ตั้งแต่ปี 2006 เป็นต้นมา · ใบอนุญาตทนายความเลขที่ 3149/2556 +66 87 225 1340 (EN/FR) +66 87 414 9288 (TH) WhatsApp

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา

มาตรา 85: การค้นตัวและยึดของกลางเป็นพยานหลักฐาน

ตัวบทกฎหมาย

เจ้าพนักงานผู้จับหรือรับตัวผู้จับไว้ มีอำนาจค้นตัวผู้ต้องหา และยึดสิ่งของต่าง ๆ ที่อาจใช้เป็นพยานหลักฐานได้การค้นนั้นจักต้องทำโดยสุภาพ ถ้าค้นผู้หญิงต้องให้หญิงอื่นเป็นผู้ค้นสิ่งของใดที่ยึดไว้เจ้าพนักงานมีอำนาจยึดไว้จนกว่าคดีถึงที่สุด เมื่อเสร็จคดีแล้วก็ให้คืนแก่ผู้ต้องหาหรือแก่ผู้อื่นซึ่งมีสิทธิเรียกร้องขอคืนสิ่งของนั้น เว้นแต่ศาลจะสั่งเป็นอย่างอื่น

คำแปลภาษาอังกฤษ

เจ้าพนักงานผู้จับหรือรับตัวผู้จับไว้ มีอำนาจค้นตัวผู้ต้องหา และยึดสิ่งของต่าง ๆ ที่อาจใช้เป็นพยานหลักฐานได้การค้นนั้นจักต้องทำโดยสุภาพ ถ้าค้นผู้หญิงต้องให้หญิงอื่นเป็นผู้ค้นสิ่งของใดที่ยึดไว้เจ้าพนักงานมีอำนาจยึดไว้จนกว่าคดีถึงที่สุด เมื่อเสร็จคดีแล้วก็ให้คืนแก่ผู้ต้องหาหรือแก่ผู้อื่นซึ่งมีสิทธิเรียกร้องขอคืนสิ่งของนั้น เว้นแต่ศาลจะสั่งเป็นอย่างอื่น

คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก

หมายเหตุของสำนักงาน

มาตรา 85 ให้อำนาจค้นตัวผู้ถูกจับและยึดสิ่งที่อาจเป็นพยานหลักฐาน ภายใต้หลักประกันเรื่องการค้นโดยสุภาพและการให้หญิงค้นหญิง ทั้งยังวางหลักการเก็บรักษาของกลาง คือของที่ยึดไว้เก็บได้จนกว่าคดีถึงที่สุด แล้วคืนแก่ผู้ต้องหาหรือผู้มีสิทธิ เว้นแต่ศาลสั่งเป็นอย่างอื่น ในหมวด 1 มาตรานี้ต่อจากบทว่าด้วยการจับและส่งตัวตามมาตรา 83 และ 84 และเสริมด้วยมาตรา 85/1 ที่ให้เจ้าของยื่นขอรับคืนของที่มิใช่ของต้องห้ามระหว่างสอบสวนได้ ทั้งนี้แยกจากอำนาจตรวจค้นตามหมวด 2 (ค้น)

ความสำคัญในทางปฏิบัติ

หากทรัพย์สินของท่านถูกยึดตอนถูกจับ ควรเก็บบันทึกการยึดไว้ เพราะของกลางเก็บได้เพียงจนกว่าคดีถึงที่สุดและต้องคืน เว้นแต่ศาลสั่งริบ หญิงที่ถูกชายค้นตัวอาจมีเหตุโต้แย้งการค้นได้ หากของกลางมีมูลค่าและท่านต้องการรับคืนระหว่างคดี ทนายความช่วยดำเนินการขอคืนได้ ควรปรึกษาทนายความเพื่อรักษาสิทธิ

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

  1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 814/2565 (2022)

    เจ้าพนักงานที่มีอำนาจกักยึดของอันเกี่ยวด้วยการกระทำความผิด (ในคดีนี้คือเจ้าพนักงานศุลกากร) กักยึดของกลางไว้ได้จนกว่าคดีอาญาถึงที่สุด ตามมาตรา 85 วรรคสาม

    ศาลรับรองอำนาจของเจ้าพนักงานศุลกากรในการกักยึดสินค้าพิพาทที่นำเข้าไว้จนกว่าคดีอาญาถึงที่สุด โดยอ้างมาตรา 85 วรรคสาม ว่าด้วยการเก็บรักษาของกลางที่ยึดไว้

  2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1856/2568 (2025)

    เมื่อโจทก์ฟ้องหน่วยงานของรัฐให้รับผิดในผลแห่งละเมิดที่เจ้าหน้าที่ของตนได้กระทำในการปฏิบัติหน้าที่ตามมาตรา 5 วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 ย่อมไม่อาจนำอายุความเรื่องละเมิดตามมาตรา 448 วรรคหนึ่ง แห่ง ป.พ.พ. มาปรับใช้ได้ เพราะบทดังกล่าวใช้บังคับแก่กรณีผู้เสียหายฟ้องผู้กระทำละเมิดหรือผู้ร่วมรับผิดกับผู้กระทำละเมิด และเมื่อพระราชบัญญัติดังกล่าวมิได้กำหนดอายุความไว้เป็นการเฉพาะ จึงต้องนำอายุความสิบปีตามมาตรา 193/30 มาใช้บังคับ โดยเริ่มนับแต่ขณะที่อาจบังคับสิทธิเรียกร้องได้เป็นต้นไปตามมาตรา 193/12 ในกรณีที่อ้างว่ามิได้คืนรถที่ยึดไว้ เวลาดังกล่าวคือวันที่คดีอาญาถึงที่สุด อันเป็นเวลาที่หน้าที่คืนรถของเจ้าพนักงานตามมาตรา 85 เกิดขึ้น

    โจทก์ฟ้องหน่วยงานของรัฐให้รับผิดในผลแห่งการกระทำของเจ้าหน้าที่เกี่ยวกับรถยนต์ที่ยึดไว้แล้วมิได้คืน ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าการฟ้องหน่วยงานของรัฐตามมาตรา 5 วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 ไม่อาจนำอายุความละเมิดหนึ่งปีตามมาตรา 448 วรรคหนึ่ง มาปรับใช้ได้ เพราะบทดังกล่าวใช้แก่กรณีผู้เสียหายฟ้องผู้กระทำละเมิดหรือผู้ร่วมรับผิด เมื่อพระราชบัญญัตินั้นมิได้กำหนดอายุความไว้เป็นการเฉพาะ จึงต้องนำอายุความสิบปีตามมาตรา 193/30 มาใช้บังคับ โดยเริ่มนับแต่ขณะที่อาจบังคับสิทธิเรียกร้องได้ตามมาตรา 193/12 คือวันที่คดีอาญาถึงที่สุด อันเป็นเวลาที่หน้าที่คืนรถของเจ้าพนักงานตามมาตรา 85 เกิดขึ้น ส่วนข้อที่ว่ามีการตั้งคณะกรรมการและมีมติให้คืนรถนั้น เป็นข้อเท็จจริงที่ศาลกล่าวถึงเป็นความเป็นมา มิใช่หลักที่ศาลวางไว้เกี่ยวกับวิธีที่เจ้าพนักงานต้องปฏิบัติตามมาตรา 85

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา

มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 25 คดี (พ.ศ. 2494 ถึง 2568)

ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง

  • คำพิพากษาฎีกาที่ 1856/2568 (2025)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 2289/2568 (2025)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 6877/2559 (2016)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 55/2557 (2014)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 2311/2543 (2000)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 4829/2539 (1996)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 2847/2536 (1993)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 3711/2534 (1991)

รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน

มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ

มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี

นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ

คำถามที่พบบ่อย

ตำรวจค้นตัวฉันได้หรือไม่เมื่อจับ?

ได้ มาตรา 85 ให้เจ้าพนักงานผู้จับหรือรับตัวค้นตัวผู้ต้องหาและยึดสิ่งที่อาจเป็นพยานหลักฐานได้ แต่ต้องค้นโดยสุภาพ และหญิงต้องให้หญิงเป็นผู้ค้น

ของกลางที่ถูกยึดจะได้คืนเมื่อใด?

ตามมาตรา 85 เจ้าพนักงานเก็บของที่ยึดได้จนกว่าคดีถึงที่สุด และเมื่อเสร็จคดีต้องคืนแก่ผู้ต้องหาหรือผู้มีสิทธิ เว้นแต่ศาลสั่งเป็นอย่างอื่น

การค้นตัวผู้หญิงต้องให้ผู้หญิงค้นหรือไม่?

ใช่ มาตรา 85 กำหนดชัดเจนว่าถ้าค้นผู้หญิงต้องให้หญิงอื่นเป็นผู้ค้น

คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline

วิธีอ้างอิงมาตรานี้

  • อ้างอิงแบบทั่วไป ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 85
  • อ้างอิงแบบวิชาการ Criminal Procedure Code (Thailand), s. 85. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-85/ (accessed 12 ตุลาคม 2026).
  • อ้างอิงแบบไทย ป.วิ.อ. มาตรา 85
  • ลิงก์ถาวร https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-85/
  • โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น <blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-85/"><p>เจ้าพนักงานผู้จับหรือรับตัวผู้จับไว้ มีอำนาจค้นตัวผู้ต้องหา และยึดสิ่งของต่าง ๆ ที่อาจใช้เป็นพยานหลักฐานได้การค้นนั้นจักต้องทำโดยสุภาพ ถ้าค้นผู้หญิงต้องให้หญิงอื่นเป็นผู้ค้นสิ่งของใดที่ยึดไว้เจ้าพนักงานมีอำนาจยึดไว้จนกว่าคดีถึงที่สุด เมื่อเสร็จคดีแล้วก็ให้คืนแก่ผู้ต้องหาหรือแก่ผู้อื่นซึ่งมีสิทธิเรียกร้องขอคืนสิ่งของนั้น เว้นแต่ศาลจะสั่งเป็นอย่างอื่น</p><footer>ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 85 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-85/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>

ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา

เนื้อหานี้จัดทำเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนนำไปใช้กับกรณีจริง

เลื่อนขึ้น
WhatsApp LINE โทร จอง