ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 284: อำนาจของเจ้าพนักงานบังคับคดีเมื่อมีผู้ขัดขวาง
ตัวบทกฎหมาย
ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจดำเนินการไปตามความจำเป็นและสมควรแห่งพฤติการณ์เพื่อดำเนินการบังคับคดีจนได้ ในกรณีที่มีผู้ขัดขวางหรือมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจแจ้งให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือได้ ในการนี้ ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจมีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางได้เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานบังคับคดี
คำแปลภาษาอังกฤษ
The executing officer shall have the power to act as necessary and appropriate to the circumstances in order to carry the execution through to completion. Where there is a person obstructing, or reasonable grounds to believe that a person will obstruct, the executing officer has the power to notify an administrative officer or the police to render assistance. In such case, the administrative officer or the police shall have the power to arrest and detain the obstructing person to the extent necessary for the performance of the executing officer's duties.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 284 เป็นบทเริ่มต้นของส่วนที่ 6 ว่าด้วยอำนาจทั่วไปของเจ้าพนักงานบังคับคดีในลักษณะว่าด้วยการบังคับคดีตามคำพิพากษา บทนี้ให้อำนาจตามหน้าที่อย่างกว้างในการดำเนินการเท่าที่จำเป็นและสมควรเพื่อให้การบังคับคดีสำเร็จ พร้อมทั้งอำนาจเฉพาะในการขอความช่วยเหลือจากฝ่ายปกครองหรือตำรวจให้จับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางเท่าที่จำเป็น มาตรานี้เป็นเลขมาตราตามการปรับปรุงบทบัญญัติว่าด้วยการบังคับคดีเมื่อ พ.ศ. 2560 คำพิพากษาเก่าที่อ้างมาตรา 284 ส่วนใหญ่เป็นเรื่องยึดทรัพย์เกินความจำเป็นซึ่งปัจจุบันย้ายไปอยู่มาตราอื่น
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
สำหรับเจ้าหนี้ มาตรานี้เป็นพื้นฐานที่ทำให้เจ้าพนักงานบังคับคดีลงมือยึดทรัพย์หรือขับไล่ได้จริงเมื่อมีการขัดขืน เพราะสามารถขอกำลังตำรวจสนับสนุนได้ ส่วนลูกหนี้หรือบุคคลภายนอกที่ขัดขวางอาจถูกจับกุมโดยชอบด้วยกฎหมาย หากท่านกำลังบังคับคดีตามคำพิพากษาที่ให้ชำระเงิน ทนายความด้านการบังคับคดีสามารถประสานการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานและการขอกำลังเจ้าหน้าที่ได้
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 37 คดี (พ.ศ. 2503 ถึง 2559)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 15301/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3099/2556 (2013)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5138/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4660/2549 (2006)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2489/2548 (2005)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3904/2547 (2004)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3193/2545 (2002)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3172/2543 (2000)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
เจ้าพนักงานบังคับคดีขอให้ตำรวจมาช่วยระหว่างบังคับคดีได้หรือไม่
ได้ ตามมาตรา 284 หากมีผู้ขัดขวางหรือน่าเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานสามารถแจ้งให้ฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือ และเจ้าหน้าที่มีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางเท่าที่จำเป็น
ถ้าขัดขวางเจ้าพนักงานไม่ให้ยึดทรัพย์จะเป็นอย่างไร
การขัดขวางการบังคับคดีอาจถูกจับกุมและควบคุมตัวโดยชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา 284 เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงาน
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil Procedure Code, s. 284 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 284. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/ (accessed 1 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 284 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/"><p>ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจดำเนินการไปตามความจำเป็นและสมควรแห่งพฤติการณ์เพื่อดำเนินการบังคับคดีจนได้ ในกรณีที่มีผู้ขัดขวางหรือมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจแจ้งให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือได้ ในการนี้ ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจมีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางได้เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานบังคับคดี</p><footer>Civil Procedure Code, s. 284 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา