มาตรา 118: เหยียดหยามธงหรือเครื่องหมายของประเทศไทย
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดกระทำการใด ๆ ต่อธงหรือเครื่องหมายอื่นใดอันมีความหมายถึงรัฐ เพื่อเหยียดหยามประเทศชาติ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever does anything to the flag or to any other emblem signifying the State in order to insult the nation shall be liable to imprisonment not exceeding two years, or a fine not exceeding forty thousand baht, or both.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
องค์ประกอบความผิดคือ (1) การกระทำด้วยประการใด ๆ ต่อธงหรือเครื่องหมายอื่นใดอันมีความหมายถึงรัฐ และ (2) ความมุ่งหมายเพื่อเหยียดหยามประเทศชาติ ความมุ่งหมายเป็นสาระสำคัญของมาตรานี้ การทำให้ธงเสียหายโดยประมาท หรือด้วยเหตุอื่นที่มิใช่การเหยียดหยาม ย่อมไม่เข้ามาตรานี้ ตัวบทไม่จำกัดเฉพาะธงชาติ เพราะใช้ถ้อยคำว่าเครื่องหมายอื่นใดอันมีความหมายถึงรัฐไว้ด้วย และไม่จำกัดรูปแบบของการกระทำ เพราะใช้ถ้อยคำว่ากระทำการใด ๆ โทษคือจำคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ มาตรานี้อยู่ในหมวดความผิดต่อความมั่นคงของรัฐภายในราชอาณาจักร แต่ต่างจากมาตรา 113 และมาตรา 114 ตรงที่ไม่ต้องมีการใช้กำลังประทุษร้าย และไม่ต้องมีความมุ่งหมายที่จะล้มล้างอำนาจรัฐแต่อย่างใด อัตราโทษปัจจุบันแก้ไขโดยมาตรา 5 แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 26) พ.ศ. 2560
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
โทษสูงสุดคือจำคุกสองปี และศาลอาจลงโทษปรับสถานเดียวได้ ประเด็นที่ชี้ขาดเกือบทุกคดีคือความมุ่งหมายเพื่อเหยียดหยามประเทศชาติ ซึ่งต้องพิสูจน์จากพฤติการณ์แวดล้อม เช่น ถ้อยคำที่กล่าวประกอบ สถานที่และโอกาสที่กระทำ และการเผยแพร่ภาพหรือข้อความ ข้อต่อสู้ที่ตรงประเด็นคือการกระทำนั้นเกิดจากความประมาท อุบัติเหตุ หรือมีเหตุผลอื่นที่มิใช่การเหยียดหยาม เช่น การเคลื่อนย้ายหรือทำลายธงที่ชำรุดตามระเบียบ ความผิดนี้เป็นความผิดอาญาแผ่นดิน ยอมความไม่ได้ และการลบภาพหรือข้อความบนสื่อสังคมออนไลน์ในภายหลังไม่ทำให้ความผิดที่สำเร็จแล้วสิ้นไป
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 3 คดี (พ.ศ. 2509 ถึง 2563)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8450/2563 (2020)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5199/2533 (1990)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 588/2509 (1966)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 118 -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 118. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-118/ (accessed 6 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 118 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-118/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-118/"><p>ผู้ใดกระทำการใด ๆ ต่อธงหรือเครื่องหมายอื่นใดอันมีความหมายถึงรัฐ เพื่อเหยียดหยามประเทศชาติ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]</p><footer>ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 118 (ประเทศไทย): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-118/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา