ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
124 — ร้องทุกข์ต่อเจ้าพนักงานอื่น
คนบทกฎหมาย
ผู้เสียหายจะร้องทุกข์ต่อพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจ ซึ่งมีตำแหน่งหน้าที่รองหรือเหนือพนักงานสอบสวน และเป็นผู้ซึ่งมีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยตามกฎหมายก็ได้เมื่อมีหนังสือร้องทุกข์ยื่นต่อเจ้าพนักงานเช่นกล่าวแล้ว ให้รีบจัดการส่งไปยังพนักงานสอบสวน และจะจดหมายเหตุอะไรไปบ้างเพื่อประโยชน์ของพนักงานสอบสวนก็ได้เมื่อมีคำร้องทุกข์ด้วยปากให้รีบจัดการให้ผู้เสียหายไปพบกับพนักงานสอบสวนเพื่อจดบันทึกคำร้องทุกข์นั้นดังบัญญัติในมาตราก่อน ในกรณีเร่งร้อนเจ้าพนักงานนั้นจะจดบันทึกเสียเองก็ได้ แต่แล้วให้รีบส่งไปยังพนักงานสอบสวน และจะจดหมายเหตุอะไรไปบ้างเพื่อประโยชน์ของพนักงานสอบสวนก็ได้วรรคสี่ (ยกเลิก)
คำแปลภาษาไทย
An injured person may also lodge a complaint with an administrative or police officer who holds a position subordinate or superior to the investigating officer and who has a legal duty to maintain public order. When a written complaint has been submitted to such an officer, he shall promptly send it on to the investigating officer, and he may add any memoranda for the benefit of the investigating officer. When a complaint is made orally, he shall promptly arrange for the injured person to meet the investigating officer so that the complaint may be recorded as provided in the preceding section. In an urgent case, that officer may himself make the record, but shall then promptly send it on to the investigating officer, and he may add any memoranda for the benefit of the investigating officer. Fourth paragraph: (Repealed).
คำแปลนี้ยังไม่เป็นที่ทราบจากสำนักงาน — กรุณาอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุสำนักงาน
บทบัญญัติในหมวดหลักทั่วไปนี้ขยายช่องทางการร้องทุกข์ให้กว้างกว่าการร้องต่อพนักงานสอบสวน คือผู้เสียหายอาจร้องต่อพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจที่มีตำแหน่งรองหรือเหนือพนักงานสอบสวนและมีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยได้ เจ้าพนักงานนั้นทำหน้าที่ส่งต่อคำร้องทุกข์โดยเร็ว และในกรณีเร่งด่วนอาจจดบันทึกคำร้องทุกข์ด้วยปากเองตามวิธีในมาตรา 123 ส่วนวรรคสี่ถูกยกเลิกแล้ว บทนี้ต้องอ่านร่วมกับมาตรา 123 และมาตรา 125
ความสำคัญต่อ
ในทางปฏิบัติหมายความว่าท่านไม่จำเป็นต้องหาตัวพนักงานสอบสวนโดยตรงเพื่อแจ้งความ ท่านร้องทุกข์ต่อเจ้าพนักงานตำรวจหรือฝ่ายปกครองอื่นที่มีหน้าที่ได้ และเจ้าพนักงานนั้นต้องส่งต่อไป แต่สำหรับความผิดต่อส่วนตัว หลักเดิมยังใช้ คือคำร้องทุกข์ต้องทำโดยผู้เสียหายที่แท้จริง มิฉะนั้นย่อมไม่ชอบและการฟ้องอาจเสียไป
คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8080/2538 (1995)
ผู้ที่ไม่ใช่ผู้เสียหายไม่มีอำนาจร้องทุกข์ในความผิดต่อส่วนตัวตามมาตรา 124 ทำให้โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องตามมาตรา 121 และไม่มีอำนาจขอเข้าร่วมเป็นโจทก์ตามมาตรา 30
เมื่อหนี้ตามเช็คเป็นโมฆะ โจทก์ร่วมจึงไม่ใช่ผู้ได้รับความเสียหายและไม่ใช่ผู้เสียหายตามมาตรา 28 จึงไม่มีอำนาจร้องทุกข์ในความผิดต่อส่วนตัวตามมาตรา 124 โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องตามมาตรา 121 และโจทก์ร่วมขอเข้าร่วมเป็นโจทก์ตามมาตรา 30 ไม่ได้ ศาลชอบที่จะยกฟ้อง
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2176/2534 (1991)
สำหรับความผิดที่มิใช่ความผิดต่อส่วนตัว พนักงานสอบสวนมีอำนาจสอบสวนได้แม้ไม่มีคำร้องทุกข์ตามมาตรา 121 วรรคหนึ่ง หากต่อมาไม่จัดให้มีการร้องทุกข์ตามระเบียบตามมาตรา 123, 124, 125 ก็ไม่มีกฎหมายให้การสอบสวนที่ชอบแล้วเสียไป อัยการยังคงมีอำนาจฟ้อง
ศาลฎีกาเห็นว่าคดีที่มิใช่ความผิดต่อส่วนตัว การสอบสวนชอบด้วยกฎหมายแม้ไม่มีคำร้องทุกข์ตามมาตรา 121 วรรคหนึ่ง การไม่จัดให้มีการร้องทุกข์ตามระเบียบตามมาตรา 123, 124, 125 ไม่ทำให้การสอบสวนที่ชอบแล้วเสียไป พนักงานอัยการจึงมีอำนาจฟ้องคดีได้
คำพิพากษาที่คัดเลือกการพิจารณาคดีจากเทคโนโลยีศาลฎีกาคำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
เลย
ต้องร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนโดยตรงเท่านั้นหรือไม่
ไม่ ตามมาตรา 124 ท่านร้องทุกข์ต่อพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจที่มีตำแหน่งรองหรือเหนือพนักงานสอบสวนและมีหน้าที่รักษาความสงบเรียบร้อยได้ และเจ้าพนักงานต้องส่งต่อคำร้องทุกข์
เจ้าพนักงานจดบันทึกคำร้องทุกข์ด้วยปากให้ทันทีได้หรือไม่
ในกรณีเร่งด่วนได้ ตามมาตรา 124 เจ้าพนักงานนั้นอาจจดบันทึกคำร้องทุกข์ด้วยปากเอง แล้วรีบส่งต่อไปยังพนักงานสอบสวน
วรรคสี่ของมาตรา 124 ยังใช้บังคับอยู่หรือไม่
ไม่ วรรคสี่ของมาตรา 124 ถูกยกเลิกแล้วและไม่มีผลบังคับ