ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
มาตรา 145/1: การตรวจสอบคำสั่งไม่ฟ้องของตำรวจ
ตัวบทกฎหมาย
สำหรับการสอบสวนซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบของเจ้าพนักงานตำรวจในกรณีที่มีคำสั่งไม่ฟ้องและคำสั่งนั้นไม่ใช่คำสั่งของอัยการสูงสุด ถ้าในกรุงเทพมหานครให้รีบส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมกับคำสั่งเสนอผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ถ้าในจังหวัดอื่นให้รีบส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมกับคำสั่งเสนอผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการ ซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ แต่ทั้งนี้มิได้ตัดอำนาจพนักงานอัยการที่จะจัดการอย่างใดแก่ผู้ต้องหาดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๑๔๓ในกรณีที่ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติในกรุงเทพมหานคร หรือผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในจังหวัดอื่นแย้งคำสั่งของพนักงานอัยการให้ส่งสำนวนพร้อมกับความเห็นที่แย้งไปยังอัยการสูงสุดเพื่อชี้ขาด แต่ถ้าคดีจะขาดอายุความ หรือมีเหตุอย่างอื่นอันจำเป็นจะต้องรีบฟ้อง ก็ให้ฟ้องคดีนั้นตามความเห็นของผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการดังกล่าวแล้วแต่กรณีไปก่อนบทบัญญัติในมาตรานี้ ให้นำมาบังคับในการที่พนักงานอัยการจะอุทธรณ์ ฎีกา หรือถอนฟ้องถอนอุทธรณ์และถอนฎีกาโดยอนุโลม
คำแปลภาษาอังกฤษ
สำหรับการสอบสวนที่อยู่ในความรับผิดชอบของเจ้าหน้าที่ตำรวจ ในกรณีที่มีคำสั่งไม่ดำเนินคดี และคำสั่งนั้นไม่ใช่คำสั่งของอัยการสูงสุด: หากอยู่ในกรุงเทพฯ ให้ส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมคำสั่งดังกล่าวไปยังผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติโดยทันที หากอยู่ในจังหวัดอื่น ให้ส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมคำสั่งดังกล่าวไปยังผู้บัญชาการตำรวจหรือรองผู้บัญชาการตำรวจ ซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนที่รับผิดชอบโดยทันที อย่างไรก็ตาม ทั้งนี้ไม่เป็นการตัดอำนาจของพนักงานอัยการในการดำเนินการใดๆ ต่อผู้ต้องหาตามที่กำหนดไว้ในมาตรา 143.
ในกรณีที่ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติในกรุงเทพฯ หรือผู้บัญชาการตำรวจหรือรองผู้บัญชาการตำรวจซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนที่รับผิดชอบในจังหวัดอื่น ๆ ไม่เห็นด้วยกับคำสั่งของอัยการ ให้ส่งเรื่องพร้อมความเห็นที่ขัดแย้งนั้นไปยังอัยการสูงสุดเพื่อชี้ขาด แต่หากคดีจะขาดอายุความ หรือมีเหตุจำเป็นอื่นที่ต้องดำเนินการอย่างเร่งด่วน ให้ฟ้องคดีตามความเห็นของผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้บัญชาการตำรวจหรือรองผู้บัญชาการตำรวจ แล้วแต่กรณี ไปก่อน.
The provisions of this section shall apply mutatis mutandis where the public prosecutor is to appeal, further appeal, or withdraw a prosecution, appeal, or further appeal.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรานี้เป็นบทคู่สมัยใหม่ของมาตรา 145 ปรับปรุงการตรวจสอบคำสั่งไม่ฟ้องจากภายนอกให้สอดคล้องกับโครงสร้างการบังคับบัญชาของสำนักงานตำรวจแห่งชาติในปัจจุบัน และให้อัยการสูงสุดเป็นผู้ชี้ขาด ใช้เฉพาะการสอบสวนที่ตำรวจรับผิดชอบ ขณะที่มาตรา 145 ยังใช้ตำแหน่งกรมตำรวจและผู้ว่าราชการจังหวัดแบบเดิม ทั้งสองมาตราคงหลักประกันเดียวกันว่าคำสั่งไม่ฟ้องจะไม่ถึงที่สุดโดยไม่มีการตรวจสอบจากภายนอก โดยมีข้อยกเว้นเรื่องอายุความ และขยายถึงการอุทธรณ์และถอนฟ้อง
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
หากคดีของท่านสอบสวนโดยตำรวจและอัยการสั่งไม่ฟ้อง มาตรานี้คือบทที่กำหนดว่าคำสั่งนั้นยังกลับได้หรือไม่ โดยจบที่อัยการสูงสุด สำหรับผู้เสียหายที่ต้องการให้ทบทวนคำสั่งไม่ฟ้อง การรู้ว่าใครเป็นผู้ตรวจสอบและข้อยกเว้นเรื่องอายุความมีความสำคัญในทางปฏิบัติ ทนายความไทยที่มีใบอนุญาตช่วยดำเนินการในระดับที่ถูกต้องก่อนคดีถึงที่สุดได้
คำถามที่พบบ่อย
ใครตรวจสอบคำสั่งไม่ฟ้องในคดีที่ตำรวจสอบสวน
ตามมาตรา 145/1 ผู้บังคับบัญชาระดับสูงของสำนักงานตำรวจแห่งชาติเป็นผู้ตรวจสอบ คือระดับผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติในกรุงเทพฯ หรือผู้บัญชาการในจังหวัดอื่น หากเห็นแย้งกับอัยการให้อัยการสูงสุดชี้ขาด
มาตรา 145/1 ต่างจากมาตรา 145 อย่างไร
มาตรา 145/1 ใช้กับการสอบสวนที่ตำรวจรับผิดชอบ และใช้โครงสร้างสำนักงานตำรวจแห่งชาติปัจจุบันกับอัยการสูงสุด ส่วนมาตรา 145 ยังใช้ตำแหน่งกรมตำรวจและผู้ว่าราชการจังหวัดแบบเดิม
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 145/1 -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Criminal Procedure Code (Thailand), s. 145/1. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-145-1/ (accessed 1 พฤศจิกายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.อ. มาตรา 145/1 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-145-1/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-145-1/"><p>สำหรับการสอบสวนซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบของเจ้าพนักงานตำรวจในกรณีที่มีคำสั่งไม่ฟ้องและคำสั่งนั้นไม่ใช่คำสั่งของอัยการสูงสุด ถ้าในกรุงเทพมหานครให้รีบส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมกับคำสั่งเสนอผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ถ้าในจังหวัดอื่นให้รีบส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมกับคำสั่งเสนอผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการ ซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบ แต่ทั้งนี้มิได้ตัดอำนาจพนักงานอัยการที่จะจัดการอย่างใดแก่ผู้ต้องหาดังบัญญัติไว้ในมาตรา ๑๔๓ในกรณีที่ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ หรือผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติในกรุงเทพมหานคร หรือผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของพนักงานสอบสวนผู้รับผิดชอบในจังหวัดอื่นแย้งคำสั่งของพนักงานอัยการให้ส่งสำนวนพร้อมกับความเห็นที่แย้งไปยังอัยการสูงสุดเพื่อชี้ขาด แต่ถ้าคดีจะขาดอายุความ หรือมีเหตุอย่างอื่นอันจำเป็นจะต้องรีบฟ้อง ก็ให้ฟ้องคดีนั้นตามความเห็นของผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ รองผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ผู้ช่วยผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ผู้บัญชาการหรือรองผู้บัญชาการดังกล่าวแล้วแต่กรณีไปก่อนบทบัญญัติในมาตรานี้ ให้นำมาบังคับในการที่พนักงานอัยการจะอุทธรณ์ ฎีกา หรือถอนฟ้องถอนอุทธรณ์และถอนฎีกาโดยอนุโลม</p><footer>ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 145/1 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-145-1/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา