ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
มาตรา 203: การพิจารณาโดยเปิดเผยของศาลอุทธรณ์
ตัวบทกฎหมาย
ให้ศาลอุทธรณ์พิจารณาโดยเปิดเผยเฉพาะแต่ในกรณีที่นัดหรืออนุญาตให้คู่ความมาพร้อมกันหรือมีการสืบพยาน
คำแปลภาษาอังกฤษ
ให้ศาลอุทธรณ์พิจารณาโดยเปิดเผยเฉพาะแต่ในกรณีที่นัดหรืออนุญาตให้คู่ความมาพร้อมกันหรือมีการสืบพยาน
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 203 วางหลักว่าการพิจารณาชั้นอุทธรณ์ในคดีอาญาโดยหลักกระทำจากสำนวน มิใช่โดยเปิดเผยในศาล การพิจารณาโดยเปิดเผยต่อสาธารณะจะมีเฉพาะสองกรณีที่ระบุไว้ คือกรณีที่ศาลนัดหรืออนุญาตให้คู่ความมาพร้อมกันเพื่อแถลงการณ์ด้วยปาก หรือกรณีที่มีการสืบพยานตามมาตรา 208 สอดคล้องกับที่ว่าการอุทธรณ์เป็นการทบทวนสำนวนของศาลชั้นต้นเป็นหลัก มิใช่การพิจารณาคดีใหม่ ศาลฎีกายืนยันว่าการอนุญาตให้แถลงการณ์ด้วยปากทำให้เกิดการพิจารณาโดยเปิดเผยต่อหน้าคู่ความ แต่การจะอนุญาตให้แถลงการณ์ด้วยปากหรือไม่เป็นดุลพินิจของศาลอุทธรณ์และไม่อาจฎีกาได้
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
อย่าคาดหวังการแถลงด้วยวาจาในคดีอาญาชั้นอุทธรณ์ส่วนใหญ่ เพราะศาลอุทธรณ์มักวินิจฉัยจากสำนวน ความหนักแน่นของอุทธรณ์และคำแก้อุทธรณ์ที่เป็นหนังสือจึงสำคัญกว่าการหวังให้มีการพิจารณาด้วยวาจา คู่ความขอแถลงการณ์ด้วยปากได้ แต่ศาลปฏิเสธได้และไม่อาจโต้แย้งต่อไป หากต้องการให้ศาลเข้าใจข้อต่อสู้อย่างครบถ้วน ควรลงทุนกับอุทธรณ์ที่เป็นหนังสือซึ่งเรียบเรียงอย่างดี มากกว่าพึ่งการพิจารณาโดยเปิดเผย
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5649/2550 (2007)
คู่ความอาจขอแถลงการณ์ด้วยปากในคำฟ้องอุทธรณ์ได้โดยไม่ต้องทำเป็นคำร้อง หากศาลอุทธรณ์อนุญาต ให้พิจารณาคดีโดยเปิดเผยต่อหน้าคู่ความทั้งสองฝ่ายตามมาตรา 203 แต่การอนุญาตหรือไม่เป็นดุลพินิจของศาลอุทธรณ์โดยเฉพาะ คู่ความไม่มีสิทธิฎีกา
จำเลยโต้แย้งว่าศาลอุทธรณ์ควรอนุญาตให้แถลงการณ์ด้วยปาก ศาลฎีกาอธิบายว่าการอนุญาตนำไปสู่การพิจารณาโดยเปิดเผยตามมาตรา 203 แต่เป็นดุลพินิจ การไม่อนุญาตจึงฎีกาไม่ได้ พิพากษายกฎีกาของจำเลย
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 739/2502 (1959)
เมื่อมีการอ่านคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ลับหลังจำเลยตามมาตรา 182 และทนายจำเลยยื่นฎีกา ย่อมไม่มีกรณีที่ศาลชั้นสูงจะต้องพิจารณาโดยเปิดเผยตามมาตรา 203 ศาลมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีต่อไปได้
หลังอ่านคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ลับหลังจำเลยและทนายยื่นฎีกา ศาลฎีกาโดยมติที่ประชุมใหญ่เห็นว่าไม่มีกรณีต้องพิจารณาโดยเปิดเผยตามมาตรา 203 และมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีต่อไปได้
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 5 คดี (พ.ศ. 2492 ถึง 2550)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 267-268/2509 (1966)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 267/2509 (1966)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1249/2492 (1949)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5649/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 739/2502 (1959)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
ศาลอุทธรณ์เปิดพิจารณาทุกคดีอุทธรณ์หรือไม่
ไม่ ตามมาตรา 203 ศาลอุทธรณ์พิจารณาโดยเปิดเผยเฉพาะเมื่อนัดหรืออนุญาตให้คู่ความมาพร้อมกันหรือมีการสืบพยาน มิฉะนั้นวินิจฉัยจากสำนวน
ขอแถลงการณ์ด้วยปากต่อศาลอุทธรณ์ได้หรือไม่
ขอได้ แต่ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าการอนุญาตให้แถลงการณ์ด้วยปากเป็นดุลพินิจของศาลอุทธรณ์ และการไม่อนุญาตไม่อาจฎีกาได้
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Criminal Procedure Code, s. 203 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Criminal Procedure Code (Thailand), s. 203. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-203/ (accessed 12 ตุลาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.อ. มาตรา 203 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-203/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-203/"><p>ให้ศาลอุทธรณ์พิจารณาโดยเปิดเผยเฉพาะแต่ในกรณีที่นัดหรืออนุญาตให้คู่ความมาพร้อมกันหรือมีการสืบพยาน</p><footer>Criminal Procedure Code, s. 203 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-203/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา