กฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง

238 — อุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมายต้องถือตามข้อเท็จจริง

คนบทกฎหมาย

ภายใต้บังคับมาตรา ๒๔๓
(๓) ในคดีที่อุทธรณ์ได้แต่เฉพาะในปัญหาข้อกฎหมายนั้น การวินิจฉัยปัญหาเช่นว่านี้ ศาลอุทธรณ์จำต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลชั้นต้นได้วินิจฉัยจากพยานหลักฐานในสำนวน

คำแปลภาษาไทย

Subject to Section 243(3), in a case in which an appeal may be made only on a question of law, in deciding such a question the appellate court must accept the facts as found by the court of first instance from the evidence in the case file.

คำแปลนี้ยังไม่เป็นที่ทราบจากสำนักงาน — กรุณาอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก

หมายเหตุสำนักงาน

มาตรา 238 กำหนดฐานข้อเท็จจริงของการอุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมาย คือ ศาลอุทธรณ์ต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยจากพยานหลักฐาน และจำกัดเฉพาะปัญหาข้อกฎหมายที่ยกขึ้น บทนี้อยู่ภายใต้บังคับมาตรา 243 (3) หลักเดียวกันนำไปใช้ในชั้นฎีกาโดยผ่านมาตรา 247 กล่าวคือ เมื่อฎีกาได้เฉพาะปัญหาข้อกฎหมาย ศาลฎีกาต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัย ด้วยเหตุนี้คู่ความในการอุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมายจึงรื้อฟื้นข้อเท็จจริงไม่ได้ และการวางประเด็นให้เป็นข้อกฎหมายจึงเป็นเรื่องชี้ขาด

ความสำคัญต่อ

ในการอุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมาย ท่านถูกผูกด้วยข้อเท็จจริงที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัย อุทธรณ์จึงต้องชนะด้วยข้อกฎหมายที่ปรับกับข้อเท็จจริงนั้น มิใช่ด้วยข้อเท็จจริงคนละชุด การพยายามโต้แย้งพยานหลักฐานจะถูกยกว่าเป็นการยกข้อเท็จจริง เมื่อร่างอุทธรณ์ควรระบุให้ชัดว่าอุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายใด และยอมรับข้อเท็จจริงที่ฟังมาเป็นจุดตั้งต้น เส้นแบ่งระหว่างข้อกฎหมายกับข้อเท็จจริงมักชี้ขาดว่าอุทธรณ์รับได้หรือไม่

คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

  1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4750/2559 (2016)

    เมื่อฎีกาได้เฉพาะปัญหาข้อกฎหมาย ในการวินิจฉัยปัญหานั้น ศาลต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยจากพยานหลักฐานในสำนวน ตามมาตรา 238 ประกอบมาตรา 247

    ในข้อพิพาทความคุ้มครองประกันภัยที่ฎีกาได้เฉพาะข้อกฎหมาย ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยตามมาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 และวินิจฉัยเฉพาะปัญหาข้อกฎหมายว่าหนังสือรับรองคุ้มครองถึงการทุพพลภาพถาวรที่อ้างหรือไม่

  2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2120/2566 (2023)

    ในคดีที่ต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ในการวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมาย ศาลต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยจากพยานหลักฐาน ตามมาตรา 238 ประกอบมาตรา 247

    คดีต้องห้ามฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าในการวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยจากพยานหลักฐานตามมาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 และพิจารณาไปตามข้อเท็จจริงที่ฟังมา

คำพิพากษาที่คัดเลือกการพิจารณาคดีจากเทคโนโลยีศาลฎีกาคำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา

เลย

ในการอุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมาย ศาลอุทธรณ์เปลี่ยนข้อเท็จจริงได้หรือไม่

ไม่ได้ ตามมาตรา 238 เมื่ออุทธรณ์ได้เฉพาะปัญหาข้อกฎหมาย ศาลอุทธรณ์ต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยจากพยานหลักฐาน และวินิจฉัยเฉพาะปัญหาข้อกฎหมาย

หลักนี้ใช้ในชั้นฎีกาด้วยหรือไม่

ใช้ โดยผ่านมาตรา 247 เมื่อฎีกาได้เฉพาะปัญหาข้อกฎหมาย ศาลฎีกาต้องถือตามข้อเท็จจริงที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัย ตามหลักในมาตรา 238

หากต้องการโต้แย้งข้อเท็จจริงจะทำอย่างไร

ในการอุทธรณ์เฉพาะข้อกฎหมายทำไม่ได้ ข้อโต้แย้งที่รื้อฟื้นพยานหลักฐานถือเป็นข้อเท็จจริงและถูกยก มีแต่ปัญหาข้อกฎหมายที่ตั้งประเด็นถูกต้องเท่านั้นที่รับพิจารณาได้

ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline

เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อประโยชน์ในการศึกษาเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนที่จะนำไปใช้กับการดำเนินคดีจริง

เลื่อนขึ้น