372ทะเลาะอื้ออึงหรือทำให้เสียความสงบในที่สาธารณะ
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดทะเลาะกันอย่างอื้ออึงในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน หรือกระทำโดยประการอื่นใดให้เสียความสงบเรียบร้อยในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน ต้องระวางโทษปรับไม่เกินห้าพันบาท หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๖ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๒) พ.ศ. ๒๕๕๘]
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever quarrels noisily in a public way or a public place, or by any other means disturbs the peace and good order of a public way or a public place, shall be liable to a fine not exceeding five thousand baht.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 372 มีสองอนุประโยค คือ การทะเลาะกันอย่างอื้ออึงในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน และการกระทำโดยประการอื่นใดให้เสียความสงบเรียบร้อยในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน อนุประโยคที่สองเป็นบทกว้างและเป็นบทที่ใช้ฟ้องกันโดยทั่วไป เพราะไม่ต้องมีการทะเลาะและไม่ต้องมีผู้กระทำมากกว่าหนึ่งคน สถานที่เป็นองค์ประกอบของความผิดทั้งสองอนุประโยค ดังนั้นไม่ว่าการกระทำจะอื้ออึงเพียงใด หากมิได้เกิดขึ้นในหรือมิได้ทำให้ความสงบเรียบร้อยของทางสาธารณะหรือสาธารณสถานเสียไป ย่อมไม่เข้ามาตรานี้ โทษคือปรับไม่เกินห้าพันบาท ไม่มีโทษจำคุก ในหมวดนี้มีบทที่ใกล้เคียงกันหลายมาตราซึ่งต้องแยกให้ชัด มาตรา 370 ลงโทษการส่งเสียง ทำให้เกิดเสียง หรือกระทำความอื้ออึงโดยไม่มีเหตุอันสมควร จนทำให้ประชาชนตกใจหรือเดือดร้อน มีโทษปรับไม่เกินหนึ่งพันบาท มาตรา 378 ใช้แก่ผู้ที่เสพสุราหรือของเมาอย่างอื่นจนเป็นเหตุให้ตนเมา แล้วประพฤติวุ่นวายหรือครองสติไม่ได้ขณะอยู่ในถนนสาธารณะหรือสาธารณสถาน มีโทษปรับไม่เกินห้าพันบาท และมาตรา 379 ใช้แก่การชักหรือแสดงอาวุธในการวิวาทต่อสู้ ซึ่งเป็นมาตราเดียวในกลุ่มนี้ที่มีโทษจำคุก คือจำคุกไม่เกินสิบวัน หรือปรับไม่เกินห้าพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ เมื่อเป็นความผิดลหุโทษตามมาตรา 102 มาตรา 104 จึงทำให้เป็นความผิดแม้กระทำโดยไม่มีเจตนา มาตรา 105 และมาตรา 106 ทำให้การพยายามกระทำความผิดและผู้สนับสนุนไม่ต้องรับโทษ และมาตรา 95 (5) กำหนดอายุความหนึ่งปี อัตราโทษปัจจุบันแก้ไขโดยมาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 22) พ.ศ. 2558
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
โทษคือปรับไม่เกินห้าพันบาท ไม่มีโทษจำคุก จึงเป็นข้อหาเล็กน้อย แต่มักถูกฟ้องรวมกับความผิดอื่นที่เกิดในคราวเดียวกัน เช่น การใช้กำลังทำร้ายผู้อื่นโดยไม่ถึงกับเกิดอันตรายตามมาตรา 391 หรือการชักหรือแสดงอาวุธในการวิวาทต่อสู้ตามมาตรา 379 ประเด็นที่ชี้ขาดคือสถานที่ เพราะเป็นองค์ประกอบของความผิด ข้อต่อสู้ที่ตรงประเด็นที่สุดจึงเป็นว่าเหตุเกิดในเคหสถานหรือในที่ซึ่งมิใช่ทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน และมิได้ทำให้ความสงบเรียบร้อยของที่สาธารณะเสียไป พยานหลักฐานที่มีน้ำหนักคือบันทึกของเจ้าพนักงาน ภาพจากกล้องวงจรปิด และคำของผู้ที่อยู่ในที่เกิดเหตุว่าได้ยินหรือเห็นสิ่งใดและที่ใด เนื่องจากมาตรา 104 ไม่ต้องการเจตนา การอ้างว่ามิได้ตั้งใจก่อความวุ่นวายจึงมีน้ำหนักน้อย และอายุความหนึ่งปีตามมาตรา 95 (5) สั้น จึงควรร้องทุกข์โดยเร็ว
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 8 คดี (พ.ศ. 2503 ถึง 2562)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 894/2515 (1972)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1063-1065/2514 (1971)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1811/2505 (1962)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1217/2503 (1960)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 198/2511 (1968)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1362/2508 (1965)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 9045/2544 (2001)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3610/2562 (2019)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
การอ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 372 -
การอ้างอิงทางวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 372. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-372/ (accessed 21 สิงหาคม 2026). -
การอ้างอิงแบบไทย
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 372 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-372/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-372/"><p>ผู้ใดทะเลาะกันอย่างอื้ออึงในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน หรือกระทำโดยประการอื่นใดให้เสียความสงบเรียบร้อยในทางสาธารณะหรือสาธารณสถาน ต้องระวางโทษปรับไม่เกินห้าพันบาท หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๖ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๒) พ.ศ. ๒๕๕๘]</p><footer>ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 372 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-372/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา