มาตรา 258: นำหลักค่าฤชาธรรมเนียมทางแพ่งมาใช้

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7571/2560 (2017)

   มาตรา ๒๕๘ ให้นำบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งว่าด้วยค่าฤชาธรรมเนียมมาใช้บังคับโดยอนุโลม เมื่อ ป.วิ.พ. มาตรา ๑๔๙ วรรคหนึ่ง บัญญัติให้ค่าทนายความเป็นค่าฤชาธรรมเนียม มิใช่ค่าธรรมเนียม และมาตรา ๑๖๗ วรรคหนึ่ง ให้ศาลสั่งเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมไว้ในคำพิพากษา ข้อห้ามมิให้เรียกค่าธรรมเนียมตามมาตรา ๒๕๓ วรรคหนึ่ง ในคดีที่พนักงานอัยการเป็นโจทก์ซึ่งมีคำขอของผู้เสียหายให้บังคับจำเลยชดใช้ค่าสินไหมทดแทน จึงไม่ตัดอำนาจศาลชั้นต้นที่จะกำหนดให้จำเลยใช้ค่าทนายความแทนผู้เสียหาย ปัญหานี้เป็นปัญหาข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย ศาลฎีกายกขึ้นวินิจฉัยได้เองตามมาตรา ๑๙๕ วรรคสอง ประกอบมาตรา ๒๒๕

   ผู้เสียหายยื่นคำร้องในคดีอาญาขอให้จำเลยที่ ๑ ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ศาลชั้นต้นให้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนและให้จำเลยที่ ๑ ใช้ค่าทนายความแก่ผู้ร้อง ๔,๐๐๐ บาท ศาลอุทธรณ์ภาค ๘ ยกคำพิพากษาส่วนนี้ โดยเห็นว่ามาตรา ๒๕๓ วรรคหนึ่ง ห้ามมิให้เรียกค่าธรรมเนียมในคดีที่พนักงานอัยการเป็นโจทก์ซึ่งมีคำขอของผู้เสียหาย ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย เพราะมาตรา ๒๕๘ ให้นำบทบัญญัติ ป.วิ.พ. ว่าด้วยค่าฤชาธรรมเนียมมาใช้โดยอนุโลม และ ป.วิ.พ. มาตรา ๑๔๙ วรรคหนึ่ง ให้ค่าทนายความเป็นค่าฤชาธรรมเนียม มิใช่ค่าธรรมเนียม ทั้งมาตรา ๑๖๗ วรรคหนึ่ง ให้ศาลสั่งเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมไว้ในคำพิพากษา เมื่อผู้ร้องแต่งตั้งทนายความซึ่งได้ดำเนินกระบวนพิจารณาคดีส่วนแพ่ง ศาลชั้นต้นจึงมีอำนาจกำหนดค่าทนายความได้ ปัญหานี้เป็นปัญหาเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อย แม้ไม่มีคู่ความฝ่ายใดฎีกา ศาลฎีกาก็ยกขึ้นวินิจฉัยเองได้ และพิพากษาให้บังคับตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา