มาตรา 1390
หน้าที่ของเจ้าของภารยทรัพย์มิให้ลดประโยชน์แห่งภาระจำยอม หัวข้อร่าง ยังไม่ได้ตรวจทานโดยสำนักงาน
ตัวบทของมาตรา
ตัวบทกฎหมาย
ท่านมิให้เจ้าของภารยทรัพย์ประกอบกรรมใด ๆ อันจะเป็นเหตุให้ประโยชน์แห่งภาระจำยอมลดไปหรือเสื่อมความสะดวก
คัดลอกจากราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
คำแปลภาษาอังกฤษ
The owner of the servient property shall not do any act which diminishes the utility of the servitude or impairs its convenience.
ตรวจสอบกับตัวบทภาษาไทยแล้ว 6 พฤศจิกายน 2026
ต้องการทนายความ? หากมาตรานี้เกี่ยวกับเรื่องของท่าน ปรึกษาสำนักงานกฎหมายของเราได้ทางออนไลน์ เป็นภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ นัดปรึกษาออนไลน์ →
หมายเหตุของสำนักงาน
มาตรา 1390 เป็นส่วนหนึ่งของบรรพ 4 (ทรัพย์สิน) แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เนื้อหานี้รอการจัดทำหมายเหตุของสำนักงาน ตัวบทภาษาไทยข้างต้นคัดลอกจากต้นฉบับของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
ข้อพิจารณาเชิงปฏิบัติ
ทนายความ: การกระทำใดของเจ้าของภารยทรัพย์ที่ลดความสามารถของสามยทรัพย์ในการใช้ภาระจำยอม ไม่ว่าจะเป็นการก่อสร้าง ปลูกต้นไม้ ปิดกั้น หรือทำให้แคบลง อาจถูกฟ้องได้ ประชาชน: หากเพื่อนบ้านปลูกต้นไม้ สร้างรั้ว หรือวางสิ่งกีดขวางบนทางผ่านที่ดินซึ่งที่ดินของท่านมีภาระจำยอม ท่านสามารถเรียกให้รื้อถอนและชดใช้ค่าเสียหายได้ตามมาตรา 1390
ความเป็นมาทางกฎหมาย
บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ตั้งแต่ประกาศใช้ครั้งแรก ไม่มีการแก้ไขเพิ่มเติมที่สำคัญในภายหลัง
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ตีความมาตรานี้
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6226/2552 (2009)
มาตรา 1390 ห้ามมิให้เจ้าของภารยทรัพย์ประกอบกรรมใด ๆ อันจะเป็นเหตุให้ประโยชน์แห่งภาระจำยอมลดไปหรือเสื่อมความสะดวก การก่อสร้างแผงร้านค้าลงบนทางภาระจำยอมซึ่งเป็นทางเข้าออกของที่ดินจัดสรร ย่อมเป็นการกีดขวางการใช้ประโยชน์และทำให้ภาระจำยอมเสื่อมความสะดวก ไม่ว่ารถยนต์จะผ่านทางนั้นได้หรือไม่ก็ตาม
จำเลยที่ 1 จดทะเบียนให้ที่ดินของตนตกอยู่ในภาระจำยอมเรื่องทางเดินเพื่อประโยชน์แก่ที่ดินในโครงการจัดสรร ซึ่งโจทก์เป็นผู้ซื้อแปลงหนึ่ง เมื่อปี 2541 จำเลยทั้งสองสร้างแผงร้านค้าโครงเหล็ก 5 คูหาลงบนทางภาระจำยอม โดยอ้างว่าเว้นทางเท้าไว้ 2.50 เมตร และรถยนต์ไม่อาจเข้าออกได้อยู่แล้วเพราะมีขั้นบันไดลงสู่ถนนสาธารณะ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าทางพิพาทเป็นทางสัญจรในโครงการจัดสรร ไม่ว่ารถยนต์จะใช้เป็นทางเข้าออกได้หรือไม่ มาตรา 1390 ก็ห้ามมิให้เจ้าของภารยทรัพย์กระทำการอันเป็นเหตุให้ประโยชน์แห่งภาระจำยอมลดไปหรือเสื่อมความสะดวก การสร้างแผงร้านค้าจึงเป็นการกีดขวางการใช้ประโยชน์ และไม่รับฟังข้ออ้างที่ว่าภาระจำยอมบางส่วนหมดสภาพไปเพราะไม่จำเป็น เนื่องจากทางพิพาทเชื่อมต่อกับทางหลวงจังหวัดสายหลัก
-
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3748/2546 (2003)
การปักเสาหรือวางสิ่งกีดขวางทำให้ทางภาระจำยอมแคบลงฝ่าฝืนหน้าที่ของเจ้าของภารยทรัพย์ตามมาตรา 1390
โจทก์เจ้าของสามยทรัพย์มีสิทธิใช้ทางภาระจำยอมกว้าง 4 เมตรได้ทุกจุดทุกเวลา จำเลยปักเสาปูนในทางทำให้แคบลง เป็นการฝ่าฝืนมาตรา 1390
บทสรุปคำพิพากษาที่คัดเลือกจากคลังข้อมูลวิจัยของสำนักงาน ลิงก์แหล่งที่มาระบุเอกสารที่ใช้ แต่การมีลิงก์เพียงอย่างเดียวไม่ได้ยืนยันว่าได้ตรวจสอบตรงกับต้นฉบับทางการของศาลแล้ว
สถิติการอ้างถึงในคำพิพากษาศาลฎีกา
มีคำพิพากษาศาลฎีกาอ้างถึงมาตรานี้ 35 คดี (พ.ศ. 2494 ถึง 2565)
ตัวอย่างคำพิพากษาที่อ้างถึง
- คำพิพากษาฎีกาที่ 4240/2565 (2022)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2079/2563 (2020)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6006/2561 (2018) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6006/2561
- คำพิพากษาฎีกาที่ 2621/2559 (2016)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 10665/2558 (2015)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 6226/2552 (2009)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 7171-7182/2552 (2009)
- คำพิพากษาฎีกาที่ 771/2547 (2004)
รายการนี้คัดเลือกโดยระบบ โดยให้น้ำหนักกับคำพิพากษาที่ยกมาตรานี้ขึ้นวินิจฉัย มากกว่าคำพิพากษาที่เพียงอ้างถึงตอนพิพากษาลงโทษ ยังไม่ผ่านการตรวจทานโดยสำนักงาน
มักถูกอ้างถึงพร้อมกับ
- มาตรา 1401 10
- มาตรา 1387 8
- มาตรา 1336 6
- มาตรา 1388 6
- มาตรา 1382 6
- มาตรา 1391 5
มาตราที่ปรากฏร่วมกับมาตรานี้บ่อยที่สุดในคำพิพากษาเดียวกัน ตัวเลขคือจำนวนคดี
นับจากฐานข้อมูลคำพิพากษาศาลฎีกาของสำนักงาน ณ วันที่ 8 สิงหาคม 2569 จำนวน 83,652 คดี (พ.ศ. 2464 ถึง 2569) จำนวนคดีนับครบถ้วน ส่วนช่วงปีที่แสดงได้ตัดปีที่มีคดีน้อยผิดปกติออก เพื่อให้สะท้อนช่วงเวลาที่มีการอ้างถึงจริง ตัวเลขนี้คำนวณโดยสำนักงานเอง ไม่ใช่สถิติทางการของศาล วิธีการนับและตรวจสอบ
อ้างอิงมาตรานี้
วิธีอ้างอิงมาตรานี้
-
อ้างอิงแบบทั่วไป
Civil and Commercial Code, s. 1390 (Thailand) -
อ้างอิงแบบวิชาการ
Civil and Commercial Code (Thailand), s. 1390. ThaiLawOnline, https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1390/ (accessed 16 พฤศจิกายน 2026). -
อ้างอิงแบบไทย
ป.พ.พ. มาตรา 1390 -
ลิงก์ถาวร
https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1390/ -
โค้ดสำหรับฝังในเว็บอื่น
<blockquote cite="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1390/"><p>ท่านมิให้เจ้าของภารยทรัพย์ประกอบกรรมใด ๆ อันจะเป็นเหตุให้ประโยชน์แห่งภาระจำยอมลดไปหรือเสื่อมความสะดวก</p><footer>Civil and Commercial Code, s. 1390 (Thailand): <a href="https://www.thailawonline.com/th/thai-civil-code/section-1390/">ThaiLawOnline</a></footer></blockquote>
ตัวบทภาษาไทยเป็นฉบับที่ใช้บังคับ คำแปลภาษาอังกฤษเป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการโดย ThaiLawOnline เผยแพร่ให้นำไปใช้ต่อได้โดยอ้างที่มา