 72 งวด เริ่มชำระงวดแรกในวันที่ 24 ธันวาคม 2555 เป็นต้นไป โดยงวดที่ 1 ถึงงวดที่ 3 ตกลงชำระไม่น้อยกว่างวดละ 7,700 บาท พร้อมอัตรากำไรร้อยละ 9.99 ต่อปี และงวดที่ 4 ถึงงวดที่ 72 ตกลงชำระไม่น้อยกว่างวดละ 9,100 บาท พร้อมอัตรากำไรร้อยละ เอส พี อาร์ อาร์ บวกค่าความเสี่ยงอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ซึ่งอัตรา เอส พี อาร์ อาร์ หมายถึงอัตรากำไรและส่วนลดสำหรับลูกค้ารายย่อยชั้นดี ซึ่งขณะทำสัญญา อัตรา เอส พี อาร์ อาร์ เท่ากับร้อยละ 8.5 ต่อปี มี จำเลยที่ 2 ทำสัญญาค้ำประกันชำระหนี้ของจำเลยที่ 1 โดยยอมรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วม ภายหลังจำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญากับธนาคารแล้วจำเลยที่ 1 ชำระหนี้ให้แก่ธนาคารไม่เป็นไปตามข้อตกลงและเงื่อนไขของสัญญาโดยชำระหนี้ครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 และไม่ชำระหนี้อีก ต่อมาวันที่ 29 มิถุนายน 2560 ธนาคาร อ.ทำสัญญาโอนสินทรัพย์ให้แก่โจทก์ โจทก์จึงเข้าสวมสิทธิเรียกร้องตามสัญญาและได้รับมาทั้งสิทธิและหน้าที่ตลอดจนความรับผิด สิทธิต่าง ๆ ในสินทรัพย์หลักประกันของทรัพย์สินนั้น ซึ่งรวมถึงสิทธิเรียกร้องให้จำเลยทั้งสองชำระหนี้ในคดีนี้ด้วย และโจทก์มีหนังสือบอกกล่าวการโอนสิทธิเรียกร้องและทวงถามให้จำเลยทั้งสองชำระหนี้โดยชอบแล้ว แต่จำเลยทั้งสองเพิกเฉย การที่จำเลยที่ 1 ผิดสัญญาวงเงินสินเชื่ออเนกประสงค์โดยชำระหนี้ครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 คำนวณถึงวันฟ้องจำเลยที่ 1 ยังคงมีภาระหนี้ค้างชำระเป็นต้นเงิน 221,243.06 บาท กำไร 203,353.91 บาท ค่าชดเชยผิดนัด 29,129.94 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 453,726.91 บาท ซึ่งจำเลยที่ 2 ในฐานะผู้ค้ำประกันเป็นลูกหนี้ร่วมกับจำเลยที่ 1 จึงต้องร่วมกันรับผิดชดใช้เงินจำนวนดังกล่าวต่อโจทก์ด้วย ในการคิดอัตรากำไรและค่าชดเชยผิดนัดกับจำเลยทั้งสองดังกล่าว โจทก์เปลี่ยนแปลงอัตรากำไรและอัตราชดเชยความเสียหายจากการผิดนัดชำระหนี้หรือเงื่อนไขสัญญาตามประกาศธนาคาร อ.และประกาศของโจทก์โดยอาศัยอำนาจตามประกาศธนาคาร อ.โดยคิดอัตรากำไรและค่าชดเชยผิดนัดในอัตราร้อยละ 15 ต่อปี ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองร่วมกันหรือแทนกันชำระเงิน 453,726.91 บาท พร้อมค่าชดเชยผิดนัดในอัตราร้อยละ 15 ต่อปี ของต้นเงิน 221,243.06 บาท นับถัดจากวันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะชำระแก่โจทก์
จำเลยทั้งสองขาดนัดยื่นคำให้การ
ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาให้จำเลยที่ 1 ชำระเงิน 221,243.06 บาท พร้อมดอกเบี้ย (ที่ถูกคือ ค่าชดเชยผิดนัด) ในอัตราร้อยละ 15 ต่อปี นับแต่วันที่ 1 มีนาคม 2560 เป็นต้นไปจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์ แต่ดอกเบี้ย (ที่ถูกคือ ค่าชดเชยผิดนัด) ถึงวันฟ้อง (ฟ้องวันที่ 17 พฤศจิกายน 2563) ต้องไม่เกิน 232,483.85 บาท โดยให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดชำระเงินดังกล่าว ส่วนดอกเบี้ย (ที่ถูกคือ ค่าชดเชยผิดนัด) ให้ร่วมรับผิดนับแต่วันที่ 1 มีนาคม 2560 ถึงวันที่ 1 พฤษภาคม 2560 กับให้จำเลยทั้งสองร่วมกันใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์ โดยกำหนดค่าทนายความ 3,000 บาท คำขออื่นนอกจากนี้ให้ยก
จำเลยที่ 2 อุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์ภาค 7 แผนกคดีผู้บริโภคพิพากษาแก้เป็นว่า ยกฟ้องโจทก์สำหรับจำเลยที่ 2 นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ค่าฤชาธรรมเนียมในศาลชั้นต้นระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 และในชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ
โจทก์ฎีกา โดยศาลฎีกาแผนกคดีผู้บริโภคอนุญาตให้ฎีกา
ศาลฎีกาแผนกคดีผู้บริโภคตรวจสำนวนประชุมปรึกษาแล้ว ข้อเท็จจริงรับฟังได้ในเบื้องต้นว่า เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน 2555 จำเลยที่ 1 ทำสัญญาวงเงินสินเชื่ออเนกประสงค์กับธนาคาร อ. วงเงิน 411,500 บาท เพื่อรีไฟแนนซ์บัตรเครดิตและสินเชื่อบุคคล โดยธนาคารตกลงขายทรัพย์สินตามตราสารทรัพย์สินบัยอ์ อัลอีนะฮ์ เป็นเงินเท่ากับ 411,500 บาท คิดกำไรจากราคาทุนอัตราร้อยละ 25 ต่อปี เรียกว่าอัตราราคากำไรขาย ซึ่งทรัพย์สินที่ขายให้เมื่อบวกอัตรากำไรราคาขายแล้วเท่ากับ 798,094.68 บาท จำเลยที่ 1 ตกลงซื้อทรัพย์สินตามตราสารทรัพย์สินบัยอ์ อัลอีนะฮ์ เรียกว่าหนี้วงเงินสินเชื่อ ตกลงชำระกำไรอัตราอ้างอิงงวดที่ 1 ถึงงวดที่ 3 เท่ากับอัตราร้อยละ 9.990 ต่อปี และตั้งแต่งวดที่ 4 ถึงงวดที่ 72 เท่ากับอัตรา เอส พี อาร์ อาร์ บวกค่าความเสี่ยงอัตราร้อยละ 7.500 ต่อปี ขณะทำสัญญาอัตรา เอส พี อาร์ อาร์ เท่ากับอัตราร้อยละ 8.500 ต่อปี โดยผ่อนชำระเป็นงวด ๆ รวม 72 งวด ทุกวันที่ 22 ของเดือน เริ่มชำระงวดแรกวันที่ 24 ธันวาคม 2555 งวดที่ 1 ถึงงวดที่ 3 ชำระไม่น้อยกว่างวดละ 7,700 บาท และตั้งแต่งวดที่ 4 ถึงงวดที่ 72 ชำระไม่น้อยกว่างวดละ 9,100 บาท โดยชำระหนี้ทั้งหมดให้เสร็จสิ้นภายในวันที่ 22 พฤศจิกายน 2561 หากผิดนัดยินยอมชดใช้ความเสียหายจากการผิดนัดชำระหนี้เรียกว่าเบี้ยปรับให้ธนาคารอีกส่วนหนึ่ง รายละเอียดตามสัญญาวงเงินสินเชื่ออเนกประสงค์เอกสารหมาย จ.9 มีจำเลยที่ 2 เป็นผู้ค้ำประกันยอมรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมตามสัญญาค้ำประกันเอกสารหมาย จ.10 เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน 2560 โจทก์รับโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพจากธนาคาร อ. ตามสัญญาโอนสินทรัพย์เอกสารหมาย จ.11 รวมทั้งหนี้รายจำเลยทั้งสอง และแจ้งบอกกล่าวการโอนสิทธิเรียกร้องแล้วตามหนังสือบอกกล่าวการโอนสิทธิเรียกร้องและใบตอบรับไปรษณีย์เอกสารหมาย จ.18 จำเลยที่ 1 ชำระหนี้ครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 คิดถึงวันฟ้องยังค้างชำระต้นเงิน 221,243.06 บาท กำไรค้างชำระ 203,353.91 บาท และค่าชดเชยผิดนัด 29,129.94 บาท รวม 453,726.91 บาท ตามรายการคำนวณหนี้เอกสารหมาย จ.14 โจทก์ไม่ขออนุญาตฎีกาและฎีกาในส่วนความรับผิดของจำเลยที่ 1 จึงยุติไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 7
ปัญหาต้องวินิจฉัยตามที่โจทก์ได้รับอนุญาตให้ฎีกามีว่า จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันต้องร่วมรับผิดต่อโจทก์หรือไม่ ที่โจทก์ฎีกาว่า ธนาคาร อ.ยังคงถือเอากำหนดเวลาชำระหนี้เป็นสาระสำคัญ สัญญาระหว่างจำเลยที่ 1 กับธนาคาร อ. ตามเอกสารหมาย จ.9 มีกำหนดวันชำระหนี้ไว้ตามวันแห่งปฏิทิน จำเลยที่ 1 จึงตกเป็นผู้ผิดนัดโดยไม่ต้องแจ้งเตือนอีก เมื่อโจทก์รับโอนสิทธิเรียกร้องและมีหนังสือบอกกล่าวการโอนสิทธิเรียกร้องไปยังจำเลยทั้งสองตามเอกสารหมาย จ.11 และ จ.18 ซึ่งเป็นเวลาภายหลังจากจำเลยที่ 1 ผิดนัดแล้ว จึงถือเป็นการบอกกล่าวการผิดนัดของจำเลยที่ 1 ไปยังจำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันก่อนฟ้องตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 686 จำเลยที่ 2 จึงไม่หลุดพ้นจากความรับผิดตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 7 นั้น เห็นว่า สัญญาวงเงินสินเชื่ออเนกประสงค์ระหว่างจำเลยที่ 1 กับธนาคาร อ.ตามเอกสารหมาย จ.9 ที่โจทก์รับโอนสิทธิเรียกร้องมา ข้อ 7 หัวข้อผลของการผิดนัด มีข้อตกลงว่า ในกรณีที่ลูกค้าตกเป็นผู้ผิดนัดผิดสัญญาตามสัญญานี้ ลูกค้าตกลงให้ธนาคารมีสิทธิเรียกให้ลูกค้าชำระหนี้ทั้งหมดคืนให้แก่ธนาคารเมื่อใดก็ได้นับแต่วันที่มีกรณีผิดนัดผิดสัญญาตามสัญญานี้ แต่ทั้งนี้ ข้อ 7.1 ถ้าธนาคารยังไม่ได้ใช้สิทธิเรียกให้ลูกค้าชำระหนี้ทั้งหมดคืนให้แก่ธนาคารตามความในวรรคก่อน หากการผิดนัดของลูกค้าเป็นกรณีที่ลูกค้าผิดนัดชำระหนี้จำนวนใด ๆ ให้แก่ธนาคาร ลูกค้ายินยอมชดใช้เบี้ยปรับให้แก่ธนาคาร ในอัตราตามที่ธนาคารประกาศกำหนดของจำนวนเงินที่ลูกค้าผิดนัดชำระคิดคำนวณตั้งแต่วันที่ลูกค้าตกเป็นผู้ผิดนัดจนกว่าจะชำระหนี้ในงวดที่ผิดนัดให้แก่ธนาคารเสร็จสิ้น ข้อ 7.2 ถ้าธนาคารใช้สิทธิตามวรรคแรกข้างต้นแล้ว แต่ลูกค้าไม่ชำระหนี้ทั้งหมดคืนให้แก่ธนาคารภายในระยะเวลาที่ธนาคารกำหนด ลูกค้ายินยอมชดใช้เบี้ยปรับของจำนวนหนี้ทั้งหมดที่ลูกค้าค้างชำระให้แก่ธนาคารในอัตราดังกล่าวในข้อ 7.1 ข้างต้น คิดคำนวณตั้งแต่วันที่ลูกค้าตกเป็นผู้ผิดนัดจนกว่าลูกค้าจะชำระหนี้ทั้งหมดคืนให้แก่ธนาคารเสร็จสิ้น ทั้งนี้ เบี้ยปรับที่ธนาคารคิดจากลูกค้าดังกล่าว ธนาคารจะนำไปตั้งไว้ในบัญชีของธนาคารเพื่อบริจาค ตามข้อสัญญาดังกล่าวเป็นการให้สิทธิแก่ธนาคาร หาใช่เป็นการบังคับว่าเมื่อจำเลยที่ 1 ผิดนัดแล้วธนาคารจะต้องฟ้องเรียกหนี้คืนจากจำเลยที่ 1 ทันทีไม่ ดังนั้น แม้จำเลยที่ 1 จะชำระหนี้ไม่ตรงตามกำหนดเวลาในสัญญา ธนาคารก็อาจผ่อนผันรับไว้เพื่อให้จำเลยที่ 1 ชำระหนี้ได้อีก ซึ่งปรากฏตามรายการคำนวณหนี้เอกสารหมาย จ.14 ว่า ก่อนจำเลยที่ 1 ชำระหนี้ครั้งสุดท้ายก็มีรายการคิดค่าชดเชยผิดนัดกับจำเลยที่ 1 เมื่อวันที่ 4 มกราคม 2559 จำนวน 100.49 บาท และวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2559 จำนวน 79.72 บาท ด้วยเช่นกัน และถึงวันฟ้องรวมเป็นค่าชดเชยผิดนัด 29,129.94 บาท อันเป็นการผ่อนผันให้จำเลยที่ 1 ตามสัญญาข้อ 7.1 และ 7.2 การที่ธนาคารยังคิดค่าชดเชยผิดนัดอยู่จึงไม่อาจถือว่าธนาคารไม่ถือเอากำหนดเวลาชำระหนี้เป็นสาระสำคัญ เมื่อตามรายการคำนวณหนี้เอกสารหมาย จ.14 จำเลยที่ 1 ชำระหนี้ครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 จำเลยที่ 1 จึงตกเป็นผู้ผิดนัดตั้งแต่ครบกำหนดชำระหนี้งวดต่อไปวันที่ 22 มีนาคม 2559 แล้ว เมื่อโจทก์มีหนังสือบอกกล่าวการโอนสิทธิเรียกร้องและขอให้ชำระหนี้ไปยังจำเลยทั้งสองตามเอกสารหมาย จ.18 ลงวันที่ 7 ตุลาคม 2563 มีเนื้อความว่าจำเลยที่ 1 ผิดนัดชำระหนี้และยังค้างชำระหนี้คิดถึงวันที่โจทก์รับโอนสิทธิเรียกร้องมาเป็นจำนวนเท่าใด ขอให้นำเงินมาชำระภายในเวลาที่กำหนด มิฉะนั้นโจทก์จะดำเนินคดีตามกฎหมายต่อไป และจำเลยที่ 2 ได้รับหนังสือดังกล่าวแล้ว ตามใบตอบรับไปรษณีย์ท้ายเอกสารหมาย จ.18 จึงเป็นการแจ้งการผิดนัดของจำเลยที่ 1 ลูกหนี้ให้จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันทราบ จำเลยที่ 2 ผู้ค้ำประกันจึงไม่หลุดพ้นจากความรับผิด คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 7 ไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา ฎีกาโจทก์ฟังขึ้น
อนึ่ง เมื่อจำเลยที่ 1 ชำระหนี้ครั้งสุดท้ายเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 แล้วไม่ชำระหนี้ที่ถึงกำหนดชำระของงวดวันที่ 22 มีนาคม 2559 จำเลยที่ 1 ย่อมตกเป็นผู้ผิดนัดตั้งแต่วันที่ 23 มีนาคม 2559 เป็นต้นไป แต่ที่ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งสองร่วมรับผิดในดอกเบี้ย (ที่ถูกคือ ค่าชดเชยผิดนัด) นับแต่วันที่ 1 มีนาคม 2560 นั้น ไม่ถูกต้อง อย่างไรก็ตาม โจทก์ฎีกาขอให้พิพากษาตามศาลชั้นต้น โดยไม่ติดใจฎีกาในส่วนนี้ จึงเป็นอันยุติไปและการที่โจทก์ฎีกาขอให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 จึงเป็นคดีที่มีคำขอให้ปลดเปลื้องทุกข์อันไม่อาจคำนวณเป็นราคาเงินได้ ซึ่งต้องเสียค่าขึ้นศาลชั้นฎีกาเพียง 200 บาท การที่โจทก์เสียค่าขึ้นศาลชั้นฎีกามา 4,424 บาท จึงต้องคืนค่าขึ้นศาลชั้นฎีกาส่วนที่เกิน 200 บาท ให้แก่โจทก์
พิพากษาแก้เป็นว่า ให้บังคับคดีจำเลยที่ 2 ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 7 คืนค่าขึ้นศาลชั้นฎีกาส่วนที่เกินมาแก่โจทก์ ค่าฤชาธรรมเนียมในชั้นฎีกาให้เป็นพับ

Code Sections Referenced มาตราที่อ้างอิง

Sebastien H. Brousseau LL.B., B.Sc. Foreign Legal Consultant
Wichuda Atthatmethakon LL.M. Thai Attorney and Notary

Reviewed and annotated by qualified legal professionals with over 18 years of practice in Thai law.

ตรวจสอบและอธิบายโดยผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายที่มีประสบการณ์การปฏิบัติงานด้านกฎหมายไทยมากกว่า 18 ปี

Disclaimer: The English translations provided on this website are unofficial and for informational purposes only. The authoritative text of Thai statutes is in the Thai language as published in the Royal Thai Government Gazette (Ratchakitchanubeksa). This content does not constitute legal advice. For specific legal questions, consult a qualified Thai attorney.

Copyright © 2026 ThaiLaw Online Co. Ltd. The Thai statutory text (ตัวบทกฎหมาย) and the original Thai-language Supreme Court (Dika) decisions are in the public domain as published in the Royal Thai Government Gazette (ราชกิจจานุเบกษา) pursuant to Section 7 of the Copyright Act B.E. 2537 (1994). All other content, including English translations, Supreme Court (Dika) decision summaries, legal annotations, cross-references, commentary, and editorial analysis, is the copyrighted intellectual property of ThaiLawOnline and its editors, Sebastien H. Brousseau (LL.B.) and Wichuda Atthatmethakon (LL.M.). Unauthorized reproduction or distribution is prohibited.

ข้อสงวนสิทธิ์: คำแปลภาษาอังกฤษที่ให้ไว้ในเว็บไซต์นี้เป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการและมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ข้อมูลเท่านั้น ตัวบทกฎหมายที่เป็นทางการคือภาษาไทยตามที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เนื้อหานี้ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางกฎหมาย สำหรับคำถามทางกฎหมายเฉพาะ กรุณาปรึกษาทนายความไทยที่มีคุณสมบัติ

ลิขสิทธิ์ © 2026 บริษัท ไทยลอว์ ออนไลน์ จำกัด ตัวบทกฎหมายภาษาไทยและคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับภาษาไทยดั้งเดิมเป็นสาธารณสมบัติ ตามที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ตามมาตรา 7 แห่งพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 เนื้อหาอื่นทั้งหมด ได้แก่ คำแปลภาษาอังกฤษ บทสรุปคำพิพากษาศาลฎีกา คำอธิบายกฎหมาย การอ้างอิงข้าม ข้อวิจารณ์ และบทวิเคราะห์ทางบรรณาธิการ เป็นทรัพย์สินทางปัญญาอันมีลิขสิทธิ์ของ ThaiLawOnline และบรรณาธิการ เซบาสเตียง อ็อง บรูโซ (LL.B.) และ วิชุดา อรรถเมธากร (LL.M.) ห้ามทำซ้ำหรือเผยแพร่โดยไม่ได้รับอนุญาต

Scroll to Top
WhatsApp LINE Call Book