ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 169: การจัดทำบัญชีค่าฤชาธรรมเนียม
ตัวบทกฎหมาย
เมื่อมีคำวินิจฉัยชี้ขาดในเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมแล้ว ให้หัวหน้าสำนักงานประจำศาลยุติธรรมชั้นต้นทำบัญชีแสดงค่าฤชาธรรมเนียมที่คู่ความทุกฝ่ายได้เสียไปโดยลำดับและจำนวนที่คู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งหรือทั้งสองฝ่ายจะต้องรับผิดตามคำวินิจฉัยชี้ขาดของศาล คู่ความหรือบุคคลที่เกี่ยวข้องอาจขอสำเนาบัญชีเช่นว่านั้นได้
คำแปลภาษาอังกฤษ
When a decision on court costs has been made, the head of the office attached to the court of first instance shall prepare an account showing, in order, the court costs paid by every party, and the amount for which any one party or both parties are liable under the court's decision. A party or an interested person may request a copy of such account.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 169 กำหนดขั้นตอนทางธุรการที่แปลงคำวินิจฉัยเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นจำนวนเงินที่ชัดเจน เมื่อศาลวินิจฉัยความรับผิดในค่าฤชาธรรมเนียมแล้ว หัวหน้าสำนักงานประจำศาลยุติธรรมชั้นต้นต้องจัดทำบัญชีแสดงโดยลำดับว่าคู่ความแต่ละฝ่ายเสียไปเท่าใดและต้องรับผิดในที่สุดเท่าใด ทั้งให้สิทธิคู่ความและผู้ที่เกี่ยวข้องขอสำเนาบัญชีดังกล่าว อันเป็นพื้นฐานในการเรียกเก็บหรือชดใช้ค่าฤชาธรรมเนียม บทนี้เสริมมาตรา 161 และ 167 ที่กำหนดว่าใครต้องรับผิด โดยให้กลไกในการคำนวณและบันทึกจำนวนเงิน
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
หลังจากท่านชนะและได้คำสั่งเรื่องค่าฤชาธรรมเนียม จำนวนที่เรียกคืนได้จริงมาจากบัญชีอย่างเป็นทางการนี้ จึงควรขอสำเนามาตรวจสอบตัวเลขก่อนบังคับคดี หากท่านเป็นฝ่ายต้องรับผิด บัญชีนี้จะบอกจำนวนที่ต้องชำระที่แน่นอน การเก็บใบเสร็จค่าขึ้นศาล ค่าส่งหมาย และค่าใช้จ่ายอื่นไว้ ช่วยยืนยันความถูกต้องของบัญชีและสนับสนุนการเรียกคืนตามสิทธิ
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 3 คดี (พ.ศ. 2526 ถึง 2559)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3274/2559 (2016)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 11148/2557 (2014)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2595/2526 (1983)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
ใครเป็นผู้จัดทำบัญชีค่าฤชาธรรมเนียมหลังคำพิพากษา
ตามมาตรา 169 หัวหน้าสำนักงานประจำศาลยุติธรรมชั้นต้นเป็นผู้จัดทำบัญชีแสดงว่าคู่ความแต่ละฝ่ายเสียไปเท่าใดและต้องรับผิดเท่าใด
ขอสำเนาบัญชีค่าฤชาธรรมเนียมได้หรือไม่
ได้ มาตรา 169 ให้คู่ความหรือบุคคลที่เกี่ยวข้องขอสำเนาบัญชีค่าฤชาธรรมเนียมนั้นได้
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil Procedure Code, s. 169 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 169. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169/ (accessed 1 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 169 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169/"><p>เมื่อมีคำวินิจฉัยชี้ขาดในเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมแล้ว ให้หัวหน้าสำนักงานประจำศาลยุติธรรมชั้นต้นทำบัญชีแสดงค่าฤชาธรรมเนียมที่คู่ความทุกฝ่ายได้เสียไปโดยลำดับและจำนวนที่คู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งหรือทั้งสองฝ่ายจะต้องรับผิดตามคำวินิจฉัยชี้ขาดของศาล คู่ความหรือบุคคลที่เกี่ยวข้องอาจขอสำเนาบัญชีเช่นว่านั้นได้</p><footer>Civil Procedure Code, s. 169 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-169/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา