ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 222: ข้อห้ามอุทธรณ์คำพิพากษาตามคำชี้ขาด
ตัวบทกฎหมาย
ห้ามมิให้อุทธรณ์คำสั่งศาลซึ่งปฏิเสธไม่ยอมพิพากษาตามคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ หรือคำพิพากษาของศาลตามคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ เว้นแต่ในเหตุต่อไปนี้
(๑) เมื่อมีข้ออ้างแสดงว่าอนุญาโตตุลาการหรือประธานมิได้กระทำการโดยสุจริต หรือคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งใช้กลฉ้อฉล
(๒) เมื่อคำสั่งหรือคำพิพากษานั้นฝ่าฝืนต่อบทกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชน
(๓) เมื่อคำพิพากษานั้นไม่ตรงกับคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ
คำแปลภาษาอังกฤษ
No appeal shall be allowed against a court order refusing to render judgment in accordance with the arbitrators' award, or against a court judgment rendered in accordance with the arbitrators' award, except on the following grounds:
(1) where there is an allegation showing that the arbitrators or the umpire did not act in good faith, or that either party used fraud;
(2) where the order or judgment violates a provision of law relating to the public order of the people;
(3) where the judgment does not conform to the arbitrators' award.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรานี้คุ้มครองความเป็นที่สุดของอนุญาโตตุลาการโดยปิดทางอุทธรณ์ตามปกติต่อคำวินิจฉัยของศาลเกี่ยวกับคำชี้ขาด ไม่ว่าศาลจะปฏิเสธหรือบังคับตาม แล้วเปิดทางเฉพาะสามข้อยกเว้น คือ (1) อนุญาโตตุลาการหรือประธานไม่สุจริต หรือคู่ความใช้กลฉ้อฉล (2) คำวินิจฉัยฝ่าฝืนกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชน และ (3) คำพิพากษาไม่ตรงกับคำชี้ขาด เหตุตามข้อ (2) เป็นที่ฟ้องร้องกันมากที่สุด และศาลอ่านประกอบบทอุทธรณ์คู่ขนานในพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ ทำให้คู่ความยกข้อคัดค้านเรื่องความสงบเรียบร้อยขึ้นสู่ศาลฎีกาได้
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
หากแพ้ในชั้นบังคับตามคำชี้ขาด อย่าคาดหวังการอุทธรณ์ตามปกติ คุณต้องปรับข้อโต้แย้งให้เข้าหนึ่งในสามเหตุ ซึ่งในทางปฏิบัติเหตุเรื่องความสงบเรียบร้อยของประชาชนเป็นที่ใช้มากที่สุด เช่น ศาลนำกฎหมายที่ยกเลิกหรือผิดมาปรับใช้ ควรวางรูปอุทธรณ์รอบความไม่ชอบด้วยกฎหมายที่กระทบความสงบเรียบร้อย ไม่ใช่เพียงไม่พอใจผล เพราะเป็นเรื่องแคบและเทคนิค ควรปรึกษาทนายก่อนยื่น
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 996/2551 (2008)
การกล่าวอ้างว่าการบังคับตามคำชี้ขาดและคำพิพากษาตามคำชี้ขาดขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน เป็นกรณีที่ต้องด้วยมาตรา 222 ผู้คัดค้านจึงมีสิทธิอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาได้
ผู้คัดค้านโต้แย้งว่าอนุญาโตตุลาการสมาคมประกันวินาศภัยไม่มีอำนาจชี้ขาดคำเสนอข้อพิพาททั้ง 14 เรื่อง และการบังคับตามคำชี้ขาดกับคำพิพากษาของศาลชั้นต้นขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดี ศาลวินิจฉัยว่าตามพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. 2545 มาตรา 45 ประกอบมาตรา 222 แห่งประมวลกฎหมายนี้ ข้ออ้างเรื่องความสงบเรียบร้อยทำให้ผู้คัดค้านมีสิทธิอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาได้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 995/2551 (2008)
ข้ออ้างว่าการบังคับตามคำชี้ขาดและคำพิพากษาตามคำชี้ขาดขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน เป็นเหตุอุทธรณ์ได้ตามพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. 2545 มาตรา 45 ประกอบมาตรา 222 แห่งประมวลกฎหมายนี้
ในคดีคู่ขนาน ผู้คัดค้านโต้แย้งอำนาจของอนุญาโตตุลาการสมาคมประกันวินาศภัยอีกครั้ง และอ้างว่าการบังคับตามคำชี้ขาดและคำพิพากษาขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดี ศาลยืนยันว่าเหตุนี้เปิดสิทธิอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาได้ตามพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. 2545 มาตรา 45 และมาตรา 222 แห่งประมวลกฎหมายนี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8330/2550 (2007)
การกล่าวอ้างว่าศาลชั้นต้นนำกฎหมายที่ยกเลิกไปแล้วมาปรับใช้ เป็นการอ้างว่าคำพิพากษาฝ่าฝืนกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชน อันเป็นเหตุอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาได้ตามมาตรา 222 ประกอบพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. 2545 มาตรา 45
ผู้ร้องอ้างว่าศาลชั้นต้นนำกฎหมายที่ยกเลิกไปแล้วมาปรับใช้ ทำให้คำพิพากษาตามคำชี้ขาดไม่ชอบด้วยกฎหมาย ศาลถือว่าเป็นการอ้างว่าคำพิพากษาฝ่าฝืนกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อย และวินิจฉัยว่าตามพระราชบัญญัติอนุญาโตตุลาการ พ.ศ. 2545 มาตรา 45 และมาตรา 222 แห่งประมวลกฎหมายนี้ ผู้ร้องอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาได้
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 8 คดี (พ.ศ. 2496 ถึง 2551)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 996/2551 (2008)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 995/2551 (2008)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8330/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8151/2542 (1999)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8294/2540 (1997)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 895/2521 (1978)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 984/2513 (1970)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 639/2496 (1953)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
อุทธรณ์คำพิพากษาที่บังคับตามคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการได้หรือไม่
ได้เฉพาะสามเหตุตามมาตรา 222 คือ ไม่สุจริตหรือฉ้อฉล ขัดต่อกฎหมายเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อย หรือคำพิพากษาไม่ตรงกับคำชี้ขาด นอกจากนี้อุทธรณ์ไม่ได้
เหตุความสงบเรียบร้อยของประชาชนที่ใช้อุทธรณ์คืออะไร
ศาลเคยรับ เช่น ข้ออ้างว่าศาลนำกฎหมายที่ยกเลิกหรือผิดมาปรับใช้ ถือเป็นคำวินิจฉัยที่ฝ่าฝืนกฎหมายเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยตามมาตรา 222 (2)
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil Procedure Code, s. 222 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 222. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222/ (accessed 1 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 222 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222/"><p>ห้ามมิให้อุทธรณ์คำสั่งศาลซึ่งปฏิเสธไม่ยอมพิพากษาตามคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ หรือคำพิพากษาของศาลตามคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ เว้นแต่ในเหตุต่อไปนี้ (๑) เมื่อมีข้ออ้างแสดงว่าอนุญาโตตุลาการหรือประธานมิได้กระทำการโดยสุจริต หรือคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งใช้กลฉ้อฉล (๒) เมื่อคำสั่งหรือคำพิพากษานั้นฝ่าฝืนต่อบทกฎหมายอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชน (๓) เมื่อคำพิพากษานั้นไม่ตรงกับคำชี้ขาดของอนุญาโตตุลาการ</p><footer>Civil Procedure Code, s. 222 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา