108: ประทุษร้ายต่อพระองค์หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดกระทำการประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ ต้องระวางโทษประหารชีวิต หรือจำคุกตลอดชีวิต ผู้ใดพยายามกระทำการเช่นว่านั้น ต้องระวางโทษเช่นเดียวกัน ถ้าการกระทำนั้นมีลักษณะอันน่าจะเป็นอันตรายแก่พระชนม์ ผู้กระทำต้องระวางโทษประหารชีวิต ผู้ใดกระทำการใดอันเป็นการตระเตรียมเพื่อประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ หรือรู้ว่ามีผู้จะกระทำการประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ กระทำการใดอันเป็นการช่วยปกปิดไว้ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สิบหกปีถึงยี่สิบปี
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever commits an act of violence against the person or the liberty of the King shall be liable to the death penalty or to imprisonment for life.
Whoever attempts to commit such an act shall be liable to the same punishment.
If the act is of a nature likely to endanger the life of the King, the offender shall be liable to the death penalty.
Whoever does any act in preparation for an act of violence against the person or the liberty of the King, or who, knowing that a person is going to commit an act of violence against the person or the liberty of the King, does any act to help conceal it, shall be liable to imprisonment from sixteen years to twenty years.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา ๑๐๘ มีลักษณะคู่ขนานกับมาตรา ๑๐๗ แต่เป็นคนละการกระทำ กล่าวคือ มาตรา ๑๐๗ ว่าด้วยการปลงพระชนม์ ส่วนมาตรานี้ว่าด้วยการประทุษร้ายต่อพระองค์หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ อันเป็นการกระทำที่ยังไม่ถึงกับการฆ่า ผู้ที่ได้รับความคุ้มครองตามมาตรานี้คือพระมหากษัตริย์เท่านั้น มิใช่พระราชินีหรือรัชทายาท ซึ่งได้รับความคุ้มครองตามมาตรา ๑๑๐ โทษคือประหารชีวิตหรือจำคุกตลอดชีวิต และถ้าการกระทำนั้นมีลักษณะอันน่าจะเป็นอันตรายแก่พระชนม์ ต้องระวางโทษประหารชีวิตสถานเดียว ผู้พยายามกระทำการเช่นว่านั้นต้องระวางโทษเช่นเดียวกันตามที่บัญญัติไว้ในมาตรานี้เอง และมาตรานี้ยังลงโทษผู้กระทำการอันเป็นการตระเตรียม และผู้ที่รู้ว่ามีผู้จะกระทำแล้วช่วยปกปิดไว้ด้วย เช่นเดียวกับมาตรา ๑๐๗ ทั้งมาตรา ๑๑๑ กำหนดให้ผู้สนับสนุนต้องระวางโทษเช่นเดียวกับตัวการ องค์ประกอบสำคัญคือการกระทำทางกายต่อพระองค์หรือเสรีภาพ มิใช่การแสดงออกด้วยถ้อยคำ จึงต่างจากความผิดตามมาตรา ๑๑๒
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
มาตรา ๑๐๘ ว่าด้วยการประทุษร้ายต่อพระองค์หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ ซึ่งต่างจากการปลงพระชนม์อันเป็นความผิดตามมาตรา ๑๐๗ โทษคือประหารชีวิตหรือจำคุกตลอดชีวิต และเป็นประหารชีวิตสถานเดียวหากการกระทำนั้นมีลักษณะอันน่าจะเป็นอันตรายแก่พระชนม์ การพยายามต้องระวางโทษเช่นเดียวกับความผิดสำเร็จตามที่บัญญัติไว้ในมาตรานี้เอง การลดโทษตามมาตรา ๘๐ จึงใช้ไม่ได้ และมาตรานี้ยังครอบคลุมถึงการตระเตรียมและการช่วยปกปิดแผนของผู้อื่น ทั้งมาตรา ๑๑๑ กำหนดให้ผู้สนับสนุนต้องระวางโทษเช่นเดียวกับตัวการ องค์ประกอบสำคัญคือการกระทำทางกายต่อพระองค์หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ มิใช่การแสดงออกด้วยถ้อยคำ จึงต่างจากมาตรา ๑๑๒ ส่วนการประทุษร้ายต่อพระราชินี รัชทายาท หรือผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นความผิดตามมาตรา ๑๑๐ ซึ่งไม่มีโทษประหารชีวิต
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 9 คดี (พ.ศ. 2527 ถึง 2558)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3377/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7760/2556 (2013)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1835/2545 (2002)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3066/2527 (1984)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4658/2546 (2003)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5905/2537 (1994)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6752/2545 (2002)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 13583/2558 (2015)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
การอ้างอิงแบบทั่วไป
Penal Code, s. 108 (Thailand) -
การอ้างอิงทางวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 108. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-108/ (accessed 21 สิงหาคม 2026). -
การอ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 108 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-108/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-108/"><p>ผู้ใดกระทำการประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ ต้องระวางโทษประหารชีวิต หรือจำคุกตลอดชีวิต ผู้ใดพยายามกระทำการเช่นว่านั้น ต้องระวางโทษเช่นเดียวกัน ถ้าการกระทำนั้นมีลักษณะอันน่าจะเป็นอันตรายแก่พระชนม์ ผู้กระทำต้องระวางโทษประหารชีวิต ผู้ใดกระทำการใดอันเป็นการตระเตรียมเพื่อประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ หรือรู้ว่ามีผู้จะกระทำการประทุษร้ายต่อพระองค์ หรือเสรีภาพของพระมหากษัตริย์ กระทำการใดอันเป็นการช่วยปกปิดไว้ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สิบหกปีถึงยี่สิบปี</p><footer>Penal Code, s. 108 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-108/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา