มาตรา 164: ข่มขู่
ตัวบทกฎหมาย
การแสดงเจตนาเพราะถูกข่มขู่เป็นโมฆียะการข่มขู่ที่จะทำให้การใดตกเป็นโมฆียะนั้น จะต้องเป็นการข่มขู่ที่จะให้เกิดภัยอันใกล้จะถึงและร้ายแรงถึงขนาดที่จะจูงใจให้ผู้ถูกข่มขู่มีมูลต้องกลัว ซึ่งถ้ามิได้มีการข่มขู่เช่นนั้น การนั้นก็คงจะมิได้กระทำขึ้น
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
A declaration of intention is voidable if made under duress. Duress, in order to make an act voidable, must be imminent and so severe that makes him fear and without it, the act would not have been made.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 164 เป็นส่วนหนึ่งของบรรพ 1 (บททั่วไป) แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เนื้อหานี้รอการจัดทำหมายเหตุของสำนักงาน ตัวบทภาษาไทยข้างต้นคัดลอกจากต้นฉบับของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
สำหรับทนายความ: ผู้อ้างการข่มขู่ต้องพิสูจน์ทั้งความใกล้จะถึงและความร้ายแรงของภัย รวมทั้งพิสูจน์ว่าการข่มขู่นั้นเป็นเหตุให้ทำนิติกรรม สำหรับประชาชนทั่วไป: หากลงนามสัญญาเพราะถูกขู่ว่าจะเกิดอันตรายร้ายแรงและใกล้จะถึง อาจขอเพิกถอนได้ แต่ต้องรีบดำเนินการ
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ฉบับเดิม ไม่มีการแก้ไขสาระสำคัญในภายหลัง
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9277/2547 (2004)
เมื่อข้อพิพาทเรื่องสิทธิในเครื่องหมายการค้าเกิดขึ้นในช่วงที่ ป.พ.พ. เดิมใช้บังคับ อายุความทั่วไป 10 ปีตามมาตรา 164 เดิมย่อมนำมาใช้
การจดทะเบียนเครื่องหมายการค้าของจำเลยซึ่งโต้แย้งสิทธิของโจทก์ อยู่ในบังคับอายุความทั่วไป 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 164 เดิม ไม่ใช่ 5 ปีตาม พ.ร.บ.เครื่องหมายการค้า พ.ศ. 2534
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 433 คดี (พ.ศ. 2495 ถึง 2551)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2624/2551 (2008)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5565/2548 (2005)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1962/2548 (2005)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 9277/2547 (2004)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3846/2546 (2003)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4312/2545 (2002)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6082/2544 (2001)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 918/2544 (2001)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล
คำถามที่พบบ่อย
การข่มขู่ที่จะทำให้สัญญาเป็นโมฆียะตามมาตรา 164 ต้องพิสูจน์อะไรบ้าง?
ต้องพิสูจน์สามประการ: (1) มีการข่มขู่เกิดขึ้น (2) ภัยที่ขู่นั้นใกล้จะถึงและร้ายแรง และ (3) ร้ายแรงถึงขนาดที่บุคคลทั่วไปจะมีมูลต้องกลัวและกระทำตาม ภัยที่ขู่ต้องยังไม่ผ่านพ้นไปแล้ว
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 164 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 164. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-164/ (accessed 8 สิงหาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 164 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-164/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-164/"><p>การแสดงเจตนาเพราะถูกข่มขู่เป็นโมฆียะการข่มขู่ที่จะทำให้การใดตกเป็นโมฆียะนั้น จะต้องเป็นการข่มขู่ที่จะให้เกิดภัยอันใกล้จะถึงและร้ายแรงถึงขนาดที่จะจูงใจให้ผู้ถูกข่มขู่มีมูลต้องกลัว ซึ่งถ้ามิได้มีการข่มขู่เช่นนั้น การนั้นก็คงจะมิได้กระทำขึ้น</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 164 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-164/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา