285: เหตุฉกรรจ์ความผิดทางเพศตามความสัมพันธ์
ตัวบทกฎหมาย
ถ้าการกระทำความผิดตามมาตรา ๒๗๖ มาตรา ๒๗๗ มาตรา ๒๗๗ ทวิ มาตรา ๒๗๗ ตรี มาตรา ๒๗๘ มาตรา ๒๗๙ มาตรา ๒๘๐ มาตรา ๒๘๒ หรือมาตรา ๒๘๓ เป็นการกระทำแก่บุพการี ผู้สืบสันดาน พี่น้องร่วมบิดามารดาหรือร่วมแต่บิดาหรือมารดา ญาติสืบสายโลหิต ศิษย์ซึ่งอยู่ในความดูแล ผู้อยู่ในความควบคุมตามหน้าที่ราชการ ผู้อยู่ในความปกครอง ในความพิทักษ์หรือในความอนุบาล หรือผู้อยู่ภายใต้อำนาจด้วยประการอื่นใด ผู้กระทำต้องระวางโทษหนักกว่าที่บัญญัติไว้ในมาตรานั้น ๆ หนึ่งในสาม
คำแปลภาษาอังกฤษ
Where the offence under Section 276, Section 277, Section 277 bis, Section 277 ter, Section 278, Section 279, Section 280, Section 282 or Section 283 is committed against an ascendant, a descendant, a brother or sister of full blood or of half blood, a blood relative, a pupil under the offender's care, a person under the offender's control by virtue of official duty, a person under the offender's guardianship, custody or curatorship, or a person otherwise under the offender's power, the punishment shall be one third heavier than that prescribed for the offence concerned.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 285 เป็นบทเพิ่มโทษ มิใช่ความผิดในตัวเอง โดยเพิ่มโทษกึ่งหนึ่งของความผิดทางเพศที่ระบุ เมื่อผู้เสียหายมีความสัมพันธ์เชิงพึ่งพาหรือไว้วางใจกับผู้กระทำ ความสัมพันธ์ที่ระบุได้แก่ ผู้สืบสันดานตามสายโลหิต ศิษย์ในความดูแล ผู้อยู่ในความควบคุมตามหน้าที่ราชการ ผู้อยู่ในความปกครอง พิทักษ์ หรืออนุบาล และบททั่วไปคือผู้อยู่ในอำนาจของตนโดยประการอื่น เหตุผลคือการใช้อำนาจหรือความไว้วางใจในทางมิชอบต่อผู้เสียหาย ในทางปฏิบัติศาลปรับใช้มาตรา 285 ประกอบกับความผิดหลัก และตีความบททั่วไปให้ครอบคลุมความสัมพันธ์ที่ผู้เสียหายต้องเคารพเชื่อฟังผู้กระทำ
ความสำคัญต่อ
มาตรา 285 อาจเปลี่ยนคุณสมบัติของความผิดที่มีความสำคัญอย่างยิ่งโดยเพิ่มส่วนการควบคุมหลักในประวัติเรื่องความสัมพันธ์เป็นประเด็นสำคัญ บททั่วไป (อยู่ในผู้มีอำนาจโดยประการอื่น) ขอบเขตและถูกตีความให้รวมถึงผู้ดูแลสุขภาพต้องดูแลผู้มีอำนาจปฏิบัติอย่างไม่จำกัดเฉพาะและการควบคุมดูแลผู้ถูกตรวจสอบในการดำเนินการทบทวนแบบครอบครัวอาจารย์ผู้ควบคุมหรือสภานิติบัญญัติที่ปรึกษาขั้นต่ำและมาตรา 285
คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาฎีกาที่ 5524/2567 (2024)
ผู้เสียหายที่ต้องเคารพยำเกรงและเชื่อฟังผู้กระทำถือเป็นผู้อยู่ภายใต้อำนาจโดยประการอื่นตามมาตรา 285 ผู้กระทำจึงต้องรับโทษหนักขึ้น
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเมื่อผู้เสียหายต้องเคารพยำเกรงและเชื่อฟังจำเลย ผู้เสียหายจึงเป็นผู้อยู่ภายใต้อำนาจโดยประการอื่นของจำเลยตามมาตรา 285 การพยายามกระทำชำเราของจำเลยจึงต้องรับโทษหนักขึ้น
-
คำตัดสินศาลฎีกาที่ 715/2567 (2024)
เมื่อกระทำชำเราและอนาจารต่อผู้สืบสันดานตามสายโลหิตของตน มาตรา 285 ใช้เพิ่มโทษหนึ่งในสาม
จำเลยให้การรับสารภาพและถูกพิพากษาว่ามีความผิดตามมาตรา 277 และ 279 ประกอบมาตรา 285 โดยผู้เสียหายเป็นผู้สืบสันดาน ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยฎีกาของจำเลยเพราะเป็นปัญหาข้อเท็จจริงที่ต้องห้าม
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 69 คดี (พ.ศ. 2502 ถึง 2569)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5524/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 715/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 265/2562 (2019)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7308/2561 (2018)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 11974/2556 (2013)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8825/2554 (2011)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2425/2554 (2011)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 16001/2553 (2010)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
เลย
มาตรา 285 เราต้องเฝ้าระวังตลอดเวลา
เพิ่มโทษของความผิดทางเพศที่ระบุอีกหนึ่งในสามของที่บัญญัติไว้ในมาตรานั้น เพราะผู้เสียหายมีความสัมพันธ์เชิงไว้วางใจหรืออำนาจกับผู้กระทำ
ผู้มีอำนาจมีอำนาจปกครองโดยประการอื่นตามมาตรา 285 คือใคร
เป็นบททั่วไปที่ตีความให้เป็นไปตามความสัมพันธ์ที่ผู้เสียหายต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบที่มีความสำคัญเกินกว่าการดูแลหรือผู้ดูแลผลประโยชน์
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Penal Code, s. 285 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 285. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-285/ (accessed 17 สิงหาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 285 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-285/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-285/"><p>ถ้าการกระทำความผิดตามมาตรา ๒๗๖ มาตรา ๒๗๗ มาตรา ๒๗๗ ทวิ มาตรา ๒๗๗ ตรี มาตรา ๒๗๘ มาตรา ๒๗๙ มาตรา ๒๘๐ มาตรา ๒๘๒ หรือมาตรา ๒๘๓ เป็นการกระทำแก่บุพการี ผู้สืบสันดาน พี่น้องร่วมบิดามารดาหรือร่วมแต่บิดาหรือมารดา ญาติสืบสายโลหิต ศิษย์ซึ่งอยู่ในความดูแล ผู้อยู่ในความควบคุมตามหน้าที่ราชการ ผู้อยู่ในความปกครอง ในความพิทักษ์หรือในความอนุบาล หรือผู้อยู่ภายใต้อำนาจด้วยประการอื่นใด ผู้กระทำต้องระวางโทษหนักกว่าที่บัญญัติไว้ในมาตรานั้น ๆ หนึ่งในสาม</p><footer>Penal Code, s. 285 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-285/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา