Reviewed by ThaiLawOnline, a licensed Thai law firm practising in Thailand since 2006. Thai lawyer of record: Wichuda Atthamethakon, LL.M., Thai Bar Licence 3149/2556.
Last updated on สิงหาคม 7, 2026
ประเด็นสำคัญ
เรามีฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาไทยเกี่ยวกับสิทธิในทรัพย์สินใช้ประโยชน์ที่ละเอียดที่สุด ประกอบด้วยคำพิพากษา 64 ฉบับ ตั้งแต่ปี 1936 ถึง 2022 และได้รับการปรับปรุงล่าสุดในปี 2026 คดีเหล่านี้ถูกจัดกลุ่มเป็น 12 หัวข้อ ครอบคลุมเรื่องอำนาจการใช้ประโยชน์ การจดทะเบียน กฎหมายของขวัญ ปฏิสัมพันธ์ระหว่างการเช่า พินัยกรรม การเป็นเจ้าของร่วม สิทธิของเจ้าของ ระยะเวลา ปัญหาด้านภาษี ทรัพย์สินของวัด ทรัพย์สินระหว่างคู่สมรส และขั้นตอนต่างๆ ไม่มีสำนักงานกฎหมายใดในประเทศไทยที่ให้การวิเคราะห์คดีเกี่ยวกับสิทธิในทรัพย์สินใช้ประโยชน์เป็นภาษาอังกฤษได้มากเท่านี้.
เขียนโดย เซบาสเตียน เอช. บรูสโซ และ วิชุดา อรรถเมธาคอน | ThaiLawOnline.com เชี่ยวชาญด้านกฎหมายสิทธิเก็บกินตั้งแต่ปี 2549
สารบัญ
เหตุใดคำตัดสินของศาลจึงมีความสำคัญต่อสิทธิเก็บกินของคุณ
ประเทศไทยใช้ระบบกฎหมายแพ่ง คำตัดสินของศาลฎีกาไม่ได้มีผลผูกพันเป็นบรรทัดฐานเหมือนในประเทศที่ใช้ระบบกฎหมายคอมมอนลอว์ แต่มีอำนาจในการพิจารณาและโน้มน้าวใจอย่างมาก
ศาลชั้นต้นและศาลจังหวัดมักปฏิบัติตามแบบแผนจากคดีของศาลฎีกาเป็นประจำ เมื่อพิจารณาข้อพิพาทที่คล้ายคลึงกัน พวกเขาจะใช้คำตัดสินเหล่านั้นเป็นแนวทาง
การทำความเข้าใจกฎหมายคดีตัวอย่างจะช่วยให้เข้าใจว่าศาลจะปฏิบัติต่อสิทธิเก็บกินของคุณอย่างไรในทางปฏิบัติ คำตัดสินของศาลฎีกาเกี่ยวกับอำนาจตามมาตรา 1417 ได้สร้างแบบแผนขึ้น ศาลระดับจังหวัดจะปฏิบัติตามเมื่อพิจารณาคดีที่คล้ายคลึงกัน คุณสามารถคาดการณ์ผลลัพธ์และเสริมสร้างสถานะของคุณได้โดยการรู้ว่าศาลเคยตัดสินอย่างไรมาก่อน
คำตัดสินทั้ง 64 ฉบับในฐานข้อมูลของเราสะท้อนให้เห็นถึงวิวัฒนาการของกฎหมายสิทธิเก็บกินในทรัพย์สินตลอดระยะเวลาเกือบ 90 ปี คำตัดสินในช่วงแรก (ค.ศ. 1936-1950) ชี้แจงว่าจำเป็นต้องจดทะเบียนหรือไม่ คำตัดสินในช่วงกลาง (ค.ศ. 1950-1990) กำหนดความสัมพันธ์กับสัญญาเช่า ของขวัญ และทรัพย์สินระหว่างคู่สมรส คำตัดสินในช่วงหลัง (ค.ศ. 1990-2022) กล่าวถึงสถานการณ์สมัยใหม่ เช่น การหักภาษี ณ ที่จ่าย สิทธิเก็บกินในคอนโดมิเนียม และการโอนทรัพย์สินโดยฉ้อฉล.
คำตัดสินสำคัญตามหลักการทางกฎหมาย
1. อำนาจของผู้ทรงสิทธิเก็บกิน (มาตรา 1417)
ประมวลกฎหมายแพ่งให้อำนาจ “การจัดการ” อย่างกว้างขวางแก่ผู้รับสิทธิเก็บกิน คำตัดสินของศาลฎีกาได้ชี้แจงขอบเขตของอำนาจเหล่านี้ให้ชัดเจนยิ่งขึ้น และแสดงให้เห็นว่าเมื่อใดที่เจ้าของยังคงมีสิทธิที่จะดำเนินการได้.
คำตัดสินที่ 15033/2555 (2012): สิทธิในการใช้ประโยชน์ควบคุมการขับไล่ผู้เช่า
เจ้าของและบุคคลอีกสองคนถือครองสิทธิเก็บกินตลอดชีพ เมื่อผู้เช่าผิดนัดชำระค่าเช่า เจ้าของจึงยื่นฟ้องขับไล่ ศาลตัดสินว่าการขับไล่เป็นอำนาจของผู้รับสิทธิเก็บกินโดยแท้จริงภายใต้มาตรา 1417 เจ้าของไม่มีสิทธิ์ฟ้องร้อง มีเพียงผู้รับสิทธิเก็บกินเท่านั้นที่สามารถขับไล่ได้ นี่เป็นการยืนยันว่าเจ้าของไม่สามารถหลีกเลี่ยงสิทธิเก็บกินได้.
คำตัดสินที่ 2428/2518 (1975): ผู้ทรงสิทธิเก็บกินสามารถขับไล่ผู้เช่าได้โดยไม่ต้องขออนุญาตจากเจ้าของ
ผู้รับสิทธิเก็บกินได้ยื่นฟ้องขับไล่ผู้เช่า จำเลยคัดค้านเนื่องจากเจ้าของเป็นผู้เยาว์ จึงต้องขออนุญาตจากศาลเยาวชน แต่ศาลฎีกาตัดสินว่าไม่จำเป็นต้องขออนุญาตดังกล่าว อำนาจของผู้รับสิทธิเก็บกินในการจัดการนั้นเป็นอิสระจากอายุของเจ้าของ สิทธิในการฟ้องร้องของผู้รับสิทธิเก็บกินไม่ได้ขึ้นอยู่กับความสามารถของเจ้าของ.
คำตัดสินที่ 3019/2528 (1985): การขับไล่ถือเป็นการจัดการทรัพย์สิน
ผู้รับสิทธิเก็บกินพยายามขับไล่ผู้เช่าที่ผิดสัญญาเช่า เจ้าของอ้างว่ามีเพียงเจ้าของเท่านั้นที่มีอำนาจขับไล่ ศาลยืนยันว่าการขับไล่เป็น “การจัดการทรัพย์สิน” ซึ่งได้รับอนุญาตอย่างชัดเจนภายใต้มาตรา 1417 ผู้รับสิทธิเก็บกินจึงมีสิทธิเต็มที่ในการบังคับใช้เงื่อนไขสัญญาเช่าและขับไล่ผู้เช่า.
คำตัดสินที่ 807/2503 (1960): สิทธิเก็บกินตลอดชีพให้สิทธิในการเก็บค่าเช่า
แม่โอนที่ดินให้แก่ลูกๆ แต่ยังคงสิทธิในการใช้ประโยชน์ตลอดชีวิต เธอให้เช่าที่ดินแก่ผู้เช่า เกิดข้อพิพาทเรื่องสิทธิในการเก็บค่าเช่า ศาลตัดสินว่าแม่ในฐานะผู้ทรงสิทธิเก็บกินเท่านั้นที่มีสิทธิให้เช่าและเก็บค่าเช่า เจ้าของกรรมสิทธิ์โดยนาม (ลูกๆ) ไม่มีสิทธิแทรกแซงในระหว่างที่แม่มีสิทธิเก็บกินตลอดชีวิต.
คำตัดสินที่ 7341/2542 (1999): สิทธิในการใช้ประโยชน์ส่วนแบ่งบางส่วนรวมถึงโครงสร้างทุกประเภท
ที่ดินถูกแบ่งให้แก่ทายาท ทายาทคนหนึ่งมีสิทธิเก็บกินในส่วนแบ่ง 50% ทายาทผู้นั้นอ้างสิทธิ์ในสิ่งปลูกสร้างทั้งหมดบนที่ดิน ศาลวินิจฉัยว่า สิทธิเก็บกินในส่วนแบ่งบางส่วนนั้นรวมถึงสิทธิในการบริหารจัดการสิ่งปลูกสร้างทั้งหมด ซึ่งรวมถึงอาคารที่เป็นของส่วนแบ่งเศษส่วนนั้นด้วย
คำตัดสินที่ 4470/2528 (1985): เจ้าของยังคงสามารถฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายจากการบาดเจ็บได้
ขณะที่ผู้รับสิทธิเก็บกินบริหารจัดการที่ดิน เจ้าของได้รับบาดเจ็บเนื่องจากความประมาทเลินเล่อ เจ้าของจึงฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายจากการละเมิด จำเลยอ้างว่าผู้รับสิทธิเก็บกินควบคุมทรัพย์สินนั้น ศาลตัดสินว่าเจ้าของยังคงมีสิทธิฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายจากการละเมิดได้ สิทธิในการบริหารจัดการไม่ได้ตัดสิทธิของเจ้าของในการเรียกร้องค่าเสียหายจากความเสียหาย.
2. การจดทะเบียนเทียบกับสิทธิส่วนบุคคล (มาตรา 1299)
ประเด็นสำคัญในกฎหมายสิทธิเก็บกินในที่ดินของไทยคือ สัญญาที่ไม่ได้จดทะเบียนนั้นมีผลบังคับใช้ได้หรือไม่ คำตัดสินต่างๆ ได้ชี้แจงความแตกต่างระหว่างสิทธิที่จดทะเบียนแล้ว (อสังหาริมทรัพย์) และสิทธิที่ไม่ได้จดทะเบียน (สังหาริมทรัพย์)
คำตัดสินที่ 4446/2543 (2000): สิทธิเก็บกินโดยวาจา ก่อให้เกิดสิทธิส่วนบุคคลที่ถูกต้อง
เจ้าของเดิมตกลงด้วยวาจาที่จะให้สิทธิเก็บกินตลอดชีพ แต่ไม่เคยจดทะเบียนสิทธินั้น ต่อมาเจ้าของเดิมพยายามขับไล่ผู้เช่าออก ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าข้อตกลงด้วยวาจาเป็นสิทธิส่วนบุคคลที่ถูกต้องตามมาตรา 1299 สิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนนั้นป้องกันการขับไล่ อย่างไรก็ตาม สิทธิส่วนบุคคลนี้ไม่สามารถผูกมัดบุคคลที่สามได้ หากที่ดินถูกขาย เจ้าของใหม่ไม่มีภาระผูกพันที่จะต้องยอมรับสิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนนั้น
คำตัดสินที่ 2380/2542 (1999): สิทธิในการเรียกร้องการจดทะเบียน
สิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนมีอยู่มานานหลายทศวรรษ ผู้รับสิทธิเก็บกินได้ฟ้องร้องเพื่อบังคับให้เจ้าของจดทะเบียน ศาลตัดสินว่าสิทธิเก็บกินด้วยวาจาทำให้เกิดสิทธิส่วนบุคคลในการเรียกร้องให้จดทะเบียน หากเจ้าของปฏิเสธ ผู้รับสิทธิเก็บกินสามารถฟ้องร้องเพื่อบังคับให้จดทะเบียนได้ ซึ่งเป็นการเชื่อมช่องว่างระหว่างสิทธิที่ไม่ได้จดทะเบียนและสิทธิที่จดทะเบียนแล้ว
คำตัดสินที่ 679/2514 (1971): ข้อตกลงประนีประนอมและระยะเวลาจำกัด
คู่กรณีตกลงยุติข้อพิพาทด้วยการประนีประนอม การประนีประนอมดังกล่าวได้ก่อให้เกิดสิทธิในการใช้ประโยชน์ซึ่งไม่เคยได้รับการจดทะเบียน ต่อมาหลายปี เจ้าของอ้างว่าสิทธินั้นหมดอายุลงแล้ว ศาลตัดสินว่าการประนีประนอมนี้ก่อให้เกิดสิทธิส่วนบุคคลในการเรียกร้องให้จดทะเบียน ซึ่งอยู่ภายใต้ระยะเวลาจำกัด 10 ปี ไม่ใช่ 1 ปี การรับทราบอย่างต่อเนื่องโดยเจ้าของก็ทำให้ระยะเวลาจำกัดนั้นสิ้นสุดลงเช่นกัน
คำตัดสินที่ 1256/2519 (1976): สิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนยังคงมีผลใช้ได้
เจ้าของเดิมได้ให้สิทธิเก็บกินในทรัพย์สินโดยวาจาและไม่เคยจดทะเบียน ต่อมาเจ้าของเดิมเสียชีวิตลง และกองมรดกได้โต้แย้งว่าสิทธิเก็บกินนั้นมีผลผูกพันหรือไม่ ศาลตัดสินว่าสิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนนั้นไม่เป็นโมฆะ ยังคงเป็นสิทธิส่วนบุคคลที่ถูกต้องตามกฎหมายต่อเจ้าของเดิมและทายาทของเจ้าของเดิม หากจดทะเบียนในภายหลัง ก็จะกลายเป็นสิทธิในทรัพย์สินที่มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่จดทะเบียน.
คำตัดสินที่ 1013/2485 (1942): คำตัดสินแรกสุดเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินในฐานะสิทธิในทรัพย์สิน
คำตัดสินในปี 1942 นี้เป็นหนึ่งในคดีแรกๆ ของศาลฎีกาเกี่ยวกับสิทธิเก็บกิน คำตัดสินนี้ได้วางรากฐานว่าสิทธิเก็บกินเป็นสิทธิในทรัพย์สิน และต้องมีการจดทะเบียนจึงจะมีผลผูกพันบุคคลที่สาม คำตัดสินพื้นฐานนี้ได้วางกรอบสำหรับกฎหมายคดีอื่นๆ ในเวลาต่อมา โดยได้แยกแยะสิทธิเก็บกินที่จดทะเบียนแล้ว (ทรัพย์สิน) ออกจากสิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียน (ส่วนบุคคล)
3. ของกำนัลที่มีภาระผูกพัน (การให้โดยมีค่าทรัพย์สินติดพัน)
เมื่อผู้ปกครองมอบที่ดินให้เป็นของขวัญ แต่ยังคงมีสิทธิเก็บกินบางส่วน คำถามที่เกิดขึ้นคือ นี่เป็นของขวัญที่แท้จริงหรือเป็นของขวัญที่มีภาระผูกพัน? สิ่งนี้ส่งผลต่อว่าของขวัญนั้นสามารถถูกเพิกถอนได้หรือไม่เนื่องจากความอกตัญญู
คำตัดสินที่ 1516/2525 (1982): ของขวัญที่มีภาระผูกพันไม่สามารถเพิกถอนได้
ผู้ปกครองได้มอบที่ดินให้และมีสิทธิเก็บกินตลอดชีวิต นอกจากนี้ยังได้รับข้าวสาร 30 กระสอบต่อปี ต่อมาหลายปีก่อน ผู้ปกครองอ้างว่าบุตรอกตัญญูและขอให้เพิกถอนของกำนัล ศาลวินิจฉัยว่านี่เป็นของกำนัลที่มีภาระผูกพัน ตามมาตรา 528-529 ของกำนัลเช่นนี้ไม่สามารถเพิกถอนได้เนื่องจากความอกตัญญู เนื่องจากผู้ปกครองได้รับสิ่งตอบแทนที่เพียงพอแล้ว
คำตัดสินที่ 2651/2543 (2000): สิทธิในการใช้ประโยชน์ของพ่อแม่ขัดขวางการเพิกถอนของขวัญ
ผู้ปกครองมอบที่ดินให้เป็นของขวัญและเก็บสิทธิในการใช้ประโยชน์ตลอดชีวิต ต่อมาบุตรกลับ “อกตัญญู” ผู้ปกครองจึงขอให้ศาลเพิกถอนของขวัญนั้น ศาลยืนยันว่าสิทธิในการใช้ประโยชน์ทำให้การเพิกถอนเป็นไปไม่ได้ ของขวัญจะถูกเพิกถอนได้ก็ต่อเมื่อเป็นของขวัญที่เรียบง่ายเท่านั้น ในกรณีนี้ ผู้ให้ยังคงเก็บสิทธิในการใช้ประโยชน์ไว้เป็นผลประโยชน์ต่อเนื่อง.
คำตัดสินที่ 10344/2551 (2008): ข้อตกลงด้วยวาจาในการเก็บเกี่ยวผลไม้
พ่อแม่แบ่งที่ดินให้แก่ทายาท แต่ยังคงรักษาสิทธิในการเก็บค่าเช่าและเก็บเกี่ยวผลไม้โดยไม่ได้จดทะเบียนไว้ ต่อมาลูกๆ พยายามที่จะขัดขวางเรื่องนี้ ศาลตัดสินว่าข้อตกลงด้วยวาจาของพ่อแม่นั้นถือเป็นของขวัญที่มีภาระผูกพัน แม้จะไม่ได้จดทะเบียน แต่สิทธิในการเก็บเกี่ยวซึ่งมีลักษณะคล้ายสิทธิในการใช้ประโยชน์นั้นมีผลผูกพันและไม่สามารถเพิกถอนได้.
คำตัดสินที่ 3020/2537 (1994): ความแตกต่างระหว่างของขวัญกับค่าตอบแทน
บิดามารดาได้มอบที่ดินให้เป็นของขวัญและยังคงมีสิทธิเก็บกินในที่ดินนั้น บุตรอ้างว่าบิดามารดาได้รับการชดเชยแล้ว ศาลได้แยกแยะความแตกต่างระหว่างของขวัญที่มีภาระผูกพันกับของขวัญที่เป็นค่าตอบแทนที่แท้จริง การคงสิทธิเก็บกินไว้ไม่ได้หมายความว่าของขวัญนั้นจะกลายเป็นการขายเสมอไป เจตนาโดยรวมและสิ่งตอบแทนเป็นตัวกำหนดลักษณะของของขวัญนั้น
4. ปฏิสัมพันธ์ระหว่างสิทธิเก็บกินและสัญญาเช่า
สิทธิเก็บกิน (Usufruct) มอบสิทธิในการบริหารจัดการอย่างกว้างขวางคล้ายกับสัญญาเช่า คำตัดสินของศาลกำหนดว่าสิทธิเก็บกินมีปฏิสัมพันธ์กับสัญญาเช่าที่จดทะเบียนอย่างไร และแสดงให้เห็นว่าจะเกิดอะไรขึ้นเมื่อคู่สัญญาเสียชีวิตหรือสถานการณ์เปลี่ยนแปลงไป
คำตัดสินที่ 2297/2541 (1998): คำตัดสินสำคัญ สัญญาเช่ายังคงมีผลใช้บังคับแม้ผู้ทรงสิทธิเก็บกินจะเสียชีวิต
ผู้รับสิทธิเก็บกินได้ให้เช่าที่ดินโดยจดทะเบียนเป็นระยะเวลา 30 ปี ผู้รับสิทธิเก็บกินเสียชีวิตในระหว่างที่สัญญาเช่ายังมีผลบังคับใช้ สัญญาเช่าจะสิ้นสุดลงหรือไม่ ศาลฎีกาได้ตัดสินอย่างเด็ดขาดว่า สัญญาเช่าไม่สิ้นสุดลง เจ้าของที่ดินจึงได้รับภาระผูกพันในการปฏิบัติตามสัญญาเช่านั้น คำตัดสินครั้งสำคัญนี้ได้กำหนดว่า สัญญาเช่าที่ทำโดยผู้รับสิทธิเก็บกินนั้นมีผลผูกพันเจ้าของที่ดินในภายหลัง และเป็นการเปลี่ยนแปลงพื้นฐานในวิธีการที่ศาลพิจารณาเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินและภาระผูกพันตามสัญญาเช่าของบุคคลที่สาม
คำตัดสินที่ 6278/2537 (1994): ทั้งผู้ทรงสิทธิเก็บกินและเจ้าของเสียชีวิต
ผู้ทรงสิทธิเก็บกินได้ให้เช่าที่ดินแก่ผู้อื่น ทั้งผู้ทรงสิทธิเก็บกินและเจ้าของเดิมเสียชีวิตในระหว่างที่สัญญาเช่ายังมีผลบังคับใช้ ทายาทของทั้งสองฝ่ายจึงได้รับมรดกที่ดิน ทายาทอ้างว่าสัญญาเช่าเป็นโมฆะเนื่องจากทั้งสองฝ่ายเสียชีวิต ศาลตัดสินว่าทายาทได้รับมรดกทั้งที่ดินและภาระผูกพันตามสัญญาเช่า การสืบทอดกรรมสิทธิ์ย่อมนำมาซึ่งการสืบทอดภาระผูกพันตามสัญญาเช่าด้วย
คำตัดสินที่ 498/2536 (1993): สัญญาเช่าที่มีอยู่เดิมมีผลผูกพันเจ้าของรายหลัง
สัญญาเช่าได้รับการจดทะเบียนก่อนที่จะมีการสร้างสิทธิเก็บกิน หากสิทธิเก็บกินสิ้นสุดลง สัญญาเช่านั้นจะมีผลผูกพันเจ้าของใหม่หรือไม่? ศาลยืนยันว่าภายใต้มาตรา 569 แห่งประมวลกฎหมายแพ่ง สัญญาเช่าที่มีอยู่ก่อนแล้วจะมีผลผูกพันเจ้าของในภายหลัง สิทธิเก็บกินไม่ได้เปลี่ยนแปลงลักษณะการผูกพันของสัญญาเช่าก่อนหน้านี้
คำตัดสินที่ 1077/2540 (1997): การเปลี่ยนแปลงการใช้ประโยชน์ที่ดินตามสัญญาเช่าและกฎหมายเกษตรกรรม
ผู้เช่าเริ่มต้นสัญญาเช่าเพื่อทำนาข้าวภายใต้พระราชบัญญัติการเช่าที่ดินเพื่อการเกษตร ต่อมาผู้เช่าเปลี่ยนไปใช้ที่ดินเพื่อเลี้ยงปลา พระราชบัญญัติดังกล่าวยังคงใช้บังคับอยู่หรือไม่ ศาลตัดสินว่าการเปลี่ยนการใช้ประโยชน์จากนาข้าวเป็นบ่อเลี้ยงปลาหมายความว่าพระราชบัญญัติดังกล่าวไม่มีผลบังคับใช้อีกต่อไป สัญญาเช่าจึงอยู่ภายใต้บทบัญญัติทั่วไป ไม่ใช่การคุ้มครองทางการเกษตร
5. สิทธิในการใช้ประโยชน์ที่สร้างขึ้นโดยพินัยกรรม
พินัยกรรมมักให้สิทธิในการใช้ประโยชน์ โดยมักรวมถึงสิทธิในการอยู่อาศัยด้วย คำตัดสินของศาลชี้แจงว่าศาลตีความภาษาในพินัยกรรมอย่างไร และผลกระทบต่ออำนาจของกองมรดกเป็นอย่างไร.
คำตัดสินที่ 7199/2552 (2009): พินัยกรรมให้สิทธิในการอยู่อาศัยและสิทธิในการใช้ประโยชน์
พินัยกรรมฉบับหนึ่งระบุสิทธิ์ให้ผู้รับมรดกในการ “อยู่อาศัยและใช้ประโยชน์” จากอาคารพาณิชย์ตลอดชีวิต ผู้จัดการมรดกอ้างว่าผู้ทำพินัยกรรมตั้งใจให้ผู้รับมรดกเป็นเจ้าของโดยสมบูรณ์ ศาลตัดสินว่าถ้อยคำในพินัยกรรมระบุถึงการอยู่อาศัยและการใช้ประโยชน์ ไม่ใช่การเป็นเจ้าของ ผู้รับมรดกมีสิทธิ์ที่จะอยู่อาศัยและจัดการทรัพย์สินนั้น กรรมสิทธิ์ยังคงอยู่กับกองมรดก.
คำตัดสินที่ 305/2489 (1946): ผู้จัดการที่ดินไม่สามารถให้เช่าต่อได้หลังจากส่งมอบแล้ว
พินัยกรรมฉบับหนึ่งได้มอบสิทธิในการใช้ประโยชน์เหนืออาคารพาณิชย์แห่งหนึ่ง หลังจากมอบสิทธินั้นให้แก่ผู้รับสิทธิเก็บกินแล้ว ผู้จัดการมรดกพยายามที่จะให้เช่าทรัพย์สินนั้น ศาลวินิจฉัยว่า เมื่อสิทธิในการใช้ประโยชน์ได้ถูกมอบไปแล้ว อำนาจของผู้จัดการมรดกก็สิ้นสุดลง มีเพียงผู้รับสิทธิเก็บกินเท่านั้นที่สามารถให้เช่าได้ ผู้จัดการมรดกไม่สามารถให้เช่าทรัพย์สินที่ได้มีการโอนสิทธิในการใช้ประโยชน์ไปแล้วได้อีกในภายหลัง.
คำตัดสินที่ 1516/2503 (1960): การที่เทมเปิลไม่ใช้สิทธิภายใน 10 ปี
พินัยกรรมฉบับหนึ่งยกที่ดินให้แก่วัดและสิทธิในการใช้ประโยชน์ตลอดชีวิตแก่ยาย ยายได้ใช้สิทธิเก็บกินนั้นมานานกว่า 10 ปี หลังจากที่ยายเสียชีวิต วัดจึงอ้างสิทธิ์ในที่ดินนั้น สิทธิในการเป็นเจ้าของของวัดถูกขัดขวางโดยการที่ยายได้ใช้สิทธิเก็บกินนั้นมาเป็นเวลานานหรือไม่ ศาลชี้ว่าการที่วัดไม่แสดงสิทธิในการเป็นเจ้าของเป็นเวลามากกว่า 10 ปีนั้น ถือเป็นการยอมรับโดยปริยาย.
6. กรรมสิทธิ์ร่วมและสิทธิในการใช้ประโยชน์
เมื่อที่ดินเป็นกรรมสิทธิ์ร่วมของหลายคน ผู้ร่วมเป็นเจ้าของคนใดคนหนึ่งสามารถให้สิทธิเก็บกินในที่ดินแก่ผู้อื่นได้หรือไม่? คำตัดสินต่างๆ ได้ชี้แจงข้อกำหนดเกี่ยวกับการขอความยินยอมแล้ว
คำตัดสินที่ 283/2498 (1955): เจ้าของร่วมไม่สามารถดำเนินการเพียงลำพังได้
ผู้ร่วมกรรมสิทธิ์รายหนึ่งพยายามมอบสิทธิเก็บกินในที่ดินโดยไม่ได้รับความยินยอมจากผู้ร่วมกรรมสิทธิ์รายอื่น ๆ ผู้ร่วมกรรมสิทธิ์รายอื่น ๆ จึงคัดค้าน ศาลตัดสินว่าผู้ร่วมกรรมสิทธิ์เพียงรายเดียวไม่สามารถมอบสิทธิเก็บกินในที่ดินร่วมกันโดยไม่ได้รับความยินยอมจากผู้ร่วมกรรมสิทธิ์ทั้งหมดได้ สิทธิเก็บกินในที่ดินเป็นภาระผูกพันที่มีนัยสำคัญ จึงต้องได้รับความยินยอมเป็นเอกฉันท์ การกระทำฝ่ายเดียวของผู้ร่วมกรรมสิทธิ์รายหนึ่งจึงเป็นโมฆะ.
คำตัดสินที่ 887/2538 (1995): ความเห็นของกรมที่ดินเป็นเพียงคำแนะนำเท่านั้น
กรมที่ดินได้ออกความเห็นเกี่ยวกับสิทธิของเจ้าของร่วม และคู่กรณีได้ยึดถือความเห็นนั้นเป็นหลัก ศาลวินิจฉัยว่าความเห็นของกรมที่ดินเป็นเพียงคำแนะนำเท่านั้น ไม่ใช่กฎหมายที่มีผลผูกพัน การตัดสินใจที่แท้จริงเป็นของเจ้าหน้าที่ผู้รับจดทะเบียน และข้อพิพาทจะถูกตัดสินโดยศาลตามข้อกำหนดของกฎหมาย เจ้าของร่วมทุกคนต้องยินยอม
7. สิทธิของเจ้าของในระหว่างการใช้ประโยชน์ที่ดิน
สิทธิในการใช้ประโยชน์ (usufruct) มอบสิทธิในการบริหารจัดการในวงกว้าง แต่ไม่ได้โอนกรรมสิทธิ์ แล้วเจ้าของเดิมยังคงมีสิทธิอะไรบ้าง?
คำตัดสินที่ 2783/2516 (1973): เจ้าของสามารถขายได้ในระหว่างที่สิทธิเก็บกินยังดำเนินอยู่
เจ้าของที่ดินซึ่งมีสิทธิเก็บกินในที่ดินนั้นพยายามขายที่ดิน แต่ผู้ซื้อคัดค้าน โดยอ้างว่าสิทธิเก็บกินนั้นทำให้ที่ดินขายไม่ได้ ศาลตัดสินว่าเจ้าของที่ดินยังคงมีสิทธิขาย ผู้ซื้อรับที่ดินไปโดยอยู่ภายใต้สิทธิเก็บกินที่มีอยู่ สิทธิเก็บกินนั้นไม่ได้ขัดขวางการขาย เพียงแต่ผูกมัดผู้ซื้อให้เคารพสิทธิของผู้ทรงสิทธิเก็บกินเท่านั้น.
8. ระยะเวลา, ช่วงเวลาที่ไม่ออกกำลังกาย และข้อจำกัด
หากสิทธิในการใช้ประโยชน์ไม่ถูกนำไปใช้ สิทธินั้นจะสิ้นสุดลงหรือไม่? คำตัดสินต่างๆ ได้กำหนดความแตกต่างระหว่างข้อจำกัดทั่วไปและระยะเวลาเฉพาะสำหรับสิทธิในการใช้ประโยชน์
คำตัดสินที่ 1548/2503 (1960): การไม่ใช้สิทธิไม่ทำให้สิทธิขาดช่วง
ผู้รับสิทธิเก็บกินไม่เคยใช้สิทธินั้นเป็นเวลา 7-8 ปี เจ้าของอ้างว่าสิทธินั้นสูญสิ้นไปเนื่องจากการไม่ใช้สิทธิ ศาลตัดสินว่าสิทธิเก็บกินไม่สูญสิ้นไปเนื่องจากการไม่ใช้สิทธิ ข้อจำกัดที่เกี่ยวข้องคือข้อจำกัดทั่วไป 10 ปี มาตรา 1428 ใช้กับการเรียกคืนผลผลิตหรือรายได้ ไม่ใช่สิทธินั้นเอง
คำตัดสินที่ 4074/2536 (1993): สิทธิเก็บกินในการทำเหมืองจะสิ้นสุดลงหลังจากไม่ได้ใช้สิทธิเป็นเวลานาน
บริษัทแห่งหนึ่งถือครองสิทธิในการใช้ประโยชน์ในเหมืองแร่ แต่ไม่ได้แจ้งให้เจ้าของทราบเป็นเวลากว่า 20 ปี เจ้าของอ้างว่าสิทธินั้นได้สิ้นสุดลงแล้ว ศาลพบว่าการไม่ใช้สิทธิเป็นเวลานานประกอบกับการละเลยหน้าที่ในการแจ้งให้เจ้าของทราบ ถือเป็นการละทิ้งสิทธิ ในขณะที่การไม่ใช้สิทธิโดยทั่วไปไม่ได้ทำให้สิทธิในการใช้ประโยชน์สิ้นสุดลง แต่การละทิ้งสิทธิประกอบกับการละเมิดกฎหมายอาจทำให้สิทธิในการใช้ประโยชน์เฉพาะอย่างสิ้นสุดลงได้
9. ประเด็นด้านภาษีและรายได้
คำตัดสินในปัจจุบันกล่าวถึงการจัดการสิทธิในการใช้ประโยชน์เพื่อการหักภาษี ณ ที่จ่ายและการจัดสรรรายได้
คำตัดสินที่ 575/2560 (2017): การหักภาษี ณ ที่จ่ายและผู้มีรายได้จริง
พี. ให้เช่าที่ดินแก่บริษัท บี และให้สิทธิเก็บกินที่ดินที่จดทะเบียนแล้วแก่หลานๆ กรมที่ดินออกใบรับรองการหักภาษีโดยระบุชื่อหลานๆ พี. โต้แย้งเรื่องนี้ โดยอ้างว่าตนเองเป็นผู้มีรายได้ที่แท้จริง ศาลตัดสินว่าใบรับรองภาษีต้องสะท้อนถึงผู้รับผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่แท้จริง แม้ว่าสิทธิเก็บกินที่ดินจะจดทะเบียนในชื่อหลานๆ ก็ตาม หากพี. เก็บค่าเช่าและไม่ได้โอนสิทธิ์ในทางปฏิบัติ พี. ก็เป็นผู้มีรายได้ที่แท้จริงสำหรับวัตถุประสงค์ทางภาษี
10. วัดและทรัพย์สินทางศาสนา
ศาลไทยใช้กฎพิเศษเมื่อสิทธิเก็บกินเกี่ยวข้องกับทรัพย์สินของวัด (ที่สังเกตการณ์โบสถ์)
คำตัดสินที่ 5528/2533 (1990): การบริจาคเพื่อวัดและคณะสงฆ์ได้รับความสำคัญเป็นอันดับแรก
นายพี. บริจาคที่ดินให้แก่วัดและจดทะเบียนสิทธิเก็บกินตลอดชีพให้แก่ภรรยาของนายพี. ที่ดินนั้นจึงกลายเป็นทรัพย์สินของวัด ต่อมาวัดและภรรยาเกิดข้อพิพาทเรื่องสิทธิในการบริหารจัดการ ศาลวินิจฉัยว่า เมื่อที่ดินถูกบริจาคให้แก่วัดแล้ว ที่ดินนั้นจะกลายเป็นทรัพย์สินของวัดตามพระราชบัญญัติสงฆ์ สิทธิของวัดและกฎหมายสงฆ์ย่อมมีผลเหนือกว่าสิทธิเก็บกินส่วนบุคคล สิทธิเก็บกินของภรรยาจึงถูกต้องตามกฎหมายแต่ก็อยู่ภายใต้อำนาจของวัด.
คำตัดสินที่ 1906/2519 (1976): คณะกรรมการบริหารจัดการทรัพย์สินของวัด
พินัยกรรมฉบับหนึ่งได้มอบสิทธิในการใช้ประโยชน์เหนือทรัพย์สินที่ตั้งใจไว้สำหรับวัด ต่อมาเกิดข้อพิพาทเกี่ยวกับผู้ที่จะบริหารจัดการทรัพย์สินในระหว่างที่สิทธิในการใช้ประโยชน์นั้นมีผลบังคับใช้ ศาลได้ยืนยันการแต่งตั้งคณะกรรมการบริหารจัดการทรัพย์สิน โดยยอมรับว่าทรัพย์สินของวัดจำเป็นต้องมีการกำกับดูแลเป็นพิเศษภายใต้กฎหมายพุทธศาสนา
11. การแต่งงานและสิทธิของคู่สมรส
สิทธิในการใช้ประโยชน์อาจมีปฏิสัมพันธ์กับระบบทรัพย์สินระหว่างคู่สมรส คำตัดสินต่างๆ จะชี้แจงให้ชัดเจนว่าสิทธิของคู่สมรสได้รับผลกระทบอย่างไร
คำตัดสินที่ 818/2546 (2003): ของขวัญที่สามีมอบให้แก่ภรรยาในระหว่างการสมรส
สามีมอบที่ดิน 7 แปลงให้ภรรยาในระหว่างการสมรส กรณีนี้เข้าข่ายมาตรา 1469 หรือไม่? ศาลวินิจฉัยว่า การให้ของขวัญของสามีแก่ภรรยาในระหว่างการสมรสอยู่ภายใต้มาตรา 1469 ของขวัญนั้นอาจถือเป็นทรัพย์สินร่วมระหว่างสามีภรรยาได้ ขึ้นอยู่กับระบอบที่คู่สมรสเลือกใช้ ศาลได้พิจารณาถึงเจตนาของคู่สมรสและโครงสร้างของของขวัญด้วย.
คำตัดสินที่ 6552/2538 (1995): การโอนสิทธิเก็บกินของภรรยา
ภรรยามีสิทธิเก็บกินตลอดชีพที่จดทะเบียนไว้ เธอได้จดทะเบียนโอนสิทธินั้นให้แก่ลูกชาย สามีคัดค้าน โดยอ้างว่าเป็นการละเมิดกฎหมายทรัพย์สินระหว่างสามีภรรยา ศาลตัดสินว่าสิทธิเก็บกินของภรรยาเป็นทรัพย์สินส่วนตัวของเธอ เธอสามารถมอบหรือโอนสิทธิเก็บกินนั้นให้แก่ลูกชายได้ตามหน้าที่ทางศีลธรรมที่มีต่อครอบครัว ไม่จำเป็นต้องได้รับความยินยอมจากคู่สมรส เว้นแต่การโอนนั้นจะละเมิดกฎหมายทรัพย์สินระหว่างสามีภรรยา.
12. ขั้นตอนและเรื่องเบ็ดเตล็ด
คำตัดสินเหล่านี้เกี่ยวข้องกับเขตอำนาจศาล หลักการตัดสินคดีซ้ำ ค่าธรรมเนียมศาล และเรื่องขั้นตอนการดำเนินคดีอื่นๆ
คำตัดสินที่ 7956/2557 (2014): การเรียกร้องสิทธิในสิทธิเก็บกินในฐานะคดีที่ไม่มีมูลค่าทรัพย์สิน
ผู้ทรงสิทธิเก็บกินได้ยื่นฟ้องเพื่อขอให้ศาลรับรองสิทธิเก็บกินเท่านั้น โดยไม่ได้เรียกร้องค่าเสียหายใดๆ เกี่ยวกับทรัพย์สิน ศาลจึงจัดประเภทคดีนี้เป็น “คดีที่ไม่มีมูลค่าทรัพย์สิน” สำหรับการคำนวณค่าธรรมเนียมศาล ข้อพิพาทเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินไม่ได้ประเมินมูลค่าโดยอ้างอิงจากมูลค่าที่ดิน แต่จะประเมินมูลค่าจากสิทธิทางกฎหมายเอง ซึ่งอาจช่วยลดค่าธรรมเนียมศาลได้.
คำตัดสินที่ 8458/2558 (2015): หลักการตัดสินคดีที่สิ้นสุดแล้ว (Res Judicata) ใช้ได้กับข้อพิพาทเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินในที่ดิน
ศาลระดับจังหวัดได้ตัดสินข้อพิพาทเรื่องสิทธิในการใช้ประโยชน์ในที่ดินไปแล้ว ต่อมาฝ่ายหนึ่งได้ยื่นฟ้องร้องในลักษณะเดียวกันในศาลอีกแห่งหนึ่ง ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าหลักการเรื่องการตัดสินคดีไปแล้ว (res judicata) มีผลบังคับใช้ เมื่อศาลได้ตัดสินข้อพิพาทเรื่องสิทธิในการใช้ประโยชน์ในที่ดินระหว่างคู่กรณีเดียวกัน โดยใช้ข้อเท็จจริงและประเด็นทางกฎหมายเดียวกันแล้ว คำตัดสินนั้นถือเป็นที่สิ้นสุด การฟ้องร้องครั้งที่สองจึงเป็นโมฆะ
คำตัดสินที่ 2775/2565 (2022): ตรวจสอบความสามารถในการบังคับใช้เมื่อสัญญาเช่าพื้นฐานล้มเหลว
ผู้รับสิทธิเก็บกินได้รับเช็ครายเดือนเป็นค่าใช้ประโยชน์ สัญญาเช่าเดิมไม่สามารถบังคับใช้ได้อีกต่อไป เช็คเหล่านั้นยังคงมีผลใช้บังคับได้หรือไม่ ศาลตัดสินว่าเช็คไม่ได้กลายเป็นโมฆะโดยอัตโนมัติเมื่อภาระผูกพันเดิมล้มเหลว เช็คยังคงเป็นตราสารทางการค้าที่ถูกต้อง หากภาระผูกพันค่าใช้ประโยชน์ไม่สามารถบังคับใช้ได้ เช็คอาจไม่สามารถขึ้นเงินได้ แต่เช็คเหล่านั้นไม่ได้กลายเป็นโมฆะ นี่คือคำตัดสินล่าสุดของศาลฎีกาในฐานข้อมูลของเรา (ปี 2022)
ดัชนีฉบับสมบูรณ์ของคำตัดสินทั้ง 64 ข้อ
ด้านล่างนี้คือสารบัญเรียงตามลำดับเวลาของคำพิพากษาศาลฎีกาทั้งหมด 64 คดีเกี่ยวกับสิทธิในการใช้ประโยชน์ในที่ดิน ซึ่งอยู่ในฐานข้อมูล ThaiLawOnline (ปี 1936-2022):
| # | การตัดสินใจเลขที่ | ปี (BE/CE) | หมวดหมู่หลัก |
|---|---|---|---|
| 1 | 754/2479 | 1936 | อาชญากรรม/เหมืองแร่ |
| 2 | 1283/2480 | 1937 | การลงทะเบียน |
| 3 | 1013/2485 | 1942 | การลงทะเบียน/สิทธิ์ที่แท้จริง |
| 4 | 305/2489 | 1946 | พินัยกรรม/การจัดการมรดก |
| 5 | 283/2498 | 1955 | การเป็นเจ้าของร่วม |
| 6 | 1243/2499 | 1956 | ขั้นตอน |
| 7 | 807/2503 | 1960 | สิทธิในการใช้ประโยชน์/ค่าเช่า |
| 8 | 1516/2503 | 1960 | ทรัพย์สินของวัด/พินัยกรรม |
| 9 | 1548/2503 | 1960 | ระยะเวลา/ข้อจำกัด |
| 10 | 223/2507 | 1964 | ของขวัญ/ภาระผูกพัน |
| 11 | 597/2508 | 1965 | มรดก |
| 12 | 984/2509 | 1966 | สิทธิของผู้เช่า |
| 13 | 1628/2511 | 1968 | พินัยกรรม/การจัดการมรดก |
| 14 | 2004/2511 | 1968 | ทรัพย์สิน/ของขวัญระหว่างสมรส |
| 15 | 679/2514 | 1971 | การลงทะเบียน/ข้อจำกัด |
| 16 | 2783/2516 | 1973 | สิทธิ์ของเจ้าของ/การขาย |
| 17 | 2498/2516 | 1973 | อาชญากร |
| 18 | 299/2518 | 1975 | ข้อพิพาทเรื่องเขตแดน |
| 19 | 2428/2518 | 1975 | อำนาจการใช้ประโยชน์/การขับไล่ |
| 20 | 1256/2519 | 1976 | การลงทะเบียน/ความถูกต้อง |
| 21 | 1906/2519 | 1976 | ทรัพย์สินของวัด |
| 22 | 2440/2520 | 1977 | อาคาร/การบุกรุก |
| 23 | 1516/2525 | 1982 | ของขวัญที่มีภาระผูกพัน |
| 24 | 3019/2528 | 1985 | อำนาจการใช้ประโยชน์/การขับไล่ |
| 25 | 4470/2528 | 1985 | สิทธิเรียกร้องค่าเสียหายของเจ้าของ |
| 26 | 539/2532 | 1989 | ความถูกต้องของพินัยกรรม |
| 27 | 4156/2532 | 1989 | การหย่าร้าง/ของขวัญ |
| 28 | 5528/2533 | 1990 | ทรัพย์สินของวัด |
| 29 | 342/2534 | 1991 | การจัดการอสังหาริมทรัพย์ |
| 30 | 5952/2534 | 1991 | ของขวัญ/ความอกตัญญู |
| 31 | 422/2535 | 1992 | สถานะการขับไล่ |
| 32 | 3545/2535 | 1992 | การก่อสร้าง |
| 33 | 498/2536 | 1993 | การโอนสัญญาเช่า |
| 34 | 4074/2536 | 1993 | สิทธิ์ในการทำเหมือง/สิทธิ์ที่หมดอายุ |
| 35 | 1188/2537 | 1994 | สิทธิในน้ำ |
| 36 | 3020/2537 | 1994 | ลักษณะของของขวัญ |
| 37 | 6278/2537 | 1994 | สัญญาเช่ายังคงมีผลใช้ได้แม้หลังความตาย |
| 38 | 887/2538 | 1995 | การลงทะเบียนเจ้าของร่วม |
| 39 | 6552/2538 | 1995 | ทรัพย์สินระหว่างสามีภรรยา |
| 40 | 1077/2540 | 1997 | สัญญาเช่าทางการเกษตร |
| 41 | 8342/2540 | 1997 | สัญญาซื้อขาย |
| 42 | 2297/2541 | 1998 | สัญญาเช่ายังคงมีผลใช้บังคับแม้หลังเสียชีวิต (เหตุการณ์สำคัญ) |
| 43 | 1463/2542 | 1999 | คอนโดมิเนียม |
| 44 | 2380/2542 | 1999 | คำขอลงทะเบียน |
| 45 | 3247/2542 | 1999 | บุคคลที่ไร้ความสามารถ |
| 46 | 3602/2542 | 1999 | สัญญาเช่า/สิทธิในการใช้ประโยชน์ |
| 47 | 5334/2542 | 1999 | สิทธิในการอุทธรณ์ |
| 48 | 7341/2542 | 1999 | โครงสร้าง/ส่วนประกอบ |
| 49 | 2651/2543 | 2000 | ของขวัญ/ไม่สามารถเพิกถอนได้ |
| 50 | 4446/2543 | 2000 | สิทธิทางวาจา/ส่วนบุคคล |
| 51 | 6627/2544 | 2001 | การเก็บค่าเช่า |
| 52 | 7688/2544 | 2001 | ขั้นตอน |
| 53 | 818/2546 | 2003 | ของขวัญสำหรับคู่สมรส |
| 54 | 5672/2546 | 2003 | สิทธิการใช้ประโยชน์ |
| 55 | 9131/2551 | 2008 | เงื่อนไขของขวัญ |
| 56 | 10344/2551 | 2008 | ของขวัญ/ภาระผูกพันทางวาจา |
| 57 | 7199/2552 | 2009 | พินัยกรรม/ที่อยู่อาศัย |
| 58 | 15033/2555 | 2012 | อำนาจการใช้ประโยชน์ (แลนด์มาร์ค) |
| 59 | 7956/2557 | 2014 | ค่าธรรมเนียมศาล |
| 60 | 5537/2558 | 2015 | การย้ายโรงเรียน |
| 61 | 8458/2558 | 2015 | เรส จูดิกาตา |
| 62 | 575/2560 | 2017 | ภาษี/รายได้ |
| 63 | 1074/2560 | 2017 | การโอนเงินโดยฉ้อฉล |
| 64 | 2775/2565 | 2022 | เช็ค/สัญญาเช่า (ล่าสุด) |
ThaiLawOnline นำคำตัดสินเหล่านี้ไปใช้อย่างไร
ฐานข้อมูลของเราได้รับการอัปเดตเป็นประจำ (ทุกสัปดาห์) ในขณะที่เราเขียนบทความนี้ เรามีคำพิพากษาของศาลฎีกา 64 ฉบับ ครอบคลุมกฎหมายสิทธิเก็บกินในที่ดินกว่า 85 ปี นับเป็นชุดข้อมูลที่ละเอียดที่สุดในภาษาอังกฤษเท่าที่มีอยู่ เท่าที่เราทราบ ไม่มีสำนักงานกฎหมายใดในประเทศไทยที่มีการวิเคราะห์คดีเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินในที่ดินอย่างละเอียดลึกซึ้งเช่นนี้ เรามีคำพิพากษาและเอกสารมากกว่า 80,000 ฉบับจากศาลฎีกา ศาลฎีกาแห่งประเทศไทย.
เมื่อเราให้คำแนะนำแก่ลูกค้าเกี่ยวกับการจัดโครงสร้างสิทธิเก็บกิน เราจะใช้ฐานข้อมูลนี้ เราจะระบุแบบอย่างที่เกี่ยวข้องและคาดการณ์ถึงความท้าทายที่อาจเกิดขึ้น ตัวอย่างเช่น หากลูกค้าต้องการมอบที่ดินเป็นของขวัญโดยยังคงรักษาสิทธิเก็บกินตลอดชีวิตไว้ เราจะอ้างอิงถึงคำตัดสินที่ 1516/2525 (1982) ซึ่งยืนยันว่าสิทธิเก็บกินนั้นป้องกันการเพิกถอนของขวัญได้ หากลูกค้าให้เช่าที่ดินในฐานะผู้รับสิทธิเก็บกิน เราจะปรึกษาคำตัดสินที่ 2297/2541 (1998) ซึ่งรับรองว่าสัญญาเช่าจะมีผลต่อไปแม้หลังจากที่ลูกค้าเสียชีวิตและผูกพันทายาทของลูกค้าด้วย
เซบาสเตียน เอช. บรูสโซ เป็นผู้สร้างฐานข้อมูลคำตัดสินของ ThaiLawOnline เขาเชี่ยวชาญด้านกฎหมายแพ่งและมีประสบการณ์มากกว่า 20 ปีในด้านสิทธิเก็บกินและกฎหมายทรัพย์สินของไทย วิชุดา อรรถเมธาคอน ผู้ร่วมเขียน ให้ความเชี่ยวชาญในท้องถิ่นและความรู้เกี่ยวกับศาลไทย ทั้งสองได้ร่วมกันแปลและวิเคราะห์คำตัดสินแต่ละฉบับ โดยได้สรุปหลักการทางกฎหมายที่นำไปใช้ได้จริงสำหรับลูกค้า ผู้ปฏิบัติงาน และนักวิชาการที่ใช้ภาษาอังกฤษ
คำถามที่พบบ่อย
ในประเทศไทยมีคำพิพากษาของศาลฎีกาเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินในที่ดินกี่ฉบับ?
ณ ปี 2022 เราได้รวบรวมฐานข้อมูลคำตัดสินของศาลฎีกาเกี่ยวกับการใช้ประโยชน์ในทรัพย์สินจำนวน 64 คดี ตั้งแต่ปี 1936 ถึง 2022 ซึ่งครอบคลุมระยะเวลากว่า 85 ปี นี่คือชุดข้อมูลที่ละเอียดที่สุดที่มีอยู่ในภาษาอังกฤษ คำตัดสินเหล่านี้ถูกจัดเรียงเป็น 12 หัวข้อ ครอบคลุมเรื่องอำนาจการใช้ประโยชน์ในทรัพย์สิน การจดทะเบียน กฎหมายของขวัญ ปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้เช่าและผู้รับมรดก พินัยกรรม การเป็นเจ้าของร่วม สิทธิของเจ้าของ ระยะเวลา ปัญหาด้านภาษี ทรัพย์สินของวัด ทรัพย์สินระหว่างคู่สมรส และขั้นตอนต่างๆ.
คำตัดสินของศาลฎีกาไทยมีผลผูกพันต่อศาลชั้นล่างหรือไม่?
ประเทศไทยใช้ระบบกฎหมายแพ่งซึ่งได้รับอิทธิพลมาจากกฎหมายสวิส คำตัดสินของศาลฎีกาไม่ได้มีผลผูกพันอย่างเป็นทางการเหมือนในประเทศที่ใช้ระบบกฎหมายคอมมอนลอว์ แต่มีอำนาจในการพิจารณาอย่างมาก ศาลชั้นล่างและศาลจังหวัดมักปฏิบัติตามแบบแผนจากคำตัดสินของศาลฎีกา ในทางปฏิบัติ คำตัดสินของศาลฎีกาเกี่ยวกับกฎหมายสิทธิในการใช้ประโยชน์ที่ดินจะเป็นแนวทางสำหรับคดีที่คล้ายคลึงกันในศาลจังหวัดทั่วประเทศไทย
คดีสิทธิเก็บกินที่สำคัญที่สุดในกฎหมายไทยคือคดีอะไร?
คำตัดสินที่ 2297/2541 (1998) ถือเป็นคดีสำคัญที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง คำตัดสินนี้ได้วางหลักประกันอย่างเด็ดขาดว่า สัญญาเช่าที่จดทะเบียนซึ่งทำโดยผู้รับสิทธิเก็บกินจะไม่สิ้นสุดลงเมื่อผู้รับสิทธิเก็บกินเสียชีวิต เจ้าของที่ดินจะได้รับมรดกภาระผูกพันในการปฏิบัติตามสัญญาเช่า คำตัดสินนี้ได้เปลี่ยนแปลงวิธีการที่ศาลพิจารณาภาระผูกพันด้านสิทธิเก็บกินและสัญญาเช่าของบุคคลที่สามอย่างสิ้นเชิง มันสร้างความแน่นอนให้กับผู้เช่าและกระตุ้นให้ผู้รับสิทธิเก็บกินทำสัญญาเช่าระยะยาว
ฉันสามารถเข้าถึงคำตัดสินของศาลฎีกาเหล่านี้ได้ด้วยตนเองหรือไม่?
คำพิพากษาของศาลฎีกาไทยเป็นเอกสารสาธารณะ ท่านสามารถเข้าถึงเอกสารต้นฉบับภาษาไทยได้จากฐานข้อมูลศาลไทยที่ deka.supremecourt.or.th (ศาลไทย) อย่างไรก็ตาม คำพิพากษาเหล่านี้เผยแพร่เป็นภาษาทางกฎหมายของไทย ซึ่งต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญในการตีความ เราจึงได้จัดทำคำแปลและบทวิเคราะห์ภาษาอังกฤษของคำพิพากษาเรื่องสิทธิในที่ดินทั้ง 64 ฉบับ โดยจัดเรียงตามหลักการทางกฎหมาย ทำให้ผู้ปฏิบัติงานด้านกฎหมายที่ใช้ภาษาอังกฤษและลูกค้าระหว่างประเทศสามารถเข้าถึงกฎหมายคดีได้ง่ายขึ้น.
การตัดสินใจเหล่านี้ส่งผลต่อการจดทะเบียนสิทธิเก็บกินของฉันอย่างไร?
คำตัดสินของศาลฎีกาเป็นแนวทางให้เจ้าหน้าที่กรมที่ดินตีความข้อกำหนดการจดทะเบียน คำตัดสินเหล่านี้แสดงให้เห็นว่าศาลจะบังคับใช้สิทธิเก็บกินของคุณอย่างไรหากมีการโต้แย้ง ตัวอย่างเช่น คำตัดสินที่ 4446/2543 (2000) ยืนยันว่าแม้สิทธิเก็บกินด้วยวาจาที่ไม่ได้จดทะเบียนก็ก่อให้เกิดสิทธิส่วนบุคคลที่สามารถบังคับใช้ได้ คำตัดสินที่ 1256/2519 (1976) ยืนยันว่าสิทธิเก็บกินที่ไม่ได้จดทะเบียนยังคงมีผลใช้ได้ สามารถจดทะเบียนในภายหลังและกลายเป็นสิทธิในทรัพย์สินได้ การเข้าใจกฎหมายคดีช่วยให้คุณจัดโครงสร้างสิทธิเก็บกินของคุณได้อย่างถูกต้อง ช่วยให้คุณคาดการณ์ข้อโต้แย้งจากเจ้าของหรือบุคคลอื่นได้
คำตัดสินล่าสุดของศาลฎีกาเกี่ยวกับสิทธิในการใช้ประโยชน์ในที่ดินคืออะไร?
คำตัดสินที่ 2775/2565 (2022) เป็นคำตัดสินล่าสุดในฐานข้อมูลของเรา คำตัดสินนี้กล่าวถึงความสามารถในการบังคับใช้เช็คสำหรับค่าธรรมเนียมการใช้ประโยชน์เมื่อสัญญาเช่าพื้นฐานไม่สามารถบังคับใช้ได้ ศาลตัดสินว่าเช็คเป็นตราสารทางการค้าที่เป็นอิสระ เช็คจะไม่เป็นโมฆะโดยอัตโนมัติเมื่อภาระผูกพันพื้นฐานล้มเหลว คำตัดสินนี้ให้ความชัดเจนแก่ผู้ปฏิบัติงานที่จัดการการเก็บค่าธรรมเนียมในข้อตกลงการใช้ประโยชน์สมัยใหม่ นี่คือข้อมูลที่เรามีในเดือนมีนาคม 2026
บทความที่เกี่ยวข้องในชุดบทความเรื่องสิทธิเก็บกินในที่ดินของ ThaiLawOnline
มาตรา 1: สัญญาสิทธิเก็บกินในประเทศไทย
มาตรา 2: สิทธิในการใช้ประโยชน์สำหรับชาวต่างชาติ
มาตรา 3: วิธีการจดทะเบียนสิทธิเก็บกิน
มาตรา 4: ยกเลิกหรือเพิกถอนสิทธิเก็บกิน
มาตรา 5: สิทธิในการใช้ประโยชน์ เทียบกับ สัญญาเช่า เทียบกับ สิทธิเหนือพื้นดิน
มาตรา 6: สิทธิในการใช้ประโยชน์สำหรับคู่สมรส
มาตรา 7: สิทธิในการใช้ประโยชน์และมรดก
มาตรา 8: สิทธิในการใช้ประโยชน์และภาษี
มาตรา 10: สิทธิในการใช้ประโยชน์ในคอนโดมิเนียม
ต้องการความช่วยเหลือเกี่ยวกับสิทธิเก็บกินของคุณหรือไม่?
ThaiLawOnline ได้จดทะเบียนสัญญาสิทธิเก็บกินที่ดินหลายร้อยฉบับตั้งแต่ปี 2549 เรามีความรู้ความเข้าใจในกฎหมาย กระบวนการของกรมที่ดิน และคำตัดสินของศาลฎีกาที่คุ้มครองสิทธิของคุณ
โทรหาเราวันนี้: +66 (0) 87 225 1340 หรืออีเมล info@thailawonline.com
จองคิวปรึกษา
Getting Your Usufruct Agreement: Three Routes
All three produce the same underlying document, the bilingual usufruct agreement this firm uses for its own clients. Download the editable template at 890 THB and complete it yourself, let the ผู้สร้างเอกสาร build a finished personalised version if you are a Gold member, with translation available, or send us your details and we draft it around your facts in English and Thai for a fixed 3,900 บาท, guiding you through registration at the Land Office. They are compared side by side in our complete guide, with our published fees.
ข่าวสารกฎหมายไทย ฟรีทางอีเมล
อัปเดตข่าวสารกฎหมายไทยในภาษาเข้าใจง่าย ที่ส่งผลกระทบต่อชาวต่างชาติ: อสังหาริมทรัพย์, วีซ่า, การสมรส, ธุรกิจ และพินัยกรรม จดหมายข่าวสั้นเพียงฉบับเดียวต่อเดือน จากสำนักงานกฎหมายที่ดำเนินงานมาตั้งแต่ปี 2549 ไม่มีการส่งสแปม ยกเลิกรับได้ทุกเมื่อ.