มาตรา 158: ให้ฝ่ายแพ้ชำระค่าธรรมเนียมที่ยกเว้นต่อศาล

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1649/2567 (2024)

   เมื่อโจทก์ผู้ได้รับยกเว้นค่าธรรมเนียมชนะคดี ศาลต้องสั่งให้จำเลยฝ่ายแพ้ชำระค่าธรรมเนียมที่ยกเว้นต่อศาลในนามของโจทก์ตามมาตรา 158 คำพิพากษาที่สั่งให้ใช้แทนโดยทั่วไปโดยไม่มีคำสั่งดังกล่าวย่อมถูกแก้ไข

   ศาลชั้นต้นอนุญาตให้โจทก์ทั้งสามดำเนินคดีโดยได้รับยกเว้นค่าธรรมเนียมศาล และพิพากษาให้จำเลยทั้งสามใช้ค่าฤชาธรรมเนียมที่โจทก์ได้รับยกเว้นแทน แต่มิได้สั่งให้ชำระต่อศาลในนามของโจทก์ตามมาตรา 158 ศาลฎีกาจึงสั่งใหม่ให้ถูกต้อง

2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 10260/2558 (2015)

   เมื่อโจทก์ได้รับยกเว้นค่าขึ้นศาลกึ่งหนึ่งและชนะคดี ศาลต้องสั่งให้จำเลยฝ่ายแพ้ชำระค่าธรรมเนียมกึ่งหนึ่งนั้นต่อศาลในนามของโจทก์ตามมาตรา 158 การไม่สั่งเช่นนั้นเป็นข้อผิดพลาดที่ต้องแก้ไข

   โจทก์ได้รับยกเว้นค่าขึ้นศาลกึ่งหนึ่งและชนะคดีบางส่วน ศาลชั้นต้นสั่งให้จำเลยทั้งสี่ใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนเท่าที่ชนะคดี แต่มิได้สั่งให้ชำระค่าธรรมเนียมศาลกึ่งหนึ่งที่ยกเว้นต่อศาลในนามของโจทก์ตามมาตรา 158 ศาลฎีกาจึงสั่งใหม่ให้ถูกต้อง

3. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4888/2558 (2015)

   คำพิพากษาที่สั่งให้จำเลยฝ่ายแพ้ใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทน แต่ขาดคำสั่งตามมาตรา 158 ให้นำค่าธรรมเนียมศาลกึ่งหนึ่งที่โจทก์ได้รับยกเว้นมาชำระต่อศาลในนามของโจทก์ ย่อมถูกแก้ไข ประกอบมาตรา 167 วรรคหนึ่ง

   โจทก์ได้รับยกเว้นค่าธรรมเนียมศาลกึ่งหนึ่งในศาลชั้นต้น ศาลชั้นต้นสั่งให้จำเลยที่ 2 ใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทน แต่มิได้สั่งให้นำค่าธรรมเนียมศาลที่ยกเว้นมาชำระต่อศาลในนามของโจทก์ และมิได้สั่งเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมเมื่อยกฟ้องจำเลยที่ 1 ศาลฎีกาจึงแก้ไขให้ถูกต้องตามมาตรา 158 และมาตรา 167 วรรคหนึ่ง

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา