มาตรา 1623
ทรัพย์สินที่พระภิกษุได้มาในระหว่างอยู่ในสมณเพศ หัวข้อร่าง ยังไม่ได้ตรวจทานโดยสำนักงาน
ตัวบทของมาตรา
ตัวบทกฎหมาย
ทรัพย์สินของพระภิกษุที่ได้มาในระหว่างเวลาที่อยู่ในสมณเพศนั้น เมื่อพระภิกษุนั้นถึงแก่มรณภาพให้ตกเป็นสมบัติของวัดที่เป็นภูมิลำเนาของพระภิกษุนั้น เว้นไว้แต่พระภิกษุนั้นจะได้จำหน่ายไปในระหว่างชีวิตหรือโดยพินัยกรรม
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
Property acquired by a Buddhist monk while in the monkhood shall, on the death of the monk, become the property of the temple which is the monk's domicile, unless the monk has disposed of it during his lifetime or by will.
ตรวจสอบกับตัวบทภาษาไทยแล้ว 6 พฤศจิกายน 2026
ต้องการทนายความ? หากมาตรานี้เกี่ยวกับเรื่องของท่าน ปรึกษาสำนักงานกฎหมายของเราได้ทางออนไลน์ เป็นภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ นัดปรึกษาออนไลน์ →
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 1623 เป็นส่วนหนึ่งของบรรพ 6 (มรดก) แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เนื้อหานี้รอการจัดทำหมายเหตุของสำนักงาน ตัวบทภาษาไทยข้างต้นคัดลอกจากต้นฉบับของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
สำหรับทนายความ: แยกแยะระหว่างทรัพย์สินที่พระภิกษุได้มาก่อนบวช (ซึ่งเป็นมรดกส่วนตัวตกทอดแก่ทายาทโดยธรรม) กับทรัพย์สินที่ได้มาในระหว่างสมณเพศ (ซึ่งตกแก่วัด) พระภิกษุอาจจำหน่ายทรัพย์สินในสมณเพศโดยพินัยกรรมหรือนิติกรรมระหว่างมีชีวิต วัดไม่ใช่ทายาทโดยธรรมตามมาตรา ๑๖๒๙ จึงไม่อาจร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกในฐานะทายาท แต่ร้องได้ในฐานะผู้มีส่วนได้เสีย สำหรับประชาชนทั่วไป: ครอบครัวของพระภิกษุที่มรณภาพไม่สามารถรับมรดกทรัพย์สินที่พระภิกษุได้มาหลังบวชได้ เว้นแต่พระภิกษุจะทำพินัยกรรมยกให้
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ฉบับดั้งเดิม ไม่มีการแก้ไขเพิ่มเติมที่สำคัญ บทบัญญัตินี้สะท้อนประเพณีที่ทรัพย์สินของพระภิกษุตกแก่วัดที่เป็นบ้านของพระภิกษุ และมีความเกี่ยวพันกับพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ ซึ่งจำกัดการโอนทรัพย์สินของวัด
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1816/2542 (1999) ★ คดีนำ
ทรัพย์สินที่ได้มาในระหว่างสมณเพศตกแก่วัดตามมาตรา ๑๖๒๓ เป็นผลของกฎหมายที่แยกต่างหากจากการรับมรดกโดยไม่มีพินัยกรรม วัดไม่ใช่ทายาทโดยธรรมตามมาตรา ๑๖๒๙
พระภิกษุได้ที่ดินพิพาทมาในระหว่างสมณเพศ เมื่อมรณภาพที่ดินตกเป็นสมบัติของวัดตามมาตรา ๑๖๒๓ ศาลวินิจฉัยว่าวัดไม่ใช่ทายาทโดยธรรมตามมาตรา ๑๖๒๙ จึงไม่อาจร้องขอให้ศาลตั้งผู้จัดการมรดกในฐานะทายาท
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1316/2544 (2001)
ที่ดินที่พระภิกษุได้รับมรดกมาไม่ใช่ทรัพย์ในสมณเพศ พระภิกษุทำสัญญาจำหน่ายได้ แต่หากยังไม่ได้จดทะเบียนโอนก่อนมรณภาพ ที่ดินตกแก่วัดตามมาตรา ๑๖๒๓
ที่ดินที่พระภิกษุได้รับมรดกมาจากมารดาไม่ใช่ทรัพย์ที่ได้มาในระหว่างสมณเพศ พระภิกษุจึงทำสัญญาจะขายได้ แต่เมื่อพระภิกษุมรณภาพก่อนจดทะเบียนโอน ที่ดินตกเป็นสมบัติของวัดตามมาตรา ๑๖๒๓
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2741/2541 (1998)
ทรัพย์สินของวัดที่ได้รับตามมาตรา ๑๖๒๓ สามารถโอนได้เฉพาะโดยพระราชบัญญัติตาม พ.ร.บ.คณะสงฆ์ ผู้ซื้อไม่ได้กรรมสิทธิ์แม้จะซื้อโดยสุจริต
ที่ดินพิพาทเป็นทรัพย์สินที่พระภิกษุได้มาในสมณเพศและไม่ได้ทำพินัยกรรม ที่ดินตกเป็นของวัดโดยผลของกฎหมาย และตาม พ.ร.บ.คณะสงฆ์ มาตรา ๓๔ ที่วัดจะโอนได้เฉพาะโดยพระราชบัญญัติเท่านั้น ผู้ซื้อจึงไม่ได้กรรมสิทธิ์แม้จะซื้อโดยสุจริต
บทสรุปคำพิพากษาที่คัดเลือกจากคลังข้อมูลวิจัยของสำนักงาน ลิงก์แหล่งที่มาระบุเอกสารที่ใช้ แต่การมีลิงก์เพียงอย่างเดียวไม่ได้ยืนยันว่าได้ตรวจสอบตรงกับต้นฉบับทางการของศาลแล้ว
สถิติการอ้างถึงในคำพิพากษาศาลฎีกา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 17 คดี (พ.ศ. 2526 ถึง 2565)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3410/2565 (2022)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 692/2564 (2021) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 692/2564
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2157/2561 (2018)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1316/2544 (2001)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1816/2542 (1999)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2741/2541 (1998)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6354/2540 (1997)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5789/2538 (1995)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
อ้างอิงมาตรานี้
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 1623 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 1623. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1623/ (accessed 16 พฤศจิกายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 1623 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1623/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1623/"><p>ทรัพย์สินของพระภิกษุที่ได้มาในระหว่างเวลาที่อยู่ในสมณเพศนั้น เมื่อพระภิกษุนั้นถึงแก่มรณภาพให้ตกเป็นสมบัติของวัดที่เป็นภูมิลำเนาของพระภิกษุนั้น เว้นไว้แต่พระภิกษุนั้นจะได้จำหน่ายไปในระหว่างชีวิตหรือโดยพินัยกรรม</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 1623 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1623/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา