มาตรา 491: ขายฝาก
ตัวบทกฎหมาย
อันว่าขายฝากนั้น คือสัญญาซื้อขายซึ่งกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินตกไปยังผู้ซื้อ โดยมีข้อตกลงกันว่าผู้ขายอาจไถ่ทรัพย์นั้นคืนได้
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
Sale with right of redemption is a contract of sale whereby the ownership of the property sold passes to the buyer subject to an agreement that the seller can redeem that property.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
ขายฝากเป็นเครื่องมือทางการเงินกึ่งจำนองที่ใช้กันแพร่หลายในภาคชนบทไทยและในการกู้ดอกเบี้ยสูง ต่างจากการจำนอง (มาตรา 702) ตรงที่กรรมสิทธิ์โอนไปยังผู้ซื้อจริง หากผู้ขายไม่ไถ่ภายในกำหนด ผู้ซื้อได้กรรมสิทธิ์เด็ดขาด พระราชบัญญัติคุ้มครองประชาชนในการทำสัญญาขายฝากที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2562 ให้ความคุ้มครองเกษตรกร (กำหนดขั้นต่ำ 1 ปี ดอกเบี้ยเพดาน สิทธิขยายเวลา) แต่ใช้กับที่ดินเกษตรของบุคคลธรรมดาเท่านั้น
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 29 คดี (พ.ศ. 2496 ถึง 2566)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4859/2566 (2023)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3692/2564 (2021)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5120-5122/2562 (2019)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5801/2552 (2009)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1510/2552 (2009)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8093/2551 (2008)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2498/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7795/2549 (2006)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
- มาตรา 456 9
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 142 5
- มาตรา 492 4
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 246 3
- ป.วิ.แพ่ง มาตรา 247 3
- มาตรา 1382 3
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 491 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 491. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-491/ (accessed 8 สิงหาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 491 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-491/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-491/"><p>อันว่าขายฝากนั้น คือสัญญาซื้อขายซึ่งกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินตกไปยังผู้ซื้อ โดยมีข้อตกลงกันว่าผู้ขายอาจไถ่ทรัพย์นั้นคืนได้</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 491 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-491/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา