มาตรา 867

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5133/2542 (1999) ★ คดีนำ

   สัญญาประกันภัยเกิดขึ้นเมื่อคู่สัญญาตกลงกัน กรมธรรม์เป็นหลักฐาน ไม่ใช่เงื่อนไขการก่อสัญญา

   สัญญาประกันภัยเกิดขึ้นเมื่อมีการตกลงกัน กรมธรรม์เป็นหลักฐานของสัญญา ไม่ใช่ตัวสัญญา มาตรา 867(1) กำหนดให้มีหลักฐานเป็นหนังสือเพื่อบังคับคดีเท่านั้น ไม่ใช่เงื่อนไขการเกิดสัญญา

   อ่านคำพิพากษาฉบับเต็ม (deka.in.th)

2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4093/2540 (1997)

   เงื่อนไขกรมธรรม์ประกันภัยรถยนต์ที่ห้ามผู้เอาประกันภัยตกลงยินยอม เสนอ หรือให้สัญญาว่าจะชดใช้ค่าเสียหายให้แก่บุคคลใดโดยไม่ได้รับความยินยอมของผู้รับประกันภัยนั้น จะผิดเงื่อนไขได้ก็ด้วยการกระทำของผู้เอาประกันภัยเอง การที่พนักงานสอบสวนสั่งปรับผู้เอาประกันภัยในข้อหาขับรถโดยประมาทเป็นเหตุให้ทรัพย์สินของผู้อื่นเสียหาย เป็นการกระทำของพนักงานสอบสวนเอง หาใช่การที่ผู้เอาประกันภัยยอมรับผิดต่อคู่กรณีไม่ เมื่อผู้เอาประกันภัยมิได้ตกลงยินยอม เสนอ หรือให้สัญญาว่าจะชดใช้ค่าเสียหาย ทั้งมิได้รับผิดต่อคู่กรณี ย่อมไม่เป็นการผิดเงื่อนไข ผู้รับประกันภัยจะยกเงื่อนไขบังคับก่อนขึ้นปฏิเสธการใช้ค่าสินไหมทดแทนไม่ได้ ข้อสังเกตเรื่องการจัดวาง คำพิพากษานี้วินิจฉัยตามเงื่อนไขของกรมธรรม์เอง มิใช่ตามมาตรา 867 ซึ่งว่าด้วยหลักฐานเป็นหนังสือและรายการที่กรมธรรม์ต้องมี

   ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ประกันภัย ข้อ 1.5.1 ผู้เอาประกันภัยจะต้องไม่ตกลงยินยอม เสนอ หรือให้สัญญาว่าจะชดใช้ค่าเสียหายให้แก่บุคคลใดโดยไม่ได้รับความยินยอมของบริษัทผู้รับประกันภัย เว้นแต่บริษัทมิได้จัดการต่อการเรียกร้องนั้น และข้อ 1.10 ซึ่งเป็นเงื่อนไขบังคับก่อน ระบุว่าบริษัทอาจไม่รับผิดใช้ค่าสินไหมทดแทน เว้นแต่ผู้เอาประกันภัยได้ปฏิบัติถูกต้องตามสัญญาประกันภัยและเงื่อนไขแห่งกรมธรรม์ ผู้รับประกันภัยปฏิเสธการใช้ค่าสินไหมทดแทนโดยอ้างว่าผู้เอาประกันภัยยอมรับผิด ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าไม่ปรากฏว่าโจทก์ผู้เอาประกันภัยได้ตกลงยินยอม เสนอ หรือให้สัญญาว่าจะชดใช้ค่าเสียหายให้แก่คู่กรณี ทั้งไม่ปรากฏว่าโจทก์ได้รับผิดต่อคู่กรณี ส่วนการที่พนักงานสอบสวนสั่งปรับโจทก์ในข้อหาขับรถยนต์โดยประมาทเป็นเหตุให้ทรัพย์สินของผู้อื่นเสียหายนั้น เป็นการกระทำของพนักงานสอบสวนเอง หาใช่โจทก์ยอมรับผิดต่อคู่กรณีไม่ โจทก์จึงมิได้กระทำผิดเงื่อนไข ผู้รับประกันภัยจะยกขึ้นเป็นเหตุไม่ใช้ค่าสินไหมทดแทนไม่ได้

   อ่านคำพิพากษาฉบับเต็ม (deka.in.th)

3. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 204/2545 (2002)

   กรมธรรม์ประกันภัยเป็นเอกสารซึ่งผู้รับประกันภัยทำขึ้นภายหลังที่สัญญาประกันภัยเกิดขึ้นแล้ว มาตรา 867 วรรคสอง ให้ผู้รับประกันภัยส่งมอบกรมธรรม์อันมีเนื้อความต้องตามสัญญาประกันภัย เมื่อผู้เรียกร้องมิได้โต้แย้งว่าเงื่อนไขในกรมธรรม์ไม่ตรงกับสัญญาประกันภัย ผู้รับประกันภัยย่อมยกเงื่อนไขจำกัดความรับผิดตามกรมธรรม์ขึ้นปฏิเสธความรับผิดได้ การแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจภายหลังรถถูกเอาไปนานถึง 6 เดือน ถือไม่ได้ว่าแจ้งความโดยไม่ชักช้า ผู้รับประกันภัยจึงปฏิเสธการใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่ผู้รับประโยชน์ได้

   โจทก์ซึ่งเป็นผู้รับประโยชน์ตามกรมธรรม์ประกันภัยรถยนต์ฟ้องเรียกค่าสินไหมทดแทน เมื่อรถที่จำเลยที่ 1 เช่าซื้อถูกหญิงซึ่งเคยยืมไปใช้มาก่อนเอาไปแล้วไม่นำมาคืน ในวันเกิดเหตุจำเลยที่ 1 เพียงแจ้งความไว้เป็นหลักฐานว่าจะไม่รับผิดชอบในการที่หญิงนั้นอาจนำรถไปกระทำการเสียหาย แล้วจึงแจ้งความให้ดำเนินคดีฐานลักทรัพย์ภายหลังนานถึง 6 เดือน ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเมื่อโจทก์มิได้โต้แย้งว่าเงื่อนไขในกรมธรรม์ไม่ตรงกับสัญญาประกันภัย ผู้รับประกันภัยย่อมยกเงื่อนไขจำกัดความรับผิดขึ้นอ้างได้ กรมธรรม์ข้อ 1.6 กำหนดให้ผู้เอาประกันภัยแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจโดยไม่ชักช้า และข้อ 1.9 เป็นเงื่อนไขบังคับก่อน เมื่อจำเลยที่ 1 ย่อมต้องสันนิษฐานได้ว่ารถสูญหายตั้งแต่ไม่นำมาคืนภายในระยะเวลาที่เคยยืมไปใช้ การแจ้งความล่าช้าถึง 6 เดือนจึงผิดเงื่อนไขข้อ 1.6 และอาจเกิดผลเสียหายแก่ผู้รับประกันภัย พิพากษาแก้ให้ยกฟ้องโจทก์สำหรับจำเลยที่ 3

   อ่านคำพิพากษาฉบับเต็ม (deka.in.th)

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา