364: บุกรุกเคหสถาน อาคารเก็บรักษาทรัพย์ หรือสำนักงาน
ตัวบทกฎหมาย
ผู้ใดโดยไม่มีเหตุอันสมควร เข้าไปหรือซ่อนตัวอยู่ในเคหสถาน อาคารเก็บรักษาทรัพย์หรือสำนักงานในความครอบครองของผู้อื่น หรือไม่ยอมออกไปจากสถานที่เช่นว่านั้นเมื่อผู้มีสิทธิที่จะห้ามมิให้เข้าไปได้ไล่ให้ออก ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]
คำแปลภาษาอังกฤษ
Whoever, without reasonable cause, enters or hides in a dwelling place, a building for the keeping of property, or an office in the possession of another person, or refuses to leave such a place when driven out by a person entitled to forbid entry, shall be liable to imprisonment not exceeding one year, or a fine not exceeding twenty thousand baht, or both.
คำแปลนี้ยังไม่ได้ตรวจสอบโดยสำนักงาน โปรดอ้างอิงตัวบทภาษาไทยเป็นหลัก
หมายเหตุของสำนักงาน
องค์ประกอบสำคัญมีสองรูปแบบ คือ การเข้าไปหรือซ่อนตัวอยู่โดยไม่มีเหตุอันสมควรในเคหสถาน อาคารเก็บรักษาทรัพย์ หรือสำนักงานที่อยู่ในความครอบครองของผู้อื่น และการไม่ยอมออกไปจากสถานที่เช่นว่านั้นเมื่อผู้มีสิทธิที่จะห้ามมิให้เข้าไปได้ไล่ให้ออก รูปแบบที่สองมีความสำคัญในทางปฏิบัติ เพราะแขก ลูกค้า หรือผู้เคยอยู่อาศัยซึ่งเข้าไปโดยชอบตั้งแต่แรก ย่อมมีความผิดได้เมื่อถูกไล่ให้ออกแล้วยังอยู่ต่อ มาตรานี้ไม่มีองค์ประกอบเรื่องเวลากลางคืน การกระทำในเวลากลางคืน การใช้กำลังประทุษร้ายหรือขู่เข็ญว่าจะใช้กำลังประทุษร้าย การมีอาวุธ และการร่วมกระทำความผิดตั้งแต่สองคนขึ้นไป เป็นเหตุเพิ่มโทษตามมาตรา ๓๖๕ ซึ่งเป็นคนละมาตราและมีอัตราโทษจำคุกไม่เกินห้าปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท อัตราโทษตามมาตรา ๓๖๔ เองคือจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
ความสำคัญในทางปฏิบัติ
ความผิดฐานบุกรุกในหมวดนี้เป็นความผิดอันยอมความได้ตามมาตรา 366 การตกลงหรือถอนคำร้องทุกข์ของผู้ครอบครองจึงทำให้คดีระงับ และหากยังไม่ได้ร้องทุกข์ต้องฟ้องภายในสามเดือนนับแต่รู้เรื่องความผิดและรู้ตัวผู้กระทำ โทษจะสูงขึ้นมากหากมีการใช้กำลังประทุษร้าย มีอาวุธ หรือร่วมกันกระทำ เพราะจะกลายเป็นบุกรุกฉกรรจ์ตามมาตรา 365 ซึ่งจำคุกได้ถึงห้าปี ข้อต่อสู้ที่พบบ่อยคือการมีเหตุอันสมควรเข้าไป ความยินยอมของผู้ครอบครอง และข้อโต้แย้งว่าสถานที่นั้นเป็นเคหสถาน อาคารเก็บทรัพย์ หรือสำนักงานที่ได้รับความคุ้มครองหรือไม่
คำตัดสินศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาฎีกาที่ 2030/2568 (2025)
การบุกรุกเข้าไปในเคหสถานของผู้อื่นแล้วใช้กำลังประทุษร้ายต่อเนื่องกันในขณะที่การบุกรุกยังคงมีอยู่ตลอดเวลาไม่ขาดตอน ย่อมแยกออกจากกันไม่ได้ เป็นความผิดฐานบุกรุกโดยใช้กำลังประทุษร้ายตามมาตรา 365 (1) ซึ่งมีฐานมาจากการบุกรุกตามมาตรา 364
จำเลยทั้งสามบุกรุกเข้าไปในเคหสถานของผู้อื่นแล้วใช้กำลังประทุษร้ายทันทีต่อเนื่องกัน ศาลเห็นว่าพฤติการณ์แยกจากกันไม่ได้ จึงเป็นความผิดฐานบุกรุกโดยใช้กำลังประทุษร้ายตามมาตรา 365 (1)
คำพิพากษาที่คัดสรรและตรวจสอบเลขคดีจากฐานข้อมูลศาลฎีกา คำแปลภาษาอังกฤษโดยสำนักงานเพื่อการศึกษา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 310 คดี (พ.ศ. 2506 ถึง 2568)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 8583/2568 (2025)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 1689/2566 (2023)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7574/2559 (2016)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 540/2554 (2011)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7088/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 3981/2550 (2007)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5613/2549 (2006)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 5601/2549 (2006)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
ผู้จัดการฝ่ายบน ThaiLawOnline
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
การอ้างอิงแบบทั่วไป
Penal Code, s. 364 (Thailand) -
การอ้างอิงทางวิชาการ
Penal Code (Thailand), s. 364. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-364/ (accessed 21 สิงหาคม 2026). -
การอ้างอิงแบบไทย
ป.อ. มาตรา 364 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-364/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-364/"><p>ผู้ใดโดยไม่มีเหตุอันสมควร เข้าไปหรือซ่อนตัวอยู่ในเคหสถาน อาคารเก็บรักษาทรัพย์หรือสำนักงานในความครอบครองของผู้อื่น หรือไม่ยอมออกไปจากสถานที่เช่นว่านั้นเมื่อผู้มีสิทธิที่จะห้ามมิให้เข้าไปได้ไล่ให้ออก ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ หมายเหตุ: [อัตราโทษ แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ๒๖) พ.ศ. ๒๕๖๐]</p><footer>Penal Code, s. 364 (Thailand) — <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-penal-code/section-364/">ไทยลอว์ออนไลน์</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา