ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 222/15: การบอกกล่าวและประกาศคำสั่งคดีแบบกลุ่ม
ตัวบทกฎหมาย
ให้ศาลส่งคำบอกกล่าวคำสั่งอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มให้สมาชิกกลุ่มเท่าที่ทราบ และประกาศทางหนังสือพิมพ์รายวันที่แพร่หลายเป็นเวลาสามวันติดต่อกัน รวมทั้งทางสื่อมวลชนอื่นหรือวิธีการอื่นใดเพิ่มเติมตามที่เห็นสมควร
คำบอกกล่าวและประกาศอย่างน้อยต้องมีรายการดังต่อไปนี้
(๑) ชื่อศาลและเลขคดี
(๒) ชื่อและที่อยู่ของคู่ความและทนายความฝ่ายโจทก์
(๓) ข้อความโดยย่อของคำฟ้องและลักษณะของกลุ่มบุคคลที่ชัดเจน
(๔) ข้อความที่แสดงว่าศาลอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม และวันเดือนปีที่ศาลมีคำสั่ง
(๕) สิทธิของสมาชิกกลุ่มตามมาตรา ๒๒๒/๑๖ และมาตรา ๒๒๒/๑๗
(๖) กำหนดวันเพื่อให้สมาชิกกลุ่มแจ้งความประสงค์ออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม ทั้งนี้ ตามที่ศาลเห็นสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวัน
(๗) ผลของการออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม
(๘) ผลของคำพิพากษาที่จะผูกพันสมาชิกกลุ่ม
(๙) ชื่อและตำแหน่งผู้พิพากษาผู้ออกคำบอกกล่าวและประกาศ
คำแปลภาษาอังกฤษ
ให้ศาลส่งคำบอกกล่าวคำสั่งอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มให้สมาชิกกลุ่มเท่าที่ทราบ และประกาศทางหนังสือพิมพ์รายวันที่แพร่หลายเป็นเวลาสามวันติดต่อกัน รวมทั้งทางสื่อมวลชนอื่นหรือวิธีการอื่นใดเพิ่มเติมตามที่เห็นสมควร
คำบอกกล่าวและประกาศอย่างน้อยต้องมีรายการดังต่อไปนี้
(๑) ชื่อศาลและเลขคดี
(๒) ชื่อและที่อยู่ของคู่ความและทนายความฝ่ายโจทก์
(๓) ข้อความโดยย่อของคำฟ้องและลักษณะของกลุ่มบุคคลที่ชัดเจน
(๔) ข้อความที่แสดงว่าศาลอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม และวันเดือนปีที่ศาลมีคำสั่ง
(๕) สิทธิของสมาชิกกลุ่มตามมาตรา ๒๒๒/๑๖ และมาตรา ๒๒๒/๑๗
(๖) กำหนดวันเพื่อให้สมาชิกกลุ่มแจ้งความประสงค์ออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม ทั้งนี้ ตามที่ศาลเห็นสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวัน
(๗) ผลของการออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม
(๘) ผลของคำพิพากษาที่จะผูกพันสมาชิกกลุ่ม
(๙) ชื่อและตำแหน่งผู้พิพากษาผู้ออกคำบอกกล่าวและประกาศ
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
บทบัญญัตินี้เป็นเสาหลักด้านกระบวนการที่เป็นธรรมของคดีแบบกลุ่ม เนื่องจากคำพิพากษาในคดีกลุ่มจะผูกพันสมาชิกที่ไม่ได้เข้ามาในคดีด้วย กฎหมายจึงกำหนดให้ทั้งบอกกล่าวถึงสมาชิกที่ทราบตัวโดยตรง และประกาศต่อสาธารณะทางหนังสือพิมพ์สามวันติดต่อกัน โดยให้ดุลพินิจเพิ่มสื่ออื่นได้ รายการบังคับเก้าข้อทำให้สมาชิกทราบสาระสำคัญ คือใครเป็นโจทก์ กลุ่มคืออะไร สิทธิของตนตามมาตรา ๒๒๒/๑๖ และ ๒๒๒/๑๗ ผลผูกพันของคำพิพากษา และที่สำคัญคือกำหนดเวลาออกจากกลุ่มซึ่งต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวัน มาตรานี้ทำงานคู่กับมาตรา ๒๒๒/๑๔ ซึ่งเงินที่วางไว้เป็นค่าประกาศนี้
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
หากท่านได้รับคำบอกกล่าวคดีแบบกลุ่มหรือพบประกาศในหนังสือพิมพ์ ควรอ่านให้ละเอียด เพราะจะบอกว่าท่านอยู่ในกลุ่มหรือไม่ คดีเกี่ยวกับอะไร และต้องดำเนินการภายในเมื่อใดหากไม่ต้องการถูกผูกพัน กำหนดเวลาออกจากกลุ่มขั้นต่ำสี่สิบห้าวันคือกำหนดสำคัญของท่าน การอยู่ในกลุ่มต่อไปหมายความว่าคำพิพากษาจะผูกพันท่านไม่ว่าผลจะเป็นอย่างไร สำหรับโจทก์ ค่าประกาศเป็นค่าใช้จ่ายที่สำคัญ จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมการวางเงินตามมาตรา ๒๒๒/๑๔ จึงสำคัญ
คำถามที่พบบ่อย
สมาชิกกลุ่มจะได้รับแจ้งเรื่องการอนุญาตคดีแบบกลุ่มอย่างไร
ตามมาตรา ๒๒๒/๑๕ ศาลจะบอกกล่าวสมาชิกที่ทราบตัวโดยตรง และประกาศทางหนังสือพิมพ์รายวันที่แพร่หลายสามวันติดต่อกัน รวมทั้งอาจใช้สื่ออื่นด้วย
สมาชิกกลุ่มมีเวลาออกจากกลุ่มนานเท่าใดหลังมีประกาศ
ศาลเป็นผู้กำหนดในคำบอกกล่าว แต่ตามมาตรา ๒๒๒/๑๕ (๖) ต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวัน
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil Procedure Code, s. 222/15 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 222/15. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-15/ (accessed 12 ตุลาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 222/15 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-15/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-15/"><p>ให้ศาลส่งคำบอกกล่าวคำสั่งอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มให้สมาชิกกลุ่มเท่าที่ทราบ และประกาศทางหนังสือพิมพ์รายวันที่แพร่หลายเป็นเวลาสามวันติดต่อกัน รวมทั้งทางสื่อมวลชนอื่นหรือวิธีการอื่นใดเพิ่มเติมตามที่เห็นสมควร คำบอกกล่าวและประกาศอย่างน้อยต้องมีรายการดังต่อไปนี้ (๑) ชื่อศาลและเลขคดี (๒) ชื่อและที่อยู่ของคู่ความและทนายความฝ่ายโจทก์ (๓) ข้อความโดยย่อของคำฟ้องและลักษณะของกลุ่มบุคคลที่ชัดเจน (๔) ข้อความที่แสดงว่าศาลอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม และวันเดือนปีที่ศาลมีคำสั่ง (๕) สิทธิของสมาชิกกลุ่มตามมาตรา ๒๒๒/๑๖ และมาตรา ๒๒๒/๑๗ (๖) กำหนดวันเพื่อให้สมาชิกกลุ่มแจ้งความประสงค์ออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม ทั้งนี้ ตามที่ศาลเห็นสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวัน (๗) ผลของการออกจากการเป็นสมาชิกกลุ่ม (๘) ผลของคำพิพากษาที่จะผูกพันสมาชิกกลุ่ม (๙) ชื่อและตำแหน่งผู้พิพากษาผู้ออกคำบอกกล่าวและประกาศ</p><footer>Civil Procedure Code, s. 222/15 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-222-15/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา