ตั้งแต่ปี 2006 เป็นต้นมา · ใบอนุญาตทนายความเลขที่ 3149/2556 +66 87 225 1340 (EN/FR) +66 87 414 9288 (TH) WhatsApp

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง

มาตรา 169/3: ค่าฤชาธรรมเนียมบังคับคดีที่เกิดจากความผิด

ตัวบทกฎหมาย

บุคคลใดทำให้ต้องเสียค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีส่วนใดโดยไม่จำเป็น หรือมีลักษณะประวิงการบังคับคดี หรือที่ต้องดำเนินไปเพราะความผิดหรือความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง หรือเพราะบังคับคดีไปโดยไม่สุจริตก่อนการบังคับคดีได้เสร็จลง ผู้ที่ได้รับความเสียหายหรือลูกหนี้ตามคำพิพากษา แล้วแต่กรณี อาจยื่นคำร้องต่อศาลภายในเจ็ดวันนับแต่วันทราบพฤติการณ์อันเป็นมูลแห่งข้ออ้างนั้น เพื่อให้ศาลมีคำสั่งให้บุคคลเช่นว่านั้นรับผิดในค่าฤชาธรรมเนียมดังกล่าว
คำสั่งของศาลตามมาตรานี้ให้อุทธรณ์ไปยังศาลอุทธรณ์ได้ และคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลอุทธรณ์ให้เป็นที่สุด

คำแปลภาษาอังกฤษ

Where any person causes costs of execution to be incurred unnecessarily in any part, or in a manner delaying the execution, or because execution had to be carried out by reason of that person's fault or gross negligence, or because of execution in bad faith, the injured person or the judgment debtor, as the case may be, may, before the execution is completed, file a motion with the court within seven days from the day of becoming aware of the circumstances constituting the ground of the claim, for the court to order such person to be liable for those costs.

An order of the court under this section may be appealed to the Court of Appeal, and the judgment or order of the Court of Appeal shall be final.

ตรวจสอบกับตัวบทภาษาไทยแล้ว 6 พฤศจิกายน 2026

ต้องการทนายความ? หากมาตรานี้เกี่ยวกับเรื่องของท่าน ปรึกษาสำนักงานกฎหมายของเราได้ทางออนไลน์ เป็นภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ นัดปรึกษาออนไลน์ →

หมายเหตุของสำนักงาน

มาตรา 169/3 เป็นบทคู่ขนานของมาตรา 166 ในชั้นบังคับคดี และเป็นบทที่มาตรา 169/2 ตกอยู่ภายใต้บังคับ โดยให้ศาลผลักค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีไปยังผู้ที่ก่อให้เกิดขึ้นโดยมิชอบ ไม่ว่าจากการดำเนินการที่ไม่จำเป็น การประวิงการบังคับคดี ความผิดหรือความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง หรือการบังคับคดีโดยไม่สุจริต แทนที่จะให้ตกแก่ผู้รับผิดปริยายตามมาตรา 169/2 การใช้สิทธิมีกำหนดเวลาและวิธีการ คือผู้เสียหายหรือลูกหนี้ตามคำพิพากษาต้องยื่นคำร้องภายในเจ็ดวันนับแต่ทราบพฤติการณ์ และต้องก่อนการบังคับคดีเสร็จลง คำสั่งอุทธรณ์ได้ครั้งเดียวและคำพิพากษาศาลอุทธรณ์เป็นที่สุด

ความสำคัญในทางปฏิบัติ

จุดที่ต้องระวังคือกำหนดเจ็ดวัน หากท่านเห็นว่าความผิด การประวิง หรือการบังคับคดีโดยไม่สุจริตของอีกฝ่ายทำให้ค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีตกแก่ท่านโดยมิชอบ ต้องยื่นคำร้องภายในเจ็ดวันนับแต่ทราบเหตุ และต้องก่อนการบังคับคดีเสร็จลง การรอช้าอาจทำให้เสียสิทธิ ทั้งนี้ต้องมีความผิด การประวิง หรือความไม่สุจริตจริง มิใช่เพียงผลที่ไม่พึงประสงค์ จึงควรเก็บหลักฐานการกระทำของอีกฝ่ายไว้

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

  1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 541/2567 (2024)

    มาตรา 169/3 จะผลักค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีได้ก็ต่อเมื่อเกิดจากความผิดของผู้นั้น เมื่ออาคารที่ถูกยึดถูกรื้อถอนตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 อันมิใช่ความผิดของจำเลยที่ 2 ผู้ร้องที่รับโอนสิทธิบังคับคดีมาจึงต้องเป็นผู้ชำระค่าธรรมเนียมยึดแล้วไม่มีการขาย มิใช่ลูกหนี้

    ผู้ร้องรับโอนสิทธิเรียกร้องมาจากเจ้าหนี้ จึงถือว่าทราบสภาพของทรัพย์ที่ยึดแล้ว เมื่ออาคารที่ถูกยึดถูกรื้อถอนตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคารในภายหลัง ศาลวินิจฉัยว่ามิใช่ความผิดของจำเลยที่ 2 ตามมาตรา 169/3 ผู้ร้องจึงต้องเป็นผู้ชำระค่าธรรมเนียมยึดแล้วไม่มีการขาย มิใช่ลูกหนี้

บทสรุปคำพิพากษาที่คัดเลือกจากคลังข้อมูลวิจัยของสำนักงาน ลิงก์แหล่งที่มาระบุเอกสารที่ใช้ แต่การมีลิงก์เพียงอย่างเดียวไม่ได้ยืนยันว่าได้ตรวจสอบตรงกับต้นฉบับทางการของศาลแล้ว

มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 3 คดี (พ.ศ. 2552 ถึง 2567)

ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง

  • คำพิพากษาฎีกาที่ 541/2567 (2024)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 8895/2552 (2009)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 8368/2563 (2020)

รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน

นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ

คำถามที่พบบ่อย

ใครอาจถูกสั่งให้รับผิดค่าฤชาธรรมเนียมบังคับคดีที่เกิดจากความผิด

ตามมาตรา 169/3 ผู้ที่ทำให้เกิดค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีโดยไม่จำเป็น ประวิงการบังคับคดี ความผิดหรือความประมาทร้ายแรง หรือบังคับคดีโดยไม่สุจริต อาจถูกศาลสั่งให้รับผิด

ต้องยื่นคำร้องตามมาตรา 169/3 ภายในกี่วัน

ต้องยื่นภายในเจ็ดวันนับแต่วันทราบพฤติการณ์อันเป็นมูลแห่งข้ออ้าง และก่อนการบังคับคดีเสร็จลง คำสั่งศาลอุทธรณ์ได้ครั้งเดียวและคำพิพากษาศาลอุทธรณ์เป็นที่สุด

วิธีอ้างอิงมาตรานี้

  • อ้างอิงแบบทั่วไป ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 169/3 (ประเทศไทย)
  • อ้างอิงแบบวิชาการ Civil Procedure Code (Thailand), s. 169/3. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169-3/ (accessed 19 พฤศจิกายน 2026).
  • อ้างอิงแบบไทย ป.วิ.พ. มาตรา 169/3
  • ลิงก์ถาวร https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169-3/
  • โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น <blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169-3/"><p>บุคคลใดทำให้ต้องเสียค่าฤชาธรรมเนียมในการบังคับคดีส่วนใดโดยไม่จำเป็น หรือมีลักษณะประวิงการบังคับคดี หรือที่ต้องดำเนินไปเพราะความผิดหรือความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง หรือเพราะบังคับคดีไปโดยไม่สุจริตก่อนการบังคับคดีได้เสร็จลง ผู้ที่ได้รับความเสียหายหรือลูกหนี้ตามคำพิพากษา แล้วแต่กรณี อาจยื่นคำร้องต่อศาลภายในเจ็ดวันนับแต่วันทราบพฤติการณ์อันเป็นมูลแห่งข้ออ้างนั้น เพื่อให้ศาลมีคำสั่งให้บุคคลเช่นว่านั้นรับผิดในค่าฤชาธรรมเนียมดังกล่าว คำสั่งของศาลตามมาตรานี้ให้อุทธรณ์ไปยังศาลอุทธรณ์ได้ และคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลอุทธรณ์ให้เป็นที่สุด</p><footer>ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 169/3 (ประเทศไทย): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169-3/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>

ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา

เนื้อหานี้จัดทำเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนนำไปใช้กับกรณีจริง

เลื่อนขึ้น
WhatsApp LINE โทร จอง