กฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง

189 — นิยามคดีมโนสาเร่

คนบทกฎหมาย

คดีมโนสาเร่ คือ
(๑) คดีที่มีคำขอให้ปลดเปลื้องทุกข์อันอาจคำนวณเป็นราคาเงินได้ไม่เกินสี่หมื่นบาทหรือไม่เกินจำนวนที่กำหนดในพระราชกฤษฎีกา
(๒) คดีฟ้องขับไล่บุคคลใด ๆ ออกจากอสังหาริมทรัพย์อันมีค่าเช่าหรืออาจให้เช่าได้ในขณะยื่นคำฟ้องไม่เกินเดือนละสี่พันบาทหรือไม่เกินจำนวนที่กำหนดในพระราชกฤษฎีกา

คำแปลภาษาไทย

Small claims cases are:
(1) a case with a claim to be relieved of a grievance capable of being calculated into a money value not exceeding forty thousand baht, or not exceeding the amount fixed by Royal Decree;
(2) a case suing to evict any person from immovable property having a rent, or capable of being let, at the time of filing the complaint not exceeding four thousand baht per month, or not exceeding the amount fixed by Royal Decree.

คำแปลนี้ยังไม่เป็นที่ทราบจากสำนักงาน — กรุณาอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก

หมายเหตุสำนักงาน

มาตรา 189 เปิดหมวด 1 ว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีมโนสาเร่ โดยนิยามคดีมโนสาเร่สองประเภท คือคดีที่มีทุนทรัพย์และคดีขับไล่ที่ค่าเช่าต่ำ ตัวเลขในตัวบท (สี่หมื่นบาท และสี่พันบาทต่อเดือน) เป็นเพดานพื้นฐานที่ประมวลกฎหมายให้พระราชกฤษฎีกาขยายได้ ปัจจุบันพระราชกฤษฎีกากำหนดจำนวนเงินในคดีมโนสาเร่ พ.ศ. 2546 กำหนดเพดานคดีเรียกเงินไว้ที่ 300,000 บาท การจัดเป็นคดีมโนสาเร่พิจารณา ณ เวลายื่นฟ้อง และเป็นเกณฑ์ให้ใช้วิธีพิจารณาที่รวดเร็วและค่าขึ้นศาลที่ลดลงตามมาตรา 190 ถึง 193 เบญจ ส่วนทุนทรัพย์คำนวณตามมาตรา 190

ความสำคัญต่อ

สถานะคดีมโนสาเร่มีข้อได้เปรียบจริง คือค่าขึ้นศาลถูกลง ยื่นฟ้องด้วยวาจาหรือเป็นหนังสือก็ได้ และนัดพิจารณาเสร็จในวันเดียว หากคดีเรียกเงินไม่เกิน 300,000 บาทตามพระราชกฤษฎีกาปัจจุบัน ก็เป็นคดีมโนสาเร่ ซึ่งพบมากในคดีหนี้และค่าสินค้าค้างชำระ

คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

  1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9500/2556 (2013)

    การเป็นคดีมโนสาเร่ตามมาตรา 189 พิจารณาจากทุนทรัพย์ตามที่พระราชกฤษฎีกากำหนด คดีนี้ฟ้องขับไล่และมีฟ้องแย้งเรื่องที่ดินทุนทรัพย์ 240,000 บาท จึงเป็นคดีมโนสาเร่ ต้องเสียค่าขึ้นศาลอย่างคดีมโนสาเร่

    คดีฟ้องขับไล่กลายเป็นคดีมีทุนทรัพย์เมื่อจำเลยอ้างว่าที่ดินเป็นของตน ทุนทรัพย์ 240,000 บาท จึงเป็นคดีมโนสาเร่ตามมาตรา 189 ประกอบพระราชกฤษฎีกา พ.ศ. 2546 การเรียกค่าขึ้นศาลฝ่ายละ 6,000 บาทจึงไม่ถูกต้อง

  2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2472/2554 (2011)

    คดีที่มีคำขอปลดเปลื้องทุกข์อันอาจคำนวณเป็นราคาเงินได้ไม่เกินจำนวนที่พระราชกฤษฎีกากำหนด เป็นคดีมโนสาเร่ตามมาตรา 189 (1)

    โจทก์ฟ้องเรียกค่าจ้างจัดหาพนักงานรักษาความปลอดภัยประมาณ 22,751 บาท ศาลวินิจฉัยว่าเป็นคดีมโนสาเร่ตามมาตรา 189 (1)

  3. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3664/2554 (2011)

    นิยามคดีมโนสาเร่ตามมาตรา 189 ประกอบเพดานทุนทรัพย์ตามพระราชกฤษฎีกาที่ใช้บังคับขณะยื่นฟ้อง เป็นเกณฑ์ทั้งว่าเป็นคดีมโนสาเร่หรือไม่และค่าขึ้นศาลที่ต้องเสีย

    ศาลฎีกาแผนกคดีเยาวชนและครอบครัวนำมาตรา 189 ประกอบเพดานทุนทรัพย์ตามพระราชกฤษฎีกาที่ใช้บังคับขณะนั้นมาวินิจฉัยว่าคดีเป็นคดีมโนสาเร่และกำหนดค่าขึ้นศาลที่ถูกต้อง

คำพิพากษาที่คัดเลือกการพิจารณาคดีจากเทคโนโลยีศาลฎีกาคำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา

เลย

คดีมโนสาเร่คืออะไร

ตามมาตรา 189 คือคดีเรียกเงินภายในเพดานที่กฎหมายกำหนด ปัจจุบัน 300,000 บาทตามพระราชกฤษฎีกา หรือคดีขับไล่ออกจากอสังหาริมทรัพย์ที่ค่าเช่าต่อเดือนต่ำ

ปัจจุบันเพดานเงินของคดีมโนสาเร่เท่าใด

ตัวเลขพื้นฐานในมาตรา 189 คือ 40,000 บาท แต่พระราชกฤษฎีกาปัจจุบันขยายเป็น 300,000 บาทสำหรับคดีเรียกเงิน

ทุนทรัพย์คดีมโนสาเร่พิจารณา ณ เวลาใด

พิจารณา ณ เวลายื่นฟ้อง โดยคำนวณทุนทรัพย์ตามมาตรา 190

ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline

เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อประโยชน์ในการศึกษาเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนที่จะนำไปใช้กับการดำเนินคดีจริง

เลื่อนขึ้น