มาตรา 349: การแปลงหนี้ใหม่
ตัวบทกฎหมาย
เมื่อคู่กรณีที่เกี่ยวข้องได้ทำสัญญาเปลี่ยนสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งหนี้ไซร้ ท่านว่าหนี้นั้นเป็นอันระงับสิ้นไปด้วยแปลงหนี้ใหม่ถ้าทำหนี้มีเงื่อนไขให้กลายเป็นหนี้ปราศจากเงื่อนไขก็ดี เพิ่มเติมเงื่อนไขเข้าในหนี้อันปราศจากเงื่อนไขก็ดี เปลี่ยนเงื่อนไขก็ดี ท่านถือว่าเป็นอันเปลี่ยนสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งหนี้นั้นถ้าแปลงหนี้ใหม่ด้วยเปลี่ยนตัวเจ้าหนี้ ท่านให้บังคับด้วยบทบัญญัติทั้งหลายแห่งประมวลกฎหมายนี้ ว่าด้วยโอนสิทธิเรียกร้อง
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
When the parties concerned have concluded a contract changing the essential elements of an obligation, such obligation is extinguished by novation. If a conditional obligation is made unconditional, or a condition is added to an unconditional obligation, or if a condition is changed, it is regarded as a change of an essential element of such obligation. A novation by a change of the creditor is governed by the provisions of this Code concerning transfer of claims.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 349 เป็นส่วนหนึ่งของบรรพ 2 ว่าด้วยหนี้แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เนื้อหานี้รอการจัดทำหมายเหตุของสำนักงาน ตัวบทภาษาไทยข้างต้นคัดลอกจากต้นฉบับ ของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
ทนายความ: การแปลงหนี้ใหม่ทำให้หลักประกันและการค้ำประกันระงับตามไปด้วย เว้นแต่ผู้ค้ำประกันหรือผู้จำนองจะยินยอม นี่คือผลทางปฏิบัติที่สำคัญที่สุด ตรวจสอบว่าการปรับโครงสร้างหนี้เปลี่ยนสาระสำคัญถึงขั้นแปลงหนี้ใหม่หรือไม่ ประชาชนทั่วไป: หากหนี้ถูกปรับโครงสร้างจนเปลี่ยนสาระสำคัญ ผู้ค้ำประกันที่ไม่ได้ยินยอมกับข้อตกลงใหม่อาจหลุดพ้นจากความรับผิด
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติมาแต่เดิมในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ยังไม่มีการแก้ไขเพิ่มเติมที่สำคัญ
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2737/2548 (2005)
การลดหนี้และทำสัญญากู้ยืมใหม่ผ่อนชำระแทนหนี้เดิม เป็นการเปลี่ยนสาระสำคัญและถือเป็นการแปลงหนี้ใหม่ตามมาตรา 349
ลดหนี้และทำสัญญากู้ยืมเงินใหม่ผ่อนชำระรายเดือนแทนหนี้เดิม ถือเป็นการเปลี่ยนสาระสำคัญแห่งหนี้ เป็นการแปลงหนี้ใหม่ตามมาตรา 349
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2675/2548 (2005)
หากหนี้ใหม่อันเกิดจากการแปลงหนี้ไม่เกิดขึ้น (เพราะเงื่อนไขไม่สำเร็จ) หนี้เดิมยังคงมีอยู่ตามมาตรา 351
แปลงหนี้เงินกู้เป็นสัญญาซื้อขายรถยนต์แต่มีเงื่อนไขว่าสัญญาซื้อขายมีผลต่อเมื่อส่งมอบ เมื่อไม่มีการส่งมอบ หนี้ใหม่ไม่เกิด หนี้เดิมจึงไม่ระงับตามมาตรา 351 ทายาทยังต้องรับผิด
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6788/2552 (2009)
ปัญหาว่าสัญญาปรับโครงสร้างหนี้เป็นการแปลงหนี้ใหม่หรือไม่เป็นปัญหาข้อกฎหมายที่ส่งผลโดยตรงต่อผู้ค้ำประกัน คู่กรณีอาจตกลงให้ศาลชี้ขาดเฉพาะประเด็นนี้ได้
คู่กรณีแถลงร่วมกันให้ศาลชี้ขาดเฉพาะประเด็นว่าสัญญาปรับโครงสร้างหนี้เป็นการแปลงหนี้ใหม่หรือไม่ หากใช่ผู้ค้ำประกันหลุดพ้น ประเด็นอื่นนอกจากที่แถลงร่วมไม่รับวินิจฉัย
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 71 คดี (พ.ศ. 2490 ถึง 2568)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6631/2568 (2025) การรีไฟแนนซ์โดยทำสัญญาจำนองใหม่กับเจ้าหนี้รายใหม่ — ไม่ใช่การโอนสิทธิเรียกร้องตามมาตรา 306
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1389/2561 (2018)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 13199/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 13073/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2462/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 9945/2554 (2011)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7339/2554 (2011)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6473/2553 (2010)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 349 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 349. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-349/ (accessed 8 สิงหาคม 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 349 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-349/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-349/"><p>เมื่อคู่กรณีที่เกี่ยวข้องได้ทำสัญญาเปลี่ยนสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งหนี้ไซร้ ท่านว่าหนี้นั้นเป็นอันระงับสิ้นไปด้วยแปลงหนี้ใหม่ถ้าทำหนี้มีเงื่อนไขให้กลายเป็นหนี้ปราศจากเงื่อนไขก็ดี เพิ่มเติมเงื่อนไขเข้าในหนี้อันปราศจากเงื่อนไขก็ดี เปลี่ยนเงื่อนไขก็ดี ท่านถือว่าเป็นอันเปลี่ยนสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งหนี้นั้นถ้าแปลงหนี้ใหม่ด้วยเปลี่ยนตัวเจ้าหนี้ ท่านให้บังคับด้วยบทบัญญัติทั้งหลายแห่งประมวลกฎหมายนี้ ว่าด้วยโอนสิทธิเรียกร้อง</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 349 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-349/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา