รีวิวโดย วิชุฑา อัตตะมัธคอน, LL.M., ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพทนายความ 3149/2556 จาก ThaiLawOnline ซึ่งเป็นบริษัทกฎหมายในประเทศไทยที่ให้บริการด้านกฎหมายแก่ชาวต่างชาติมาตั้งแต่ปี 2006.
ปรับปรุงล่าสุดเมื่อ
สัญชาติไทย by naturalisation (การแปลงสัญชาติ, การแปลงสัญชาติ ในการสะกดแบบอเมริกันเรียกอีกอย่างว่า สัญชาติไทย) คือการออกสัญชาติไทยแก่ชาวต่างชาติตามพระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ. 2508 (1965) โดยพิจารณาตามดุลยพินิจของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย โดยจะขจัดพิธีการด้านการตรวจคนเข้าเมืองทั้งหมด ไม่ต้องมีวีซ่า ไม่มีการต่ออายุ ไม่มีการ ใบอนุญาตทำงาน, และสิทธิในการครอบครองที่ดินในนามของตนเอง เป็นขั้นสุดท้ายของเส้นทางที่ยาวนาน โดยปกติจะต้องผ่านการเป็นผู้พำนักถาวรก่อน และกฎหมายไม่ได้บังคับให้คนไทยใหม่ต้องละทิ้งสัญชาติที่ตนมีอยู่แล้ว.
สารบัญ
ข้อกำหนดของพระราชบัญญัติสัญชาติ
มาตรา 10 แห่งพระราชบัญญัติสัญชาติ ระบุเงื่อนไขว่า ผู้ยื่นคำขอต้องบรรลุนิติภาวะแล้วตามกฎหมายไทยและกฎหมายของประเทศที่ตนมีสัญชาติ; มีความประพฤติดี; มีอาชีพเป็นหลักฐาน; มีภูมิลำเนาในประเทศไทยติดต่อกันเป็นเวลาไม่น้อยกว่าห้าปี; และมีความรู้ภาษาไทยตามที่กำหนดในกฎกระทรวง ในทางปฏิบัติ ระยะเวลาห้าปีจะนับเป็นปีที่มีถิ่นที่อยู่ถาวร ดังนั้นลำดับปกติจึงเป็นการต่ออายุสามปี การได้รับใบอนุญาตให้มีถิ่นที่อยู่ การมีถิ่นที่อยู่ถาวรห้าปี แล้วจึงแปลงสัญชาติ.
มาตรา 11 ผ่อนคลายหลักเกณฑ์สำหรับผู้ยื่นคำขอบางประเภท รวมถึงสามีของผู้มีสัญชาติไทย ซึ่งไม่ต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขการมีภูมิลำเนาห้าปีและเงื่อนไขด้านภาษา และมาตรา 9 อนุญาตให้หญิงต่างชาติที่สมรสกับผู้มีสัญชาติไทยยื่นขอถือสัญชาติไทยตามสามีได้โดยไม่ต้องแปลงสัญชาติเลย กระทรวงมหาดไทยใช้การประเมินคะแนนเต็ม 100 คะแนน เกณฑ์ผ่าน 50 คะแนน โดยให้คะแนนด้านอายุ การศึกษา รายได้ การพำนัก ภาษา และความผูกพันกับประเทศไทย การอนุญาตจะประกาศในราชกิจจานุเบกษา และอาจถูกปฏิเสธได้โดยไม่ต้องแจ้งเหตุผล.
การยื่นคำขอที่กองบัญชาการตำรวจสันติบาลและค่าใช้จ่าย
การยื่นคำขอทำได้ที่กองบัญชาการตำรวจสันติบาล สำนักงานตำรวจแห่งชาติ ถนนพระรามที่ 1 กรุงเทพฯ หรือที่ตำรวจภูธรจังหวัดสำหรับผู้ยื่นคำขอที่อยู่นอกกรุงเทพฯ เอกสารประกอบคำขอประกอบด้วยหนังสือเดินทางและใบสำคัญถิ่นที่อยู่ ใบอนุญาตทำงาน และหลักฐานการยื่นแบบแสดงรายการภาษี ใบทะเบียนสมรส ในกรณีที่เกี่ยวข้อง ใบรับรองประวัติอาชญากรรม และรูปถ่าย กฎหมายกำหนดเพดานค่าธรรมเนียมการยื่นคำขอไว้ไม่เกิน 10,000 บาท และค่าธรรมเนียมใบสำคัญไม่เกิน 1,000 บาท และจำนวนเงินที่เรียกเก็บจริงจะถูกกำหนดโดยกฎกระทรวงภายใต้ขอบเขตดังกล่าว ดังนั้น โปรดตรวจสอบเมื่อยื่นคำขอ.
การสัมภาษณ์เป็นภาษาไทย ผู้ยื่นคำขอต้องพูดภาษาไทยในระดับสนทนาได้ และร้องเพลงชาติและเพลงสรรเสริญพระบารมีได้; สามีชาวต่างชาติของผู้มีสัญชาติไทยได้รับยกเว้นเงื่อนไขด้านภาษาตามกฎหมายตามมาตรา 11(4) แต่ไม่ได้รับยกเว้นการสัมภาษณ์ ส่วนภรรยาชาวต่างชาติยื่นคำขอตามมาตรา 9 แทน รายได้เป็นประเด็นที่ผู้ยื่นคำขอส่วนใหญ่ไม่ผ่าน: ชาวต่างชาติที่ทำงานในประเทศไทยต้องมีรายได้อย่างน้อย 80,000 บาทต่อเดือน ลดเหลือ 40,000 บาทต่อเดือนสำหรับผู้ที่สมรสกับคนไทย กระบวนการนี้ใช้เวลาหลายปีตั้งแต่การยื่นคำขอจนถึงประกาศในราชกิจจานุเบกษา.
การเปรียบเทียบระหว่างความเป็นพลเมืองกับการมีถิ่นที่อยู่ถาวร
| ประเด็น | การมีถิ่นที่อยู่ถาวร | สัญชาติไทย |
|---|---|---|
| กรรมสิทธิ์ที่ดิน | ไม่ได้รับอนุญาต | ได้ ในฐานะผู้มีสัญชาติไทย |
| ใบอนุญาตทำงาน | ยังต้องใช้ | ไม่จำเป็น |
| หนังสือเดินทาง | หนังสือเดินทางต่างประเทศ พร้อมใบสำคัญถิ่นที่อยู่ | หนังสือเดินทางและบัตรประจำตัวประชาชน |
| ความสูญเสีย | การอยู่นอกประเทศเกินหนึ่งปีโดยไม่ได้รับการสลักหลัง | การเพิกถอนโดยรัฐมนตรีตามมาตรา 19 รวมถึงกรณีฉ้อฉล การยังคงใช้สัญชาติเดิม หรือการไปอาศัยอยู่ต่างประเทศโดยไม่มีภูมิลำเนาในประเทศไทยเกินห้าปี |
| การรับราชการทหาร | ไม่ต้องรับผิด | ชายที่ได้รับสัญชาติต้องยื่นคำร้องเพื่อลงทะเบียน แต่ในยามปกติจะไม่ถูกเรียกมาเข้ารับการตรวจเลือก (มาตรา 14(8) แห่งพระราชบัญญัติรับราชการทหาร) |
ผู้มีถิ่นที่อยู่ถาวรยังคงเป็นคนต่างด้าวตามประมวลกฎหมายที่ดิน ส่วนผู้ที่แปลงสัญชาติเป็นไทยถือเป็นคนไทยตามประมวลกฎหมายที่ดินและ พระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว, มีข้อแตกต่างที่สำคัญประการหนึ่งในเรื่องการเรียกเข้าประจำการ คือ ผู้ที่ได้รับการรับรองสัญชาติจะได้รับการลงทะเบียน แต่ไม่ถูกเรียกเข้าประจำการในภาวะปกติ (มาตรา 14(8) แห่งพระราชบัญญัติรับราชการทหาร) ไทยยอมรับสัญชาติสองแบบในทางปฏิบัติ; ว่าประเทศบ้านเกิดของบุคคลนั้นจะยอมรับหรือไม่นั้นเป็นเรื่องที่ต้องตรวจสอบก่อนการยื่นขอแปลงสัญชาติ; บุตรของแม่หรือพ่อชาวไทยจะถือเป็นชาวไทยตั้งแต่วินาทีแรกที่เกิด และไม่จำเป็นต้องได้รับการรับรองสัญชาติ; การรับใช้ชาติ กฎเกณฑ์จึงบังคับใช้กับบุตรชายทั้งหมด.
ปรับปรุงล่าสุด: 29 กันยายน 2569. พระราชบัญญัติสัญชาติ พ.ศ. 2508 มาตรา 9, 10 และ 11 (ตามที่แก้ไขเพิ่มเติมจนถึงพระราชบัญญัติสัญชาติ (ฉบับที่ 5) พ.ศ. 2555) และเพดานค่าธรรมเนียม และพระราชบัญญัติรับราชการทหาร พ.ศ. 2497 มาตรา 14(8) ได้ตรวจสอบเทียบกับตัวบทภาษาไทยที่มีอยู่ในแฟ้ม ส่วนเกณฑ์การให้คะแนน เกณฑ์รายได้ และแนวปฏิบัติในการสัมภาษณ์ เป็นหลักเกณฑ์ทางบริหารของกระทรวงมหาดไทยตามที่รายงานกันทั่วไป และไม่ได้อ่านทบทวนซ้ำในการตรวจสอบครั้งนี้.
คำถามที่พบบ่อย
ใช้เวลานานแค่ไหนกว่าจะได้สัญชาติไทย?
โดยรวมแล้วต้องใช้เวลาอย่างน้อยหนึ่งทศวรรษ เส้นทางปกติคือการต่ออายุเป็นปีละสามครั้ง ใบอนุญาตพักอาศัยถาวร การเป็นผู้พักอาศัยอย่างถาวร และการยื่นขอเป็นพลเมือง ซึ่งต้องใช้เวลาหลายปีกว่าจะได้รับการตัดสินใจจากรัฐมนตรีและประกาศราชกิจจานุเบกษา หลังจากนั้นสามีของพลเมืองไทยก็สามารถเลี่ยงกฎเกณฑ์เรื่องที่อยู่อาศัยห้าปีได้ แต่ก็ยังต้องรอหลายปีเพื่อรอผลการตัดสินใจ.
ประเทศไทยอนุญาตให้ถือสองสัญชาติหรือไม่?
พระราชบัญญัติสัญชาติไม่มีหลักทั่วไปที่กำหนดว่าบุคคลที่แปลงสัญชาติเป็นไทยต้องสละสัญชาติเดิมของตน และผู้แปลงสัญชาติเป็นไทยหลายคนยังคงถือหนังสือเดินทางทั้งสองฉบับ อย่างไรก็ตาม มาตรา 19(2) ให้อำนาจรัฐมนตรีเพิกถอนการแปลงสัญชาติได้หากมีหลักฐานว่าบุคคลนั้นยังคงใช้สัญชาติเดิมอยู่ ส่วนประเทศอื่นจะอนุญาตให้พลเมืองของตนถือสองสัญชาติได้หรือไม่ เป็นอีกคำถามหนึ่งที่ควรตรวจสอบก่อนยื่นคำขอ.
คุณสามารถขอสัญชาติไทยจากการสมรสกับคนไทยได้หรือไม่?
การสมรสช่วยได้ แต่ไม่ได้ทำให้ได้สัญชาติในตัวเอง หญิงต่างชาติที่สมรสกับผู้มีสัญชาติไทยอาจยื่นคำขอได้ตามมาตรา 9 ของพระราชบัญญัตินี้ ส่วนชายต่างชาติที่สมรสกับหญิงไทยต้องยื่นขอแปลงสัญชาติตามมาตรา 10 โดยได้รับการผ่อนผันตามมาตรา 11 ซึ่งยกเว้นเงื่อนไขการมีภูมิลำเนาห้าปีและเงื่อนไขด้านภาษา แต่ยังคงเงื่อนไขด้านรายได้ ความประพฤติ และอาชีพไว้.
ดูเพิ่มเติม: ถิ่นที่อยู่ถาวร, ใบรับรองประวัติอาชญากรรม, บัตรประจำตัวสีชมพู, ประมวลกฎหมายที่ดิน, และคำแนะนำเกี่ยวกับ ทำไมต้องขอรับสัญชาติไทย และ การพำนักถาวรในประเทศไทย.
ข่าวสารกฎหมายไทย ฟรีทางอีเมล
อัปเดตข่าวสารเป็นภาษาอังกฤษที่เข้าใจง่ายเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของกฎหมายไทยที่ส่งผลกระทบต่อชาวต่างชาติ: อสังหาริมทรัพย์, วีซ่า, การสมรส, ธุรกิจ และพินัยกรรม จดหมายข่าวสั้นเพียงฉบับเดียวต่อเดือน จากสำนักงานกฎหมายที่ดำเนินงานมาตั้งแต่ปี 2549 ไม่มีการส่งสแปม ยกเลิกรับได้ทุกเมื่อ.