ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
มาตรา 284: อำนาจของเจ้าพนักงานบังคับคดีเมื่อมีผู้ขัดขวาง
ตัวบทกฎหมาย
ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจดำเนินการไปตามความจำเป็นและสมควรแห่งพฤติการณ์เพื่อดำเนินการบังคับคดีจนได้ ในกรณีที่มีผู้ขัดขวางหรือมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจแจ้งให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือได้ ในการนี้ ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจมีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางได้เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานบังคับคดี
คำแปลภาษาอังกฤษ
ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจดำเนินการไปตามความจำเป็นและสมควรแห่งพฤติการณ์เพื่อดำเนินการบังคับคดีจนได้ ในกรณีที่มีผู้ขัดขวางหรือมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจแจ้งให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือได้ ในการนี้ ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจมีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางได้เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานบังคับคดี
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 284 เป็นบทเริ่มต้นของส่วนที่ 6 ว่าด้วยอำนาจทั่วไปของเจ้าพนักงานบังคับคดีในลักษณะว่าด้วยการบังคับคดีตามคำพิพากษา บทนี้ให้อำนาจตามหน้าที่อย่างกว้างในการดำเนินการเท่าที่จำเป็นและสมควรเพื่อให้การบังคับคดีสำเร็จ พร้อมทั้งอำนาจเฉพาะในการขอความช่วยเหลือจากฝ่ายปกครองหรือตำรวจให้จับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางเท่าที่จำเป็น มาตรานี้เป็นเลขมาตราตามการปรับปรุงบทบัญญัติว่าด้วยการบังคับคดีเมื่อ พ.ศ. 2560 คำพิพากษาเก่าที่อ้างมาตรา 284 ส่วนใหญ่เป็นเรื่องยึดทรัพย์เกินความจำเป็นซึ่งปัจจุบันย้ายไปอยู่มาตราอื่น
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
สำหรับเจ้าหนี้ มาตรานี้เป็นพื้นฐานที่ทำให้เจ้าพนักงานบังคับคดีลงมือยึดทรัพย์หรือขับไล่ได้จริงเมื่อมีการขัดขืน เพราะสามารถขอกำลังตำรวจสนับสนุนได้ ส่วนลูกหนี้หรือบุคคลภายนอกที่ขัดขวางอาจถูกจับกุมโดยชอบด้วยกฎหมาย หากท่านกำลังบังคับคดีตามคำพิพากษาที่ให้ชำระเงิน ทนายความด้านการบังคับคดีสามารถประสานการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานและการขอกำลังเจ้าหน้าที่ได้
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 37 คดี (พ.ศ. 2503 ถึง 2559)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 15301/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3099/2556 (2013)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5138/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4660/2549 (2006)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2489/2548 (2005)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3904/2547 (2004)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3193/2545 (2002)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3172/2543 (2000)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
เจ้าพนักงานบังคับคดีขอให้ตำรวจมาช่วยระหว่างบังคับคดีได้หรือไม่
ได้ ตามมาตรา 284 หากมีผู้ขัดขวางหรือน่าเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานสามารถแจ้งให้ฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือ และเจ้าหน้าที่มีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางเท่าที่จำเป็น
ถ้าขัดขวางเจ้าพนักงานไม่ให้ยึดทรัพย์จะเป็นอย่างไร
การขัดขวางการบังคับคดีอาจถูกจับกุมและควบคุมตัวโดยชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา 284 เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงาน
คู่มือที่เกี่ยวข้องบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 284 -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil Procedure Code (Thailand), s. 284. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/ (accessed 13 ตุลาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.วิ.พ. มาตรา 284 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/"><p>ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจดำเนินการไปตามความจำเป็นและสมควรแห่งพฤติการณ์เพื่อดำเนินการบังคับคดีจนได้ ในกรณีที่มีผู้ขัดขวางหรือมีเหตุอันควรเชื่อว่าจะมีผู้ขัดขวาง เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจแจ้งให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจช่วยเหลือได้ ในการนี้ ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจมีอำนาจจับกุมและควบคุมตัวผู้ขัดขวางได้เท่าที่จำเป็นแก่การปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานบังคับคดี</p><footer>ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 284 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-procedure-code/section-284/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา