มาตรา 1476: การจัดการที่ต้องได้รับความยินยอมจากคู่สมรสทั้งสองฝ่าย
ตัวบทกฎหมาย
คู่สมรสต้องจัดการสินสมรสร่วมกันหรือได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งในกรณีดังต่อไปนี้
(๑) ขาย แลกเปลี่ยน ขายฝาก ให้เช่าซื้อ จำนอง ปลดจำนอง หรือโอนสิทธิจำนอง ซึ่งอสังหาริมทรัพย์หรือสังหาริมทรัพย์ที่อาจจำนองได้
(๒) ก่อตั้งหรือกระทำให้สุดสิ้นลงทั้งหมดหรือบางส่วนซึ่งภาระจำยอม สิทธิอาศัย สิทธิเหนือพื้นดิน สิทธิเก็บกิน หรือภาระติดพันในอสังหาริมทรัพย์
(๓) ให้เช่าอสังหาริมทรัพย์เกินสามปี
(๔) ให้กู้ยืมเงิน
(๕) ให้โดยเสน่หา เว้นแต่การให้ที่พอควรแก่ฐานานุรูปของครอบครัวเพื่อการกุศล เพื่อการสังคม หรือตามหน้าที่ธรรมจรรยา
(๖) ประนีประนอมยอมความ
(๗) มอบข้อพิพาทให้อนุญาโตตุลาการวินิจฉัย
(๘) นำทรัพย์สินไปเป็นประกันหรือหลักประกันต่อเจ้าพนักงานหรือศาล
การจัดการสินสมรสนอกจากกรณีที่บัญญัติไว้ในวรรคหนึ่ง คู่สมรสฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งจัดการได้โดยมิต้องได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่ง
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
Spouses must manage the marital property jointly, or with the consent of the other, in the following cases:
(1) selling, exchanging, selling with a right of redemption, letting on hire purchase, mortgaging, discharging a mortgage, or transferring the right of mortgage, of immovable property or of movable property which may be mortgaged;
(2) creating or extinguishing, in whole or in part, a servitude, a right of habitation, a superficies, a usufruct, or a charge on immovable property;
(3) letting immovable property for more than three years;
(4) lending money;
(5) making a gift, except a gift appropriate to the family's condition in life for a charitable purpose, a social purpose, or a moral obligation;
(6) making a compromise;
(7) submitting a dispute to arbitration;
(8) giving property as security or as a guarantee to an official or to a court.
Management of the marital property other than in the cases in paragraph one may be carried out by either spouse without the consent of the other.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 1476 เป็นส่วนหนึ่งของบรรพ 5 (ครอบครัว) แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เนื้อหานี้รอการจัดทำหมายเหตุของสำนักงาน ตัวบทภาษาไทยข้างต้นคัดลอกจากต้นฉบับของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
สำหรับทนายความ: ตรวจสอบว่าการทำนิติกรรมที่ดินของบุคคลที่สมรสแล้วต้องได้รับความยินยอมจากคู่สมรสหรือไม่ หากไม่ได้รับ คู่สมรสที่ไม่ยินยอมอาจร้องขอเพิกถอนภายในหนึ่งปีนับแต่รู้ หรือภายในสิบปีนับแต่วันทำนิติกรรม สำหรับประชาชน: หากคู่สมรสขาย จำนอง หรือโอนที่ดินโดยไม่ได้รับความยินยอม ท่านอาจมีสิทธิเพิกถอน ต้องดำเนินการภายในหนึ่งปีนับแต่ทราบ
ความเป็นมาทางกฎหมาย
มาตรา 1476 ได้รับการแก้ไขใน พ.ศ. 2519 พระราชบัญญัติสมรสเท่าเทียม (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2567 ได้แทนที่บทบาทการจัดการที่แบ่งตามเพศด้วยสิทธิจัดการร่วมกันอย่างเท่าเทียมสำหรับคู่สมรสทุกคู่
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 10633/2551 (2008)
การที่คู่สมรสฝ่ายหนึ่งทำสัญญาขายฝากสินสมรสโดยไม่ได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่ง เป็นการไม่ชอบด้วยมาตรา ๑๔๗๖ (๑) เมื่อผู้รับซื้อฝากกระทำโดยไม่สุจริต คู่สมรสอีกฝ่ายย่อมมีสิทธิขอให้เพิกถอนนิติกรรมนั้นได้ทั้งหมดตามมาตรา ๑๔๘๐ มิใช่เพียงเฉพาะส่วนของตน
โจทก์และจำเลยที่ ๑ ได้ที่ดินพร้อมสิ่งปลูกสร้างมาระหว่างสมรส จึงเป็นสินสมรสตามมาตรา ๑๔๗๔ (๑) การที่จำเลยที่ ๑ ทำสัญญาขายฝากที่ดินพร้อมสิ่งปลูกสร้างให้แก่จำเลยที่ ๒ โดยไม่ได้รับความยินยอมจากโจทก์ซึ่งเป็นคู่สมรส จึงไม่ชอบด้วยมาตรา ๑๔๗๖ (๑) และเมื่อจำเลยที่ ๒ รับซื้อฝากโดยไม่สุจริต โจทก์จึงมีสิทธิขอให้เพิกถอนนิติกรรมการขายฝากได้ทั้งหมดตามมาตรา ๑๔๘๐ ทั้งการที่โจทก์ฟ้องขอให้เพิกถอนเพื่อให้จำเลยที่ ๑ โอนทรัพย์อันเป็นสินสมรสคืนแก่โจทก์และจำเลยที่ ๑ เป็นคดีที่มีคำขอปลดเปลื้องทุกข์อันอาจคำนวณเป็นราคาเงินได้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7978/2542 (1999)
เมื่อคู่สมรสฝ่ายหนึ่งนำสินสมรสไปจำนองโดยปราศจากความยินยอมของอีกฝ่ายหนึ่ง อันเป็นการฝ่าฝืนมาตรา ๑๔๗๖ (๑) และผู้รับจำนองรับไว้โดยไม่สุจริต คู่สมรสอีกฝ่ายย่อมมีอำนาจฟ้องขอเพิกถอนนิติกรรมจำนองได้ตามมาตรา ๑๔๘๐ วรรคหนึ่ง แต่การขอให้เพิกถอนนิติกรรมตามมาตรา ๑๔๘๐ ต้องขอเพิกถอนนิติกรรมทั้งหมด จะเพิกถอนเฉพาะส่วนหาได้ไม่
จำเลยที่ ๑ นำทรัพย์พิพาทซึ่งเป็นสินสมรสไปจำนองแก่ธนาคารจำเลยที่ ๒ โดยปราศจากความยินยอมของโจทก์ซึ่งเป็นภริยาที่ชอบด้วยกฎหมาย เป็นการฝ่าฝืนมาตรา ๑๔๗๖ (๑) แต่จำเลยที่ ๒ กลับรับจำนองไว้โดยอ้างว่า ว. ซึ่งเป็นภริยาที่ไม่ได้จดทะเบียนสมรสของจำเลยที่ ๑ ให้ความยินยอมแล้ว ย่อมถือได้ว่าจำเลยทั้งสองร่วมกันทำนิติกรรมจำนองโดยไม่สุจริตและไม่ชอบด้วยกฎหมาย ทั้งเป็นการโต้แย้งสิทธิโจทก์ โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องขอเพิกถอนได้ตามมาตรา ๑๔๘๐ วรรคหนึ่ง ส่วนบันทึกข้อตกลงเกี่ยวกับการจัดแบ่งทรัพย์สินเป็นสัญญาระหว่างสมรสตามมาตรา ๑๔๖๙ ซึ่งโจทก์ได้ใช้สิทธิบอกล้างแล้วในขณะที่ยังเป็นสามีภริยากัน ทรัพย์พิพาทจึงเป็นสินสมรสอยู่ในขณะฟ้อง อนึ่ง การขอให้เพิกถอนนิติกรรมตามมาตรา ๑๔๘๐ ต้องขอเพิกถอนนิติกรรมทั้งหมด จะเพิกถอนเฉพาะส่วนหาได้ไม่
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 74 คดี (พ.ศ. 2492 ถึง 2568)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5326/2568 (2025) หนังสือยินยอมทั่วไปของคู่สมรส ไม่ใช่การให้สัตยาบันก่อหนี้ร่วมตามมาตรา 1490(4)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4044-4046/2566 (2023)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3193/2564 (2021)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7789/2560 (2017)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8471/2559 (2016)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 13964/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4071/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 10513/2557 (2014)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
- มาตรา 1480 34
- มาตรา 1477 21
- มาตรา 1474 11
- มาตรา 1473 9
- มาตรา 7 6
- มาตรา 1462 4
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 1476 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 1476. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1476/ (accessed 17 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 1476 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1476/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1476/"><p>คู่สมรสต้องจัดการสินสมรสร่วมกันหรือได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งในกรณีดังต่อไปนี้ (๑) ขาย แลกเปลี่ยน ขายฝาก ให้เช่าซื้อ จำนอง ปลดจำนอง หรือโอนสิทธิจำนอง ซึ่งอสังหาริมทรัพย์หรือสังหาริมทรัพย์ที่อาจจำนองได้ (๒) ก่อตั้งหรือกระทำให้สุดสิ้นลงทั้งหมดหรือบางส่วนซึ่งภาระจำยอม สิทธิอาศัย สิทธิเหนือพื้นดิน สิทธิเก็บกิน หรือภาระติดพันในอสังหาริมทรัพย์ (๓) ให้เช่าอสังหาริมทรัพย์เกินสามปี (๔) ให้กู้ยืมเงิน (๕) ให้โดยเสน่หา เว้นแต่การให้ที่พอควรแก่ฐานานุรูปของครอบครัวเพื่อการกุศล เพื่อการสังคม หรือตามหน้าที่ธรรมจรรยา (๖) ประนีประนอมยอมความ (๗) มอบข้อพิพาทให้อนุญาโตตุลาการวินิจฉัย (๘) นำทรัพย์สินไปเป็นประกันหรือหลักประกันต่อเจ้าพนักงานหรือศาล การจัดการสินสมรสนอกจากกรณีที่บัญญัติไว้ในวรรคหนึ่ง คู่สมรสฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งจัดการได้โดยมิต้องได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่ง</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 1476 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1476/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา