มาตรา 268: ใช้เอกสารปลอม
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดใช้หรืออ้างเอกสารอันเกิดจากการกระทำความผิดตามมาตรา ๒๖๔ มาตรา ๒๖๕ มาตรา ๒๖๖ หรือมาตรา ๒๖๗ ในประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่ผู้อื่นหรือประชาชน ต้องระวางโทษดังที่บัญญัติไว้ในมาตรานั้น ๆ ถ้าผู้กระทำความผิดตามวรรคแรกเป็นผู้ปลอมเอกสารนั้น หรือเป็นผู้แจ้งให้เจ้าพนักงานจดข้อความนั้นเองให้ลงโทษตามมาตรานี้แต่กระทงเดียว
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever uses or refers to a document arising from the commission of an offence under Section 264, Section 265, Section 266, or Section 267, in a manner likely to cause damage to another person or to the public, shall be liable to the penalty prescribed in that Section.
If the offender under paragraph one is the person who forged that document, or is the person who gave the information causing the official to record that statement, that offender shall be punished under this Section as a single offence only.
คำแปลโดย ThaiLawOnline แปลจากต้นฉบับภาษาไทยและตรวจสอบแล้ว
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 268 ลงโทษการใช้เอกสารที่ปลอมหรือทำเท็จตามมาตรา 264, 265, 266 หรือ 267 องค์ประกอบคือ (1) ใช้หรืออ้างเอกสารดังกล่าว และ (2) โดยประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่ผู้อื่นหรือประชาชน มาตรานี้ไม่มีอัตราโทษของตนเอง แต่ใช้โทษของมาตราที่เป็นมูลฐานซึ่งก่อให้เกิดเอกสารนั้น ดังนั้นการใช้เอกสารตามมาตรา 266 จึงมีโทษจำคุกหนึ่งถึงสิบปี หลักที่ยึดถือในทางปฏิบัติคือ หากผู้ปลอมและผู้ใช้เป็นบุคคลเดียวกัน ให้ถือเป็นกรรมเดียวและลงโทษครั้งเดียวตามมาตรา 268 ประกอบมาตราที่เป็นมูลฐาน มิใช่ลงโทษซ้ำ.
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
เนื่องจากมาตรา 268 ใช้โทษของมาตราที่เป็นมูลฐาน โทษที่แท้จริงจึงขึ้นกับประเภทเอกสาร การใช้เอกสารปลอมทั่วไปเทียบมาตรา 264 (ไม่เกินสามปี) ส่วนการใช้พินัยกรรมหรือตั๋วเงินเทียบมาตรา 266 (ไม่เกินสิบปี) เมื่อผู้ปลอมและผู้ใช้เป็นคนเดียวกัน จะลงโทษรวมเพียงครั้งเดียว ไม่นับซ้ำ หากเป็นคนละคน ผู้ใช้ต้องรับผิดในส่วนของตน ความผิดนี้มักฟ้องคู่กับฉ้อโกงตามมาตรา 341 และข้อต่อสู้ที่พบบ่อยคือไม่รู้ว่าเอกสารเป็นของปลอม การชดใช้ค่าเสียหายและการรับสารภาพยังเป็นแนวทางหลักในการขอรอการลงโทษ.
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3399/2568 (2025)
การใช้เอกสารปลอมตามมาตรา 268 ประกอบการปลอมเอกสารตามมาตรา 264 และฉ้อโกงตามมาตรา 341 อันเกิดจากกรรมเดียวที่มีโทษเท่ากัน ให้ลงโทษบทเดียวฐานร่วมกันฉ้อโกง.
จำเลยถูกฟ้องตามมาตรา 264, 268, 341 ศาลชั้นต้นเห็นว่าเป็นกรรมเดียวผิดกฎหมายหลายบทที่มีระวางโทษเท่ากัน จึงลงโทษฐานร่วมกันฉ้อโกง จำคุก 3 ปี และให้คืนเงิน 1,100,000 บาท.
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1164/2568 (2025)
การใช้เอกสารปลอมตามมาตรา 268 ประกอบมาตรา 264 เป็นความผิดควบคู่กับความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ที่เกี่ยวเนื่อง โดยกำหนดค่าคืนทรัพย์ตามสัดส่วนกรรมสิทธิ์ของผู้เสียหาย.
จำเลยรับสารภาพและถูกลงโทษตามมาตรา 264 วรรคแรก และมาตรา 268 ประกอบความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ กำหนดค่าคืนทรัพย์กึ่งหนึ่งของราคารถยนต์เป็นเงิน 650,000 บาท ตามสัดส่วนกรรมสิทธิ์ร่วมของผู้เสียหาย.
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 842 คดี (พ.ศ. 2504 ถึง 2569)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 914/2569 (2026)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7212/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2086/2567 (2024)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2229/2566 (2023)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1695/2566 (2023)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5501/2564 (2021)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4375/2564 (2021)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4373/2564 (2021)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
คำถามที่พบบ่อย
การใช้เอกสารปลอมมีโทษเท่าใด
มาตรา 268 มีโทษเท่ากับมาตราที่ใช้ปลอมเอกสารนั้น การใช้เอกสารปลอมทั่วไปเทียบมาตรา 264 (ไม่เกินสามปี) ส่วนการใช้พินัยกรรมหรือตั๋วเงินปลอมเทียบมาตรา 266 (ไม่เกินสิบปี).
ถ้าปลอมและใช้เอกสารเองถือเป็นสองความผิดหรือไม่
เมื่อบุคคลเดียวกันปลอมแล้วใช้เอกสารนั้น ศาลไทยถือเป็นกรรมเดียวและลงโทษครั้งเดียวตามมาตรา 268 ประกอบมาตราที่เป็นมูลฐาน ไม่ลงโทษฐานปลอมและฐานใช้แยกกัน.
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 268 -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 268. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-268/ (accessed 9 กันยายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 268 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-268/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-268/"><p>ผู้ใดใช้หรืออ้างเอกสารอันเกิดจากการกระทำความผิดตามมาตรา ๒๖๔ มาตรา ๒๖๕ มาตรา ๒๖๖ หรือมาตรา ๒๖๗ ในประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่ผู้อื่นหรือประชาชน ต้องระวางโทษดังที่บัญญัติไว้ในมาตรานั้น ๆ ถ้าผู้กระทำความผิดตามวรรคแรกเป็นผู้ปลอมเอกสารนั้น หรือเป็นผู้แจ้งให้เจ้าพนักงานจดข้อความนั้นเองให้ลงโทษตามมาตรานี้แต่กระทงเดียว</p><footer>ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 268 <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-268/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา