ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 177: คำให้การและฟ้องแย้งของจำเลย
ตัวบทกฎหมาย
เมื่อได้ส่งหมายเรียกและคำฟ้องให้จำเลยแล้ว ให้จำเลยทำคำให้การเป็นหนังสือยื่นต่อศาลภายในสิบห้าวัน ให้จำเลยแสดงโดยชัดแจงในคำให้การว่า จำเลยยอมรับหรือปฏิเสธข้ออ้างของโจทก์ทั้งสิ้นหรือแต่บางส่วน รวมทั้งเหตุแห่งการนั้นจำเลยจะฟ้องแย้งมาในคำให้การก็ได้ แต่ถ้าฟ้องแย้งนั้นเป็นเรื่องอื่นไม่เกี่ยวกับคำฟ้องเดิมแล้ว ให้ศาลสั่งให้จำเลยฟ้องเป็นคดีต่างหากให้ศาลตรวจดูคำให้การนั้นแล้วสั่งให้รับไว้ หรือให้คืนไปหรือสั่งไม่รับตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๑๘บทบัญญัติแห่งมาตรานี้ ให้ใช้บังคับแก่บุคคลภายนอกที่ถูกเรียกเข้ามาเป็นผู้ร้องสอดตามมาตรา ๕๗
(๓) โดยอนุโลม
คำแปลภาษาอังกฤษ
เมื่อได้ส่งหมายเรียกและคำฟ้องให้จำเลยแล้ว ให้จำเลยทำคำให้การเป็นหนังสือยื่นต่อศาลภายในสิบห้าวัน ให้จำเลยแสดงโดยชัดแจงในคำให้การว่า จำเลยยอมรับหรือปฏิเสธข้ออ้างของโจทก์ทั้งสิ้นหรือแต่บางส่วน รวมทั้งเหตุแห่งการนั้นจำเลยจะฟ้องแย้งมาในคำให้การก็ได้ แต่ถ้าฟ้องแย้งนั้นเป็นเรื่องอื่นไม่เกี่ยวกับคำฟ้องเดิมแล้ว ให้ศาลสั่งให้จำเลยฟ้องเป็นคดีต่างหากให้ศาลตรวจดูคำให้การนั้นแล้วสั่งให้รับไว้ หรือให้คืนไปหรือสั่งไม่รับตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๑๘บทบัญญัติแห่งมาตรานี้ ให้ใช้บังคับแก่บุคคลภายนอกที่ถูกเรียกเข้ามาเป็นผู้ร้องสอดตามมาตรา ๕๗ (๓) โดยอนุโลม
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 177 เป็นคู่กับคำฟ้องของโจทก์ กำหนดระยะเวลายื่นคำให้การสิบห้าวัน มาตรฐานการแสดงการยอมรับหรือปฏิเสธโดยชัดแจ้งพร้อมเหตุแห่งการนั้น และสิทธิในการฟ้องแย้ง ข้อกำหนดเรื่องความชัดแจ้งในวรรคสองเป็นเรื่องชี้ขาด คำให้การปฏิเสธที่ไม่แสดงเหตุอาจไม่ก่อให้เกิดประเด็น วรรคสามจำกัดฟ้องแย้งให้เกี่ยวกับฟ้องเดิมเพื่อรวมพิจารณาได้ ฟ้องแย้งที่ไม่เกี่ยวข้องต้องแยกฟ้องต่างหาก การตรวจคำให้การเป็นไปตามมาตรา 18 และใช้บังคับแก่ผู้ร้องสอดตามมาตรา 57 (3) ปัญหาเรื่องฟ้องแย้งมักพิจารณาร่วมกับมาตรา 178 ว่าด้วยคำให้การแก้ฟ้องแย้ง
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
มีข้อควรระวังสองประการ ประการแรก ระยะเวลาสิบห้าวันสั้นมาก หากพลาดอาจถูกพิพากษาให้ขาดนัดยื่นคำให้การ ต้องนับแต่วันได้รับหมาย ประการที่สอง การปฏิเสธลอย ๆ ไม่พอ คำให้การต้องแสดงเหตุแห่งการปฏิเสธแต่ละข้อ มิฉะนั้นอาจถือว่ายอมรับ หากจะฟ้องแย้ง ต้องเกี่ยวกับฟ้องของโจทก์จริง ๆ มิฉะนั้นศาลจะสั่งให้แยกฟ้องเป็นคดีต่างหาก
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4837/2567 (2024)
ตามมาตรา 177 วรรคสอง จำเลยต้องแสดงโดยชัดแจ้งในคำให้การว่ายอมรับหรือปฏิเสธข้ออ้างของโจทก์ทั้งสิ้นหรือแต่บางส่วน พร้อมเหตุแห่งการนั้น การปฏิเสธที่ไม่ตรงกับฐานที่โจทก์อ้างย่อมไม่เพียงพอ
ในคดีเรียกทรัพย์คืนฐานสินสมรสและทรัพย์มรดก จำเลยให้การเพียงว่าผู้ตายโอนรถยนต์ให้โดยเสน่หาก่อนตาย ศาลพิจารณาคำให้การนั้นตามข้อกำหนดเรื่องความชัดแจ้งในมาตรา 177 วรรคสอง
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5660/2567 (2024)
คำให้การที่อ้างชัดแจ้งว่าฟ้องขาดอายุความและมีเหตุแห่งการปฏิเสธ ชอบด้วยมาตรา 177 วรรคสอง ซึ่งไม่บังคับให้ต้องระบุเลขมาตรา การอ้างอนุมาตราผิดเป็นข้อผิดพลาดเล็กน้อยที่ไม่ทำให้ข้อต่อสู้เปลี่ยนไป
จำเลยให้การว่าคดีขาดอายุความห้าปีนับแต่ใบส่งของฉบับสุดท้าย โดยอ้างอนุมาตราผิด ศาลวินิจฉัยว่าคำให้การชัดแจ้งและมีเหตุตามมาตรา 177 วรรคสอง การอ้างอนุมาตราผิดไม่เป็นสาระสำคัญ
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 450/2567 (2024)
ตามมาตรา 177 วรรคสาม ฟ้องแย้งที่เกิดจากสัญญาฉบับเดียวกันและเกี่ยวข้องกับฟ้องเดิมของโจทก์ ชอบที่จะรับไว้พิจารณารวมกัน มิใช่ยกเสียโดยถือว่าเป็นเรื่องละเมิดที่ไม่เกี่ยวข้อง
ฟ้องแย้งเรียกค่าเสียโอกาสทางธุรกิจของจำเลยเกิดจากสัญญาจะซื้อจะขายที่ดินฉบับเดียวกับที่ฟ้อง ศาลฎีกาพิพากษาแก้ให้รับฟ้องแย้งไว้พิจารณา โดยถือว่าเกี่ยวกับฟ้องเดิมตามมาตรา 177 วรรคสาม
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 521 คดี (พ.ศ. 2493 ถึง 2568)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7965/2568 (2025)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3615/2568 (2025)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5660/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4837/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 450/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3441/2565 (2022)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2297/2565 (2022)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2253/2565 (2022)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
จำเลยมีเวลายื่นคำให้การกี่วัน
สิบห้าวันนับแต่ได้รับหมายเรียกและคำฟ้อง ตามมาตรา 177 หากพลาดอาจถูกพิพากษาว่าขาดนัดยื่นคำให้การ
คำให้การที่ปฏิเสธลอย ๆ เพียงพอหรือไม่
ไม่ มาตรา 177 กำหนดให้จำเลยแสดงโดยชัดแจ้งว่ายอมรับหรือปฏิเสธพร้อมเหตุแห่งการนั้น การปฏิเสธโดยไม่มีเหตุอาจไม่ก่อให้เกิดประเด็นข้อพิพาท
จำเลยฟ้องแย้งโจทก์ได้หรือไม่
ได้ โดยฟ้องแย้งมาในคำให้การ แต่ต้องเกี่ยวกับคำฟ้องเดิม หากเป็นเรื่องอื่น ศาลจะสั่งให้แยกฟ้องเป็นคดีต่างหาก
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 177. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-177/ (accessed 13 ตุลาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 177 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-177/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-177/"><p>เมื่อได้ส่งหมายเรียกและคำฟ้องให้จำเลยแล้ว ให้จำเลยทำคำให้การเป็นหนังสือยื่นต่อศาลภายในสิบห้าวัน ให้จำเลยแสดงโดยชัดแจงในคำให้การว่า จำเลยยอมรับหรือปฏิเสธข้ออ้างของโจทก์ทั้งสิ้นหรือแต่บางส่วน รวมทั้งเหตุแห่งการนั้นจำเลยจะฟ้องแย้งมาในคำให้การก็ได้ แต่ถ้าฟ้องแย้งนั้นเป็นเรื่องอื่นไม่เกี่ยวกับคำฟ้องเดิมแล้ว ให้ศาลสั่งให้จำเลยฟ้องเป็นคดีต่างหากให้ศาลตรวจดูคำให้การนั้นแล้วสั่งให้รับไว้ หรือให้คืนไปหรือสั่งไม่รับตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๑๘บทบัญญัติแห่งมาตรานี้ ให้ใช้บังคับแก่บุคคลภายนอกที่ถูกเรียกเข้ามาเป็นผู้ร้องสอดตามมาตรา ๕๗ (๓) โดยอนุโลม</p><footer>ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-177/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา