มาตรา 19: สั่งให้คู่ความมาศาลด้วยตนเอง

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 102/2507 (1964)

   ทนายจำเลยที่ถูกสั่งให้มาศาลด้วยตนเองไม่มีฐานะเป็นคู่ความตามมาตรา ๑๙ การที่ทนายจำเลยไม่มาศาลตามคำสั่งจึงไม่เป็นความผิดฐานละเมิดอำนาจศาลตามมาตรา ๓๑ (๕) ประกอบมาตรา ๑๙ แต่อาจถูกลงโทษฐานละเมิดอำนาจศาลด้วยเหตุอื่นได้ หากพยานหลักฐานฟังได้ว่าเป็นผู้ยุยงส่งเสริมให้ตัวความหลบเลี่ยงหมายของศาล

   ทนายจำเลยถูกกล่าวหาว่าเป็นผู้แนะนำไม่ให้จำเลยมาศาลและเป็นผู้ยุยงส่งเสริมให้จำเลยหลีกเลี่ยงที่จะไม่รับหมายของศาล ศาลชั้นต้นจึงไต่สวนและสั่งให้ทนายจำเลยมาศาลด้วยตนเองทุกนัด ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าในกรณีเช่นนี้ทนายจำเลยไม่มีฐานะเป็นคู่ความตามมาตรา ๑๙ การที่ทนายจำเลยไม่มาศาลตามคำสั่งจึงไม่เป็นความผิดฐานละเมิดอำนาจศาลตามมาตรา ๓๑ (๕) ประกอบมาตรา ๑๙ แต่เมื่อปรากฏต่อศาลว่าผู้ใดกระทำละเมิดอำนาจศาลไม่ว่าจะปรากฏต่อหน้าศาลหรือจากหลักฐานอื่นใด ศาลย่อมสั่งลงโทษได้ และเมื่อทนายจำเลยไม่มาศาลโดยไม่แจ้งเหตุขัดข้อง แสดงว่าจงใจไม่นำพยานมาสืบและหลบเลี่ยงกระบวนพิจารณา การดำเนินกระบวนพิจารณาของศาลชั้นต้นจึงชอบแล้ว และเมื่อฟังได้ว่าทนายจำเลยเป็นผู้ยุยงเสี้ยมสอนให้ตัวความหลบเลี่ยงไม่รับหมายของศาล ย่อมมีความผิดฐานละเมิดอำนาจศาล

2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 248/2524 (1981)

   มาตรา 19 และมาตรา 20 มุ่งหมายให้ศาลมีอำนาจพยายามเปรียบเทียบให้คู่ความตกลงหรือประนีประนอมยอมความกันในข้อพิพาท การที่ผู้พิพากษาพยายามลดข้อโต้เถียงระหว่างคู่ความเพื่อไปสู่การตกลง เป็นการปฏิบัติหน้าที่ไกล่เกลี่ยโดยชอบ

   ในคดีที่กล่าวหาว่าผู้พิพากษาปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบระหว่างการไกล่เกลี่ย ศาลอธิบายว่ามาตรา 19 และมาตรา 20 มุ่งหมายให้ศาลมีอำนาจพยายามให้คู่ความตกลงหรือประนีประนอมยอมความกัน การที่ผู้พิพากษาพยายามขจัดข้อโต้เถียงระหว่างคู่ความเพื่อไปสู่การตกลงด้วยดี จึงเป็นการปฏิบัติหน้าที่ไกล่เกลี่ยโดยชอบ

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา