295: ทำร้ายร่างกาย
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดทำร้ายผู้อื่น จนเป็นเหตุให้เกิดอันตรายแก่กายหรือจิตใจของผู้อื่นนั้น ผู้นั้นกระทำความผิดฐานทำร้ายร่างกาย ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever injures another person so as to cause harm to the body or mind of that person commits the offence of bodily harm and shall be liable to imprisonment not exceeding two years, or a fine not exceeding forty thousand baht, or both.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
องค์ประกอบความผิดคือ (1) การทำร้ายผู้อื่น และ (2) เป็นเหตุให้เกิดอันตรายแก่กายหรือจิตใจของผู้นั้น มาตรานี้เป็นบทพื้นฐานของหมวดความผิดต่อร่างกาย หากอันตรายเพียงเล็กน้อยอาจเข้าความผิดลหุโทษตามมาตรา 391 ส่วนอันตรายสาหัสจะเข้ามาตรา 297 และเมื่อมีเหตุฉกรรจ์ตามมาตรา 289 การทำร้ายตามมาตรา 295 จะถูกยกระดับเป็นมาตรา 296 อันตรายแก่จิตใจก็เพียงพอ ไม่จำต้องเป็นอันตรายแก่กายอย่างเดียว
ความสำคัญต่อ
ส่วน 295 มิใช่ความผิดอันยอมความได้การตกลงกันเองทำให้คดีระงับการทำงานของศาลมักจะพิจารณาเป็นเหตุให้เกิดการสอบสวนของระบบสุริยะสูงสุดอย่างปกติ ศาลมักจะลงโทษในบางส่วนหรือพิจารณาความปลอดภัยของผู้มีอำนาจผิดครั้งแรกที่นำสืบเนื่องในข้อโต้แย้งคือการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย ซึ่งหากรับฟังความคิดเห็นย่อมไม่เป็นความผิดและมักจะยกการพิจารณาอย่างจริงจังควรระวังการยกระดับเป็นมาตรา 297 และห้ามฉกรรจ์ตามมาตรา 289 เป็นมาตรา 296
คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาฎีกาที่ 4292/2567 (2024)
เมื่อมีเหตุตามกฎหมายที่ทำให้การกระทำไม่เป็นความผิด เช่น การป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย ศาลฎีกาชอบที่จะหยิบยกพยานหลักฐานทั้งสำนวนขึ้นวินิจฉัยและยกฟ้องข้อหาทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295
ศาลชั้นต้นลงโทษจำเลยตามมาตรา 295 แต่ศาลฎีกาเห็นว่ามีเหตุตามกฎหมายที่ทำให้การกระทำไม่เป็นความผิด จึงหยิบยกพยานหลักฐานทั้งสำนวนขึ้นวินิจฉัยและยกฟ้องตาม ป.วิ.อ. มาตรา 185
-
คำตัดสินศาลฎีกาที่ 2107/2568 (2025)
จำเลยที่ถูกลงโทษฐานทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ซึ่งนำสืบเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา อาจได้รับการลดโทษหนึ่งในสามตามมาตรา 78 อันเป็นเหตุบรรเทาโทษ
จำเลยถูกลงโทษตามมาตรา 295 จำคุก 6 เดือน ลดโทษหนึ่งในสามเหลือ 4 เดือนเพราะนำสืบเป็นประโยชน์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 723 คดี (พ.ศ. 2502 ถึง 2568)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2107/2568 (2025)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4292/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4753/2565 (2022)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 361/2563 (2020)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7530/2560 (2017)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 413/2560 (2017)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 289/2560 (2017)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 9648/2559 (2016)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
เลย
ความผิดฐานทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ยอมความได้
คณะกรรมการฐานทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 มิใช่ความผิดอันยอมความได้ การตกลงกับผู้มีอำนาจส่งผลให้คดีระงับการร้องเรียนมักจะเป็นผลให้เกิดการผ่อนปรน
การป้องกันตัวหักล้างแค้นตามมาตรา 295 ก็ได้
ได้ที่สามารถป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมายที่รับฟังได้อย่างแน่นอนย่อมไม่เป็นความผิดและศาลอาจยกฟ้องดังที่ศาลฎีกาเคยวินิจฉัยจากหลักฐานทั้งส...
มาตรา 295, 296 และ 297 ต่างกันอย่างไร
มาตรา 295 คือทำร้ายร่างกายพื้นฐาน มาตรา 296 คือความเสียหายของร่างกายเหตุฉกรรจ์ตามมาตรา 289 และมาตรา 297 ใช้เมื่อผู้มีอำนาจรับอันตรายสาหัส
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Penal Code, s. 295 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 295. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-295/ (accessed 19 สิงหาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 295 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-295/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-295/"><p>ผู้ใดทำร้ายผู้อื่น จนเป็นเหตุให้เกิดอันตรายแก่กายหรือจิตใจของผู้อื่นนั้น ผู้นั้นกระทำความผิดฐานทำร้ายร่างกาย ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสองปี หรือปรับไม่เกินสี่หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]</p><footer>Penal Code, s. 295 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-295/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา