ตั้งแต่ปี 2006 เป็นต้นมา ใบอนุญาตทนายความไทย เลขที่ 3149/2556 +66 87 225 1340 (EN/FR) +66 87 414 9288 (TH) วาส

ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา

มาตรา 29: การดำเนินคดีต่างผู้ตาย

ตัวบทกฎหมาย

เมื่อผู้เสียหายได้ยื่นฟ้องแล้วตายลง ผู้บุพการี ผู้สืบสันดาน สามีหรือภริยาจะดำเนินคดีต่างผู้ตายต่อไปก็ได้ถ้าผู้เสียหายที่ตายนั้นเป็นผู้เยาว์ ผู้วิกลจริต หรือผู้ไร้ความสามารถ ซึ่งผู้แทนโดยชอบธรรม ผู้อนุบาลหรือผู้แทนเฉพาะคดีได้ยื่นฟ้องแทนไว้แล้ว ผู้ฟ้องแทนนั้นจะว่าคดีต่อไปก็ได้

คำแปลภาษาอังกฤษ

When an injured person who has filed a charge dies, the ascendants, descendants, husband or wife may carry on the prosecution in place of the deceased. If the deceased injured person was a minor, a person of unsound mind, or an incompetent person, on whose behalf a legal representative, a guardian, or an ad litem representative had already filed the charge, that person who filed on his behalf may continue to conduct the case.

คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก

หมายเหตุของสำนักงาน

มาตรา 29 คงคดีที่ผู้เสียหายได้ยื่นฟ้องไว้โดยชอบให้ดำเนินต่อไปได้เมื่อผู้ฟ้องไม่อาจว่าคดีเอง วรรคหนึ่งให้ผู้บุพการี ผู้สืบสันดาน สามีหรือภริยาดำเนินคดีต่างผู้เสียหายที่ตาย ส่วนวรรคสองให้ผู้แทนโดยชอบธรรม ผู้อนุบาล หรือผู้แทนเฉพาะคดีที่ยื่นฟ้องแทนผู้เยาว์หรือผู้ไร้ความสามารถดำเนินคดีต่อไป มาตรานี้ตั้งอยู่บนฐานที่มีการฟ้องตามมาตรา 28 ไว้แล้ว จึงเป็นกลไกดำเนินคดีต่อ มิใช่การให้อำนาจฟ้องใหม่ ผู้ที่เป็นผู้เสียหายในสิทธิของตนเองไม่จำต้องอาศัยมาตรานี้ แต่ฟ้องได้ตามมาตรา 28

ความสำคัญในทางปฏิบัติ

การเข้าดำเนินคดีต่างผู้ตายได้นั้น ผู้ตายต้องได้ยื่นฟ้องไว้ขณะยังมีชีวิต มาตรานี้มิได้ให้ญาติเริ่มคดีที่ผู้ตายไม่เคยฟ้อง ควรรีบยื่นคำร้องเข้าดำเนินคดีและพิสูจน์ความสัมพันธ์ทางเครือญาติ ทั้งควรตรวจสอบว่าท่านเป็นผู้เสียหายในสิทธิของตนเองด้วยหรือไม่

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้

  1. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9004/2558 (2015)

    กรณีผู้อนุบาลยื่นฟ้องแทนผู้เสียหายที่ไร้ความสามารถ เมื่อผู้อนุบาลถึงแก่ความตายและต่อมาผู้เสียหายถึงแก่ความตาย ผู้อนุบาลอีกคนหนึ่งดำเนินคดีต่อไปได้ตามมาตรา 29 วรรคสอง

    ผู้อนุบาลได้ยื่นฟ้องแทนโจทก์ผู้เสียหาย เมื่อผู้อนุบาลคนหนึ่งถึงแก่ความตาย อีกคนหนึ่งเข้าดำเนินคดีแทน และเมื่อโจทก์ถึงแก่ความตายในภายหลัง ผู้อนุบาลที่เหลือดำเนินคดีต่อไปตามมาตรา 29 วรรคสอง ศาลไต่สวนมูลฟ้องและประทับฟ้องในกระทงที่เหลือ

  2. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 14252/2558 (2015)

    เมื่อโจทก์ซึ่งเป็นราษฎรถึงแก่ความตายภายหลังลงชื่อในอุทธรณ์ ผู้สืบสันดานที่ประสงค์จะดำเนินคดีต่างผู้ตายต้องดำเนินการตามมาตรา 29 มิใช่ตามมาตรา 15 ประกอบประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 42 ดังที่รายงานคำพิพากษาวงเล็บแก้ไว้ ทั้งนี้ ศาลฎีกามิได้วินิจฉัยเรื่องการเข้าดำเนินคดีต่างผู้ตาย เพราะวินิจฉัยว่าคำสั่งของศาลอุทธรณ์เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ การฎีกาคัดค้านจึงต้องห้ามตามมาตรา 225 ประกอบมาตรา 196

    โจทก์ที่ ๒ ถึงแก่ความตายหลังลงชื่อในอุทธรณ์ โจทก์ที่ ๑ ซึ่งเป็นบุตรยื่นคำร้องขอดำเนินคดีต่างผู้ตาย จำเลยยื่นคำร้องขอให้วินิจฉัยชี้ขาดปัญหาข้อกฎหมายเบื้องต้น ศาลอุทธรณ์ภาค ๖ ยกคำสั่งศาลชั้นต้นที่รับอุทธรณ์ และให้ศาลชั้นต้นดำเนินการให้ลงชื่อผู้อุทธรณ์ให้ถูกต้องก่อนแล้วมีคำสั่งใหม่ จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเมื่อศาลชั้นต้นรับอุทธรณ์แล้ว คดีอยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาลอุทธรณ์ คำสั่งดังกล่าวเป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์แม้ทำในรูปคำพิพากษา และการยกคำสั่งรับอุทธรณ์ก็ไม่ทำให้คดีเสร็จสำนวนไป ฎีกาของจำเลยจึงต้องห้าม พิพากษายกฎีกา ทั้งนี้ ศาลฎีกามิได้วินิจฉัยว่าการเข้าดำเนินคดีต่างผู้ตายตามมาตรา ๒๙ ถูกต้องหรือไม่ เพราะศาลอุทธรณ์ยังมิได้วินิจฉัยเนื้อหาแห่งคดี

  3. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4337/2565 (2022)

    ผู้ที่ได้รับความเสียหายโดยตรงในสิทธิของตนเองฟ้องในฐานะผู้เสียหายตามมาตรา 28 ได้เอง ไม่จำต้องรอเข้าดำเนินคดีต่างผู้ตายตามมาตรา 29

    ในคดีปลอมพินัยกรรม สิทธิความเป็นผู้เสียหายของโจทก์แยกต่างหากจากผู้ตายและไม่ใช่สิทธิเฉพาะตัวของผู้ตาย จึงไม่จำเป็นที่ผู้ตายต้องยื่นฟ้องก่อนแล้วถึงแก่ความตายเสียก่อนโจทก์จึงจะเข้าดำเนินคดีต่างผู้ตายตามมาตรา 29 โจทก์ฟ้องในสิทธิของตนเองตามมาตรา 28

คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา

มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 19 คดี (พ.ศ. 2502 ถึง 2565)

ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง

  • คำพิพากษาฎีกาที่ 14252/2558 (2015)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 9004/2558 (2015)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 9377/2554 (2011)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 11076/2553 (2010)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 8537/2553 (2010)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 1303/2551 (2008)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 5162/2547 (2004)
  • คำพิพากษาฎีกาที่ 3432/2536 (1993)

รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน

มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ

มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี

นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ

คำถามที่พบบ่อย

ถ้าผู้เสียหายเสียชีวิต ญาติดำเนินคดีต่อได้หรือไม่

ได้ ตามมาตรา 29 ผู้บุพการี ผู้สืบสันดาน สามีหรือภริยาของผู้เสียหายที่ตายสามารถดำเนินคดีที่ผู้ตายได้ยื่นฟ้องไว้แล้วต่อไปได้

ญาติเริ่มฟ้องคดีใหม่แทนผู้ตายตามมาตรา 29 ได้หรือไม่

ไม่ได้ มาตรา 29 ให้ดำเนินคดีที่ผู้ตายยื่นฟ้องไว้แล้วต่อไปเท่านั้น การเริ่มคดีใหม่ต้องเป็นผู้เสียหายในสิทธิของตนเองตามมาตรา 28

ถ้าผู้เยาว์ซึ่งเป็นผู้เสียหายเสียชีวิต ใครดำเนินคดีต่อ

ตามมาตรา 29 วรรคสอง ผู้แทนโดยชอบธรรม ผู้อนุบาล หรือผู้แทนเฉพาะคดีที่ยื่นฟ้องแทนผู้เยาว์หรือผู้ไร้ความสามารถสามารถดำเนินคดีต่อไปได้

ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline

วิธีอ้างอิงมาตรานี้

  • อ้างอิงแบบทั่วไป Criminal Procedure Code, s. 29 (Thailand)
  • อ้างอิงแบบวิชาการ Criminal Procedure Code (Thailand), s. 29. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-29/ (accessed 1 กันยายน 2026).
  • อ้างอิงแบบไทย ป.วิ.อ. มาตรา 29
  • ลิงก์ถาวร https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-29/
  • โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น <blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-29/"><p>เมื่อผู้เสียหายได้ยื่นฟ้องแล้วตายลง ผู้บุพการี ผู้สืบสันดาน สามีหรือภริยาจะดำเนินคดีต่างผู้ตายต่อไปก็ได้ถ้าผู้เสียหายที่ตายนั้นเป็นผู้เยาว์ ผู้วิกลจริต หรือผู้ไร้ความสามารถ ซึ่งผู้แทนโดยชอบธรรม ผู้อนุบาลหรือผู้แทนเฉพาะคดีได้ยื่นฟ้องแทนไว้แล้ว ผู้ฟ้องแทนนั้นจะว่าคดีต่อไปก็ได้</p><footer>Criminal Procedure Code, s. 29 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-criminal-procedure-code/section-29/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>

ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา

เนื้อหานี้จัดทำเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย โปรดปรึกษาทนายความก่อนนำไปใช้กับกรณีจริง

เลื่อนขึ้น
WhatsApp LINE โทร จอง