ตั้งแต่ปี 2006 เป็นต้นมา · ใบอนุญาตทนายความเลขที่ 3149/2556 +66 87 225 1340 (EN/FR) +66 87 414 9288 (TH) WhatsApp

ที่ดินป่าสงวนในประเทศไทย: ความเสี่ยงที่ผู้ซื้อต้องเผชิญ

แก้ไขโดย Sebastien H. Brousseau, LL.B., B.Sc. ปรับปรุงล่าสุด 4 พฤศจิกายน 2569
บันทึกการปรับปรุง
  • 4 พฤศจิกายน 2569: Added the statute box with Thai, English and French text and checked the page against the official text

ที่ดินในเขตป่าไม้ในประเทศไทยเป็นประเภทที่ดินเดียวที่สามารถเปลี่ยนการซื้ออสังหาริมทรัพย์ให้กลายเป็นคดีอาญาได้ โครงการที่ดินนั้นอาจดูสมบูรณ์แบบอย่างสิ้นเชิง โดยมีรั้วบ้านถนนเพื่อนบ้านและผู้ขายที่ครอบครัวของเขาได้ทำการทำสวนมาตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 1970 และยังคงอยู่อย่างถูกกฎหมายในเขตป่าไม้ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นป่าสงวนแห่งชาติ ซึ่งไม่มีสิทธิ์ส่วนบุคคลใดๆ เคยมีมาอย่างถูกต้องตามกฎหมาย.

สี่ในห้าคดีของศาลฎีกาที่เผยแพร่ในฐานข้อมูล Dika เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2026 มีความเกี่ยวข้องกับปัญหาดังกล่าวอย่างแม่นยำ: การครอบครองพื้นที่ป่าหรือที่ดินของรัฐโดยไม่มีเอกสารสิทธิ์ที่ถูกต้อง การแนะนำในครั้งนี้จะอธิบายว่าประเภทนี้คืออะไร การที่ผู้กระทำผิดต้องเผชิญกับบทลงโทษอย่างไรหลังจากมีการปรับขึ้นโทษในปี 2016 ข้อจำกัดทางประวัติศาสตร์ที่ผู้ขายมักใช้เป็นข้ออ้างบ่อยที่สุด และมาตรการตรวจสอบที่สามารถจับกุมปัญหาได้ก่อนที่เงินจะเคลื่อนย้ายไป.

ทำไมที่ดินป่าไม้ในประเทศไทยจึงดึงดูดผู้ซื้อจากต่างประเทศ

ชาวต่างชาติไม่สามารถถือครองที่ดินในนามของตนเองได้ ดังนั้นรูปแบบการจัดทำสัญญาที่พบได้บ่อยที่สุดคือสัญญาเช่าที่จดทะเบียน, การใช้ประโยชน์, การซื้อที่ดินหรืออสังหาริมทรัพย์ หรือการซื้อในนามของคู่สมรสชาวไทยหรือบริษัทชาวไทย ทุกโครงสร้างจะต้องมี ลงทะเบียนที่สำนักงานที่ดิน, และไม่มีสิ่งใดที่สามารถจดทะเบียนได้กับโครงการที่ไม่มีสิทธิเรียกร้องที่จดทะเบียนได้.

นั่นคือที่ที่พื้นที่ป่าอนุรักษ์ในประเทศไทยก่อให้เกิดปัญหา ผู้ขายจะออกเอกสารที่ดูเป็นทางการ: เอกสารแจ้งการอนุญาต Sor Kor 1, แบบฟอร์มภาษี Por Bor Tor 5, สําเนียงรับจากหน่วยงานปกครองท้องถิ่น บางครั้งเป็นแผนที่เขียนด้วยมือพร้อมลายเซ็นของหัวหน้าหมู่บ้าน ไม่ใช่เอกสารใดๆ ทั้งสิ้น แนะนำของพวกเรา เอกสารที่ดินของไทย และสิ่งที่แต่ละฉบับพิสูจน์ได้จริง ระบุประเภทต่างๆ 4 ประเภท และ ส.ค. 1 รายการ อธิบายว่าทำไมเอกสารฉบับนั้นจึงไม่สามารถสนับสนุนการขายหรือการเช่าได้.

เงินมักจะจ่ายเป็นเงินสดนอกสำนักงานที่ดินตามข้อตกลงส่วนตัว เมื่อปัญหาเกิดขึ้นก็ไม่มีหลักฐานการฟ้องร้อง และมักไม่มีผู้ขายที่มีเงินพอที่จะฟ้องร้องได้.

ความเป็นจริงแล้วป่าสงวนแห่งชาติคืออะไร

ป่าสงวนแห่งชาติเป็นพื้นที่ที่ประกาศโดยพระราชกฤษฎีกาตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 (1964) การประกาศดังกล่าวใช้แบบแผนที่: ครอบคลุมพื้นที่โดยรอบที่กำหนด ไม่ใช่รายชื่อที่ดินแต่ละแปลง สิ่งที่อยู่ภายในขอบเขตนั้นเมื่อกฎระเบียบมีผลบังคับใช้ในวันนั้นจึงถือเป็นป่าสงวน รวมถึงที่ดินเพาะปลูกที่ถูกทำลาย ทุเรียน และบ้านเรือน.

มาตรา 12 ของกฎหมายให้ผู้ที่อาศัยอยู่ในพื้นที่เดิมมีโอกาสหนึ่งในการปกป้องตนเอง ผู้ใดที่อ้างสิทธิ์เหนือที่ดินภายในพื้นที่ป่าสงวนใหม่จะต้องยื่นคำร้องเป็นลายลักษณ์อักษรต่อเจ้าหน้าที่เขตภายใน 90 วันนับจากกฎระเบียบมีผลบังคับใช้ บุคคลที่ไม่ได้ยื่นคำร้องดังกล่าวจะถือว่าได้ยกเลิกสิทธิ์ดังกล่าว การยกเว้นเพียงอย่างเดียวคือสิทธิ์ที่ได้มาแล้วตามกฎหมายที่ดิน.

ในช่วงปี 1960 และ 1970 ในเขตชนบท มีการยึดที่ดินไปจำนวน 90 วัน โดยไม่แจ้งให้ผู้ที่ได้รับผลกระทบส่วนใหญ่ทราบล่วงหน้า นั่นเป็นเหตุผลที่พื้นที่ที่ถูกยึดในเขตป่าสงวนส่วนใหญ่ไม่มีเอกสารใดๆ ที่สามารถยืนยันได้ และเหตุผลเดียวที่แสดงให้เห็นว่าการครอบครองนั้นยาวนานเพียงใดก็ไม่ได้พิสูจน์อะไรได้เลย.

หมวดหมู่กฎหมายที่ใช้บังคับสามารถขายหรือจดทะเบียนได้หรือไม่
ป่าสงวนแห่งชาติพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507ไม่ การครอบครองเป็นความผิดตามมาตรา 14
อุทยานแห่งชาติพระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ. 2562ไม่ และบทลงโทษก็ยิ่งหนักขึ้นไปอีก
ที่ดินของรัฐที่อยู่ในสาธารณสมบัติประมวลกฎหมายที่ดิน มาตรา 9 และ 108 ทวิไม่ การประกอบอาชีพโดยไม่มีใบอนุญาตถือเป็นการกระทำผิดกฎหมาย
ที่ดินเพื่อการปฏิรูปที่ดิน (SPK 4-01)พระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเกษตรกรรม พ.ศ. 2518มอบให้กับเกษตรกรชาวไทยที่ผ่านเกณฑ์เท่านั้น ไม่สามารถโอนย้ายได้ในตลาดเปิด
แชนอเต หรือ NS3Gประมวลกฎหมายที่ดิน มาตรา 58 และ 59ใช่ โดยขึ้นอยู่กับมาตรการตรวจสอบอย่างรอบคอบตามปกติ

กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับหน้านี้

English

Section 108 bis Penalties

Full text

From the effective date of this Announcement of the National Executive Council, any person who violates Section 9 shall be liable to imprisonment for a term not exceeding one year or a fine not exceeding Baht 5,000, or both. If the offence under paragraph one has been committed against land that is public domain of the State commonly used by the people or used exclusively for the benefit of the State, the offender shall be liable to imprisonment for a term not exceeding three years or a fine not exceeding Baht 10,000, or both. If the offence under paragraph two has been committed for an area of more than 50 rai, the offender shall be liable to imprisonment for a term not exceeding five years or a fine not exceeding Baht 20,000, or both. If there is a judgement that any person committed an offence under this Section, the court shall have the power to order in the judgement that the offender, his workers, contractors, representatives and dependants shall leave such land. All tools, appliances, beasts of burden, vehicles or machinery used by such person to commit the offence or used as an instrument to achieve the effect of commission of such offence shall be confiscated, regardless of whether or not there is any person punished under the judgement.

Unofficial translation by the Office of the Council of State

Section 1304

The public domain of the State comprises property held for public use or the common benefit, including waste land, roads, rivers, and dedicated public property. Its transfer and prescription are governed by Sections 1305 and 1306.

Full text

Public domain of the State includes property of every kind belonging to the State which is used for the public benefit or reserved for common use, such as: (1) waste land, and land surrendered, abandoned or otherwise reverting to the State under the land laws; (2) property for common use by the public, for example the foreshore, waterways, highways and lakes; (3) property used specifically for the purposes of the State, for example fortresses and military barracks, government offices, warships, arms and munitions.

ThaiLawOnline translation

Section 1306

Full text

Prescription may not be set up against the State in respect of property forming part of the public domain of the State.

ThaiLawOnline translation

Section 1305

Full text

Property forming part of the public domain of the State may not be transferred except by virtue of a specific law or a Royal Decree.

ThaiLawOnline translation

Section 58 Issuance of Documents Showing Rights in Land

Full text

When the Minister deems it appropriate to issue title deeds or certificates of utilization in any province in any year, he shall announce the province for which a survey, mapping or investigation of utilization will be made that year in the Government Gazette. The areas of the province specified by the Minister shall not include the areas designated by the authorities as permanent forests. After the announcement of the Minister under paragraph one, the Provincial Governor shall specify the locality and the commencement date for pedestrian survey in that locality by posting announcement at the land office, district office, sub-district office, kamnan’s office and village headman’s office of the locality not less than thirty days before the date of commencement of the survey. After the announcement of the Provincial Governor under paragraph two, the person under paragraph two of Section 58 bis or his representative shall escort the competent officer or a person assigned by him to make a survey and mapping or to investigate the utilization of his land on the day and at the time appointed by the competent officer. The land official has the power to appoint a person trained in investigation of land utilization as an official to perform such investigation on his behalf for the purposes of pedestrian survey and investigation of utilization in order to issue a certificate of utilization. In performing the function assigned under paragraph four, that official shall be deemed an official under the Penal Code.

Unofficial translation by the Office of the Council of State

Section 59 bis Issuance of Documents Showing Rights in Land

Full text

If a person who has possessed and utilized land before this Code comes into force without a land ownership document and without giving notice of possession in accordance with Section 5 of the Act Promulgating the Land Code B.E. 2497, but excluding any person who does not comply with Section 27 ter, needs to apply for issuance of a title deed or certificate of utilization as an individual case, the competent officer shall, upon appropriate consideration, issue a title deed or certificate of utilization, as the case may be, in accordance with the rules and procedure prescribed in this Code, provided that the amount of land shall not exceed 50 rai. If it exceeds 50 rai, the approval of the Provincial Governor shall be obtained in accordance with the regulations specified by the Commission. For the purposes of this Section, the person who has possessed and utilized land under paragraph one shall include any person who has possessed and utilized the land subsequently to such person.

Unofficial translation by the Office of the Council of State

Section 1382

If you possess someone else's land peacefully, openly, and as if you owned it for ten unbroken years (five for movables), you become the legal owner. This is Thai adverse possession.

Full text

A person who, peacefully and openly, possesses the property of another with the intention of being its owner acquires ownership of such property when he has been continuously in possession for a period of ten years if the property is immovable, or five years if it is movable.

ThaiLawOnline translation

Section 90

When one and the same act breaks several legal provisions at once, the court punishes under only the provision that carries the heaviest penalty, not under each provision separately.

Full text

When any act constituting a single offence violates several provisions of law, the provision carrying the heaviest punishment shall be applied to punish the offender.

ThaiLawOnline translation

ไทย

มาตรา 108 ทวิ

ข้อความเต็ม

นับตั้งแต่วันที่ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ใช้บังคับ ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๙ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินห้าพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ถ้าความผิดตามวรรคหนึ่งได้กระทำแก่ที่ดินซึ่งเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินที่ประชาชนใช้ร่วมกัน หรือที่ใช้เพื่อประโยชน์ของแผ่นดินโดยเฉพาะ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสามปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ถ้าความผิดตามวรรคสองได้กระทำเป็นเนื้อที่เกินกว่าห้าสิบไร่ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินห้าปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ในกรณีที่มีคำพิพากษาว่าผู้ใดกระทำความผิดตามมาตรานี้ ศาลมีอำนาจสั่งในคำพิพากษาให้ผู้กระทำความผิด คนงาน ผู้รับจ้าง ผู้แทน และบริวารของผู้กระทำความผิดออกไปจากที่ดินนั้นด้วย บรรดาเครื่องมือ เครื่องใช้ สัตว์พาหนะ ยานพาหนะ หรือเครื่องจักรกลใด ๆ ซึ่งบุคคลได้ใช้ในการกระทำความผิด หรือได้ใช้เป็นอุปกรณ์ให้ได้รับผลในการกระทำความผิดดังกล่าว ให้ริบเสียทั้งสิ้น ไม่ว่าจะมีผู้ถูกลงโทษตามคำพิพากษาหรือไม่

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 1304

ข้อความเต็ม

สาธารณสมบัติของแผ่นดินนั้น รวมทรัพย์สินทุกชนิดของแผ่นดินซึ่งใช้เพื่อสาธารณประโยชน์หรือสงวนไว้เพื่อประโยชน์ร่วมกัน เช่น(๑) ที่ดินรกร้างว่างเปล่า และที่ดินซึ่งมีผู้เวนคืนหรือทอดทิ้งหรือกลับมาเป็นของแผ่นดินโดยประการอื่น ตามกฎหมายที่ดิน(๒) ทรัพย์สินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกัน เป็นต้นว่า ที่ชายตลิ่ง ทางน้ำ ทางหลวง ทะเลสาบ(๓) ทรัพย์สินใช้เพื่อประโยชน์ของแผ่นดินโดยเฉพาะ เป็นต้นว่า ป้อมและโรงทหาร สำนักราชการบ้านเมือง เรือรบ อาวุธยุทธภัณฑ์

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 1306

ข้อความเต็ม

ท่านห้ามมิให้ยกอายุความขึ้นเป็นข้อต่อสู้กับแผ่นดินในเรื่องทรัพย์สินอันเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 1305

ข้อความเต็ม

ทรัพย์สินซึ่งเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินนั้นจะโอนแก่กันมิได้ เว้นแต่อาศัยอำนาจแห่งบทกฎหมายเฉพาะหรือพระราชกฤษฎีกา

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 58

ข้อความเต็ม

เมื่อรัฐมนตรีเห็นสมควรจะให้มีการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ในจังหวัดใดในปีใด ให้รัฐมนตรีประกาศในราชกิจจานุเบกษากำหนดจังหวัดที่จะทำการสำรวจรังวัดทำแผนที่หรือพิสูจน์สอบสวนการทำประโยชน์สำหรับปีนั้น เขตจังหวัดที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดไม่รวมท้องที่ที่ทางราชการได้จำแนกให้เป็นเขตป่าไม้ถาวร เมื่อได้มีประกาศของรัฐมนตรีตามวรรคหนึ่ง ให้ผู้ว่าราชการจังหวัดกำหนดท้องที่และวันเริ่มต้นของการเดินสำรวจรังวัดในท้องที่นั้นโดยปิดประกาศไว้ ณ สำนักงานที่ดิน ที่ว่าการอำเภอ ที่ว่าการกิ่งอำเภอ ที่ทำการกำนัน และที่ทำการผู้ใหญ่บ้านแห่งท้องที่ก่อนวันเริ่มต้นสำรวจไม่น้อยกว่าสามสิบวัน เมื่อได้มีประกาศของผู้ว่าราชการจังหวัดตามวรรคสอง ให้บุคคลตามมาตรา ๕๘ ทวิ วรรคสอง หรือตัวแทนของบุคคลดังกล่าว นำพนักงานเจ้าหน้าที่หรือผู้ซึ่งพนักงานเจ้าหน้าที่มอบหมายเพื่อทำการสำรวจรังวัดทำแผนที่หรือพิสูจน์สอบสวนการทำประโยชน์ในที่ดินของตนตามวันและเวลาที่พนักงานเจ้าหน้าที่ได้นัดหมาย ในการเดินสำรวจพิสูจน์สอบสวนการทำประโยชน์เพื่อออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เจ้าพนักงานที่ดินมีอำนาจแต่งตั้งผู้ซึ่งได้รับการอบรมในการพิสูจน์สอบสวนการทำประโยชน์ เป็นเจ้าหน้าที่ออกไปพิสูจน์สอบสวนการทำประโยชน์แทนตนได้ ในการปฏิบัติหน้าที่ตามวรรคสี่ ให้เจ้าหน้าที่เป็นเจ้าพนักงานตามประมวลกฎหมายอาญา

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 59 ทวิ

ข้อความเต็ม

ผู้ซึ่งครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินอยู่ก่อนวันที่ประมวลกฎหมายนี้ใช้บังคับโดยไม่มีหนังสือสำคัญแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดิน และมิได้แจ้งการครอบครองตามมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. ๒๔๙๗ แต่ไม่รวมถึงผู้ซึ่งมิได้ปฏิบัติตามมาตรา ๒๗ ตรี ถ้ามีความจำเป็นจะขอออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์เป็นการเฉพาะราย เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาเห็นสมควรให้ดำเนินการออกโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ แล้วแต่กรณี ได้ตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่ประมวลกฎหมายนี้กำหนด แต่ต้องไม่เกินห้าสิบไร่ ถ้าเกินห้าสิบไร่จะต้องได้รับอนุมัติจากผู้ว่าราชการจังหวัดทั้งนี้ ตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนด เพื่อประโยชน์แห่งมาตรานี้ ผู้ครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินตามวรรคหนึ่งให้หมายความรวมถึงผู้ซึ่งได้ครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินต่อเนื่องมาจากบุคคลดังกล่าวด้วย

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 1382

ข้อความเต็ม

บุคคลใดครอบครองทรัพย์สินของผู้อื่นไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ ถ้าเป็นอสังหาริมทรัพย์ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาสิบปี ถ้าเป็นสังหาริมทรัพย์ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาห้าปีไซร้ ท่านว่าบุคคลนั้นได้กรรมสิทธิ์

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

มาตรา 90

ข้อความเต็ม

เมื่อการกระทำใดอันเป็นกรรมเดียวเป็นความผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ใช้กฎหมายบทที่มีโทษหนักที่สุดลงโทษแก่ผู้กระทำความผิด

ตรงตามข้อความในราชกิจจานุเบกษา / สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Verbatim from the Royal Gazette / Office of the Council of State)

Français

Article 108 bis

Dès l'entrée en vigueur du présent Avis du Conseil révolutionnaire, quiconque enfreint l'article 9 est puni d'un emprisonnement d'un an au plus ou d'une amende de cinq mille bahts au plus, ou des deux. Si l'infraction porte sur une terre du domaine public de l'État à usage commun ou affectée spécialement à l'usage de l'État, les maxima sont de trois ans et dix mille bahts, sous la même alternative ; si cette infraction porte sur plus de cinquante rai, de cinq ans et vingt mille bahts. En cas de condamnation, le tribunal peut ordonner que le condamné, ses ouvriers, préposés, représentants et dépendants quittent la terre. Outils, ustensiles, animaux de trait, véhicules et machines utilisés pour l'infraction ou comme moyen de la commettre sont confisqués, qu'il y ait condamnation ou non.

résumé non officiel

Article 1304

Le domaine public de l'État comprend ses biens d'usage public ou réservés à l'utilité commune, notamment: (1) terres vacantes, délaissées, abandonnées ou revenues à l'État en droit foncier; (2) biens d'usage commun (rivages, cours d'eau, routes, lacs); (3) biens du service de l'État (forts, casernes, administrations, navires militaires, armements).

résumé non officiel

Article 1306

La prescription ne peut être opposée à l'État en ce qui concerne les biens du domaine public de l'État.

résumé non officiel

Article 1305

Les biens du domaine public de l'État sont inaliénables, sauf en vertu d'une loi particulière ou d'un décret royal.

résumé non officiel

Article 58

Le ministre désigne au Journal officiel les provinces des levés cartographiques ou enquêtes annuels pour titres fonciers ou certificats d'exploitation, hors forêts permanentes. Trente jours avant au moins, le gouverneur affiche localités et date de début aux bureaux (foncier, district, sous-district, kamnan, chef de village). Les personnes de l'article 58 bis, alinéa 2, ou leurs représentants guident les agents. L'officier foncier peut déléguer l'enquête des certificats à des agents formés, fonctionnaires selon le Code pénal.

résumé non officiel

Article 59 bis

Celui qui occupait et exploitait une terre avant l'entrée en vigueur du présent Code, sans titre de propriété et sans avoir déclaré sa possession selon l'article 5 de la Loi portant mise en vigueur du Code foncier B.E. 2497, à l'exclusion de celui qui n'a pas respecté l'article 27 ter, peut, en cas de nécessité, demander à titre individuel un titre foncier ou un certificat d'exploitation. Si l'agent compétent l'estime opportun, il peut le faire délivrer selon les règles du Code, dans la limite de cinquante rai ; au-delà, l'approbation du gouverneur de province est requise ; le tout selon le règlement fixé par le Comité. Est assimilé à l'occupant celui qui a poursuivi l'occupation et l'exploitation à sa suite.

résumé non officiel

Article 1382

Toute personne qui possède le bien d'autrui paisiblement et publiquement, avec l'intention d'en être propriétaire, en acquiert la propriété si elle l'a possédé de manière continue pendant dix ans s'il s'agit d'un immeuble, ou pendant cinq ans s'il s'agit d'un meuble.

résumé non officiel

Article 90

Lorsqu'un acte unique viole plusieurs dispositions légales, s'applique celle prévoyant la peine la plus lourde.

résumé non officiel

คำพิพากษาศาลฎีกา

  • 6290/2537 (1994): การกระทำต่อเนื่องโดยมีเจตนาข่มขืนกระทำชำเราเป็นกรรมเดียวผิดต่อกฎหมายหลายบท ศาลฎีกาแก้เฉพาะการระบุบทลงโทษเป็นมาตรา 276 วรรคหนึ่ง ประกอบมาตรา 80 และมาตรา 277 ทวิ(1) อันเป็นบทหนักที่สุดตามมาตรา 90

แหล่งที่มา

ด้านอาญา: มาตรา 14 และบทลงโทษในปี 2016

มาตรา 14 ของกฎหมายห้ามการครอบครองหรือครอบครองที่ดินภายในพื้นที่ป่าสงวน การสร้างอาคาร การบุกรุกทำลายหรือเผาป่า และการตัดไม้ ในกฎหมายนี้กำหนดให้เป็นการห้ามการกระทำ ซึ่งหมายความว่าการครอบครองนั้นเป็นสถานการณ์ที่ดำเนินต่อไป ไม่ใช่เหตุการณ์ในอดีตเพียงครั้งเดียว การซื้อที่ดินไม่ได้ยุติความผิดดังกล่าว แต่เป็นการโอนกรรมสิทธิ์.

มาตรการลงโทษได้รับการปรับขึ้นอย่างรุนแรงตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2559 ซึ่งตีพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษา ฉบับที่ 133 เล่มที่ 46 กรกฎาคม 2559 โดยโครงสร้างปัจจุบันตามมาตรา 14 และมาตรา 31 มีดังนี้:

  • ความผิดฐานแรก: จำคุกตั้งแต่ 1 ถึง 10 ปี และปรับตั้งแต่ 20,000 ถึง 200,000 บาท.
  • ความผิดร้ายแรง: จำคุกตั้งแต่ 4 ถึง 20 ปี และปรับตั้งแต่ 200,000 ถึง 2,000,000 บาท.
  • เงื่อนไขที่ทำให้เกิดความเสียหายรุนแรง ได้แก่ พื้นที่เกิน 25 ไร่, ความเสียหายต่อไม้มะเกลือ ไม้มะเกลือไม้มะขาม หรือไม้อื่นที่ต้องห้าม, จำนวนกิ่งไม้มากกว่ายี่สิบกิ่ง หรือจำนวนไม้มากกว่าสี่คิวบิกเมตร และความเสียหายต่อพื้นที่ต้นน้ำหรือพื้นที่ชายฝั่ง.

ศาลที่พิพากษาว่าบุคคลหนึ่งครอบครองที่ดินป่าสงวนอาจสั่งให้บุคคลนั้นและผู้ที่เกี่ยวข้องด้วย ได้แก่ แรงงาน ผู้รับเหมา ตัวแทน และผู้ที่พึ่งพิงอยู่ออกจากป่าได้ อุปกรณ์ เครื่องมือ และเครื่องจักรที่ใช้ในการกระทำความผิดสามารถถูกยึดได้ ไม่มีค่าชดเชยสำหรับบ้านที่สร้างบนที่ดินที่ยังไม่ได้เป็นกรรมสิทธิ์ตามกฎหมาย และแผนที่ของทางการจะถูกเผยแพร่โดย กรมป่าไม้.

อาชีพก่อนวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1954: ข้อจำกัดที่จำกัด

ประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. 2497 กฎหมายนี้มีผลบังคับใช้เมื่อวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1954 บุคคลที่เคยครอบครองและใช้ที่ดินอยู่แล้วในวันที่ดังกล่าวสามารถแจ้งการครอบครองดังกล่าวต่อเจ้าหน้าที่ได้ และแบบฟอร์มการแจ้งดังกล่าวคือ "Sor Kor 1" ผู้ขายมักจะอ้างถึงประวัติศาสตร์นี้อยู่เสมอ โดยอ้างว่าครอบครัวนั้นเคยครอบครองที่ดินก่อนที่กฎหมายจะบังคับใช้ ดังนั้นการประกาศให้เป็นป่าในภายหลังจึงไม่สามารถยุติสิ่งใดได้.

การอ้างอิงนี้บางครั้งก็มีผล แต่ก็เป็นหลักฐานเท่านั้น ไม่ใช่หลักฐานที่เกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ ต้องมีหลักฐานการครอบครองและการใช้ที่ต่อเนื่องก่อนวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1954 ซึ่งเป็นประวัติการณ์ของการครอบครองที่ยังคงอยู่จนถึงปัจจุบัน และควรเป็นกรณีที่การแจ้งเรื่องดังกล่าวได้ถูกยื่นจริง (มาตรา 59 ทวิ แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน ยังอนุญาตให้ผู้ที่ยื่นขอโฉนดก่อนที่กรมที่ดินจะประกาศใช้กฎหมาย ไม่เคยแจ้งการยื่นขอโฉนดใดๆ สามารถยื่นขอโฉนดได้ถึง 50 ไร่ ยกเว้นกรณีที่ผู้ว่าราชการจังหวัดอนุมัติให้มากกว่านั้น) ทุกข้อความที่ระบุไว้เป็นคำถามทางข้อเท็จจริง ซึ่งศาลจังหวัดจะพิจารณาจากพยานหลักฐานและเอกสารต่างๆ และรัฐบาลไม่ได้เป็นจำเลยที่ต้องรอฟังคำตัดสินจากศาลเพียงฝ่ายเดียว.

การครอบครองโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายไม่สามารถช่วยแก้ไขสถานการณ์ได้ หรือทั้งสองอย่างก็ได้. มาตรา 1382 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มอบกรรมสิทธิ์หลังจากครอบครองอย่างสันติและเปิดเผยมาเป็นเวลาสิบปี แต่การฟ้องร้องนี้มีผลเฉพาะกับที่ดินที่ถูกครอบครองโดยบุคคลภายนอกเท่านั้น ซึ่งมีหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ที่ถูกต้องแล้ว ไม่สามารถฟ้องร้องกับรัฐบาลได้ และไม่สามารถฟ้องร้องกับพื้นที่ป่าสงวนได้.

คำตัดสินที่ประกาศเมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2026

รายการ 4 ใน 5 รายการที่เพิ่มเข้ามาใน ฐานข้อมูลฎีกา ในวันที่ 31 ตุลาคม 2026 ให้ไปที่บริเวณนี้ ซึ่งเป็นที่ที่ไม่ธรรมดาสำหรับชุดการเผยแพร่เพียงชุดเดียว และจะบอกให้คุณทราบว่าแรงกดดันทางคดีอยู่ ณ ตอนนี้อยู่ที่ใด:

  • 528/2569, คำพิพากษาที่ลงโดยศาลสูงแห่งรัฐนิวแฮมป์เชียร์ ในคดีที่ Land Code Sections 4 และ 9 และกฎหมายป่าไม้: ว่าการครอบครองที่ดินก่อนวันที่ 1 ธันวาคม ค.ศ. 1954 โดยไม่มีเอกสารแสดงกรรมสิทธิ์นั้นได้รับการยอมรับหรือไม่.
  • 662/2569, ถูกบันทึกไว้ใน มาตรา 227 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา และ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 90คดีฟ้องร้องในนามของป่าสงวนเกี่ยวกับต้นลิ้นจี่ ซึ่งศาลอุทธรณ์ได้ตัดสินคดีนอกเหนือจากข้อพิพาทที่ถูกนำขึ้นสู่การพิจารณาคดีในชั้นอุทธรณ์.
  • 771/2569, ซึ่งถูกบันทึกไว้ตามมาตรา 195 และ 225 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา: การครอบครองที่ดินในเขตป่าสงวนเกินกว่า 25 ไร่ โดยถือเป็นการกระทำเดียวที่ละเมิดกฎหมายหลายฉบับ.
  • 241/2569, คำตัดสินของศาลเขตมากกว่าคำตัดสินของศาลฎีกา ซึ่งเกี่ยวข้องกับโฉนดที่ดินที่ออกโดยสำนักงานที่ดินในนครราชสีมา.

มีข้อควรระวังอย่างหนึ่ง ซึ่งระบุไว้อย่างชัดเจนเพราะมีความสำคัญต่อการกำหนดน้ำหนักของรายการ โดยหน้าแต่ละรายการในฐานข้อมูล Dika ได้แสดงข้อผิดพลาดมาเป็นเวลาสองสัปดาห์ ดังนั้นคำอธิบายข้างต้นจึงแสดงถึงรายการกรณีที่เผยแพร่และส่วนที่กฎหมายกำหนดไว้สำหรับแต่ละกรณี ไม่ใช่ข้อคิดเห็นที่สมบูรณ์ เราจะเผยแพร่ข้อมูลการจัดเก็บเมื่อเอกสารเปิดเผย.

รูปแบบดังกล่าวยังคงมีประโยชน์อยู่ มาตรา 90 ของประมวลกฎหมายอาญา และมาตรา 195 และ 225 ของประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา เป็นบทบัญญัติที่กำหนดว่าการดำเนินการไกล่เกลี่ยครั้งใดจะก่อให้เกิดความผิดได้กี่ข้อความ และศาลอุทธรณ์สามารถพิจารณาในเรื่องดังกล่าวได้ด้วยอำนาจตนเองอย่างไร ในทางปฏิบัติ นั่นคือความแตกต่างระหว่างหนึ่งคำพิพากษาและหลายคำพิพากษา.

ที่ดินของรัฐตามประมวลกฎหมายที่ดิน: เป็นความผิดแยกต่างหาก

ไม่ใช่ทุกเรื่องราวปัญหาจะเกี่ยวกับป่าไม้. มาตรา 9 แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน ห้ามการครอบครองหรือใช้ประโยชน์จากที่ดินของรัฐโดยไม่ได้รับอนุญาต และมาตรา 108 ทวิ กำหนดบทลงโทษไว้ดังนี้

  • การละเมิดโดยทั่วไปตามมาตรา 9: จำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกิน 5,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ.
  • ที่ดินในเขตสาธารณะที่ใช้โดยพลเมืองทุกคนหรือที่ดินที่จัดสรรไว้เพื่อการสาธารณะ: สูงสุด 3 ปี หรือสูงสุด 10,000 บาท หรือทั้งสองอย่าง.
  • ที่ดินที่อยู่ในประเภทสาธารณะชนชนชน (Public domain land) ที่มีพื้นที่มากกว่า 50 ไร่: สูงสุด 5 ปี หรือสูงสุด 20,000 บาท หรือทั้งสองอย่าง.

ศาลอาจสั่งให้ผู้ที่ถูกตัดสินว่ามีความผิดและผู้ที่ทำงานให้กับเขาออกจากที่ดิน และเครื่องจักรที่ใช้ไปก็อาจถูกยึดได้ แม้ว่าไม่มีใครถูกตัดสินว่ามีความผิดก็ตาม ในกรณีที่ข้อพิพาทเกิดขึ้นกับหน่วยงานของรัฐมากกว่ากับเพื่อนบ้านรายเดียว ทางออกแรกมักจะเป็นการถามว่าศาลใดจะรับคำร้องเรียนนี้ ซึ่งเราได้กล่าวถึงในหัวข้อนี้แล้ว ข้อพิพาทที่ดินของรัฐและคำตัดสินทางกฎหมายสองฉบับในปี 2026.

ยังมีมาตรการบังคับใช้เพื่อเฝ้าติดตามอยู่ด้วย การทบทวนทั่วประเทศเกี่ยวกับที่ดินที่ถือครองโดยชาวต่างชาติ โดยกำหนดระยะเวลาสิ้นสุดในเดือนธันวาคมปี 2026 ทำให้ผู้ว่าการจังหวัดและทุกสำนักงานที่เกี่ยวข้องต้องตรวจสอบข้อมูลเกี่ยวกับประเภทที่ดินที่เอกสารไม่ครบถ้วน ซึ่งในบันทึกของเรามีรายละเอียดดังนี้ กำหนดระยะเวลาการเสนอชื่อนอมินีในเดือนธันวาคมปี 2026 อธิบายว่าใครกำลังถูกตรวจสอบ.

วิธีตรวจสอบก่อนซื้อ

  1. ขอเอกสารแสดงชื่อที่แท้จริงและอ่านเนื้อหาของเอกสารนั้นให้ดี แชนอต หรือ NS3G คือชื่อที่แสดงถึงกรรมสิทธิ์ ส่วน Sor Kor 1, Por Bor Tor 5, ใบกำกับภาษี หรือจดหมายจากหมู่บ้านนั้นไม่ใช่.
  2. นำหมายเลขพัสดุไปที่สำนักงานที่ดินจังหวัด และขอสำเนาถูกต้องของโฉนดพร้อมประวัติการโอนและผูกพันที่ผ่านมาทั้งหมด.
  3. ตรวจสอบแผนผังพื้นที่ที่ตั้งอยู่ใกล้กับป่าสงวน เขตอนุรักษ์แห่งชาติ และพื้นที่สาธารณะ โดยพบว่ามีพื้นที่บางส่วนที่อยู่ติดกันเพียงไม่กี่เมตร ซึ่งเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เกิดปัญหาในการออกเอกสารการจดทะเบียน.
  4. เดินไปตามขอบเขตที่กำหนดตามแผนที่ที่สำรวจ ไม่ใช่ตามรั้ว เพราะรั้วจะเคลื่อนที่ได้ และแท่งสำรวจเป็นหลักในการกำหนดเส้นทาง.
  5. ถามว่าใครเป็นผู้ครอบครองที่ดินนั้นมาตั้งแต่เมื่อไร และมีใครเคยยื่นเรื่องใดๆ ตามมาตรา 12 หรือไม่ หากคำตอบนั้นไม่ชัดเจน ก็เท่ากับว่าคำตอบคือไม่.
  6. อย่าจ่ายเงินมัดจำหากสัญญาว่าที่ดินจะได้รับการปรับปรุงในภายหลัง เพราะการปรับปรุงนั้นอาจเป็นไปไม่ได้ตามกฎหมาย.

การตรวจสอบราคาและค่าบริการเสริมเป็นส่วนเล็กๆ ของราคาซื้อ และเป็นค่าใช้จ่ายเพียงอย่างเดียวที่สามารถช่วยประหยัดการทำธุรกรรมทั้งหมดของเรา ทนายความด้านอสังหาริมทรัพย์และบริการตรวจสอบกรรมสิทธิ์ ระบุถึงเนื้อหาของคำค้นหา และเนื้อหาที่ครอบคลุมโดยรวม คู่มือการซื้ออสังหาริมทรัพย์ในประเทศไทยสำหรับชาวต่างชาติ ให้มันอยู่ในบริบทของโครงสร้างที่คุณกำลังใช้.

คำถามที่พบบ่อย

ฉันสามารถซื้อที่ดินในเขตป่าสงวนได้หรือไม่ หากผู้ขายเคยอาศัยอยู่ที่นั่นมาเป็นเวลาหลายทศวรรษ

ไม่ ไม่มีการกำหนดระยะเวลาการครอบครองใดๆ ที่จะก่อให้เกิดสิทธิที่สามารถโอนได้ภายในเขตป่าสงวนแห่งชาติ และการครอบครองดังกล่าวก็ถูกห้ามโดยมาตรา 14 แห่งพระราชบัญญัติเขตป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 ไม่สามารถจดทะเบียนใดๆ กับสำนักงานที่ดินได้ในกรณีดังกล่าว.

สิ่งที่เกิดขึ้นกับบ้านที่ถูกสร้างขึ้นบนที่ดินป่าสงวน

ศาลที่พบว่าการครอบครองเป็นสิ่งผิดกฎหมายอาจสั่งให้ผู้ครอบครองและผู้ที่ทำงานให้กับเขาออกจากที่นั้น และไม่มีการชดเชยค่าเสียหายใดๆ สำหรับโครงสร้างดังกล่าว ในทางปฏิบัติ อาคารนั้นจะสูญหายไปพร้อมกับผู้ครอบครอง.

คำว่า Sor Kor 1 หมายความว่าที่ดินนั้นปลอดภัยหรือไม่?

ไม่ใช่ ไม่ใช่ ส.ค. 1 เป็นเอกสารแจ้งการครอบครองที่ยื่นในยุค 1950 ไม่ใช่สิทธิในกรรมสิทธิ์ มันไม่สามารถใช้เพื่อจดทะเบียนการขาย การเช่า หรือการใช้ประโยชน์ได้ และจะกลายเป็นสิทธิในกรรมสิทธิ์ได้ก็ต่อเมื่อดำเนินการผ่านสำนักงานที่ดินหรือคำพิพากษาของศาลเท่านั้น.

การใช้มาตรา 1382 ในกรณีครอบครองโดยผิดกฎหมายสามารถใช้กับรัฐได้หรือไม่

ไม่ ไม่บังคับใช้มาตรา 1382 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ซึ่งบังคับใช้กับที่ดินที่อยู่ในกรรมสิทธิ์ส่วนบุคคลที่มีเอกสารสิทธิ์ที่ถูกต้องแล้ว ไม่สามารถใช้กับที่ดินของรัฐหรือพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติได้.

ฉันจะรู้ได้อย่างไรว่าที่ดินแปลงใดนั้นทับซ้อนกับพื้นที่อนุรักษ์หรือไม่

การจัดทำแผนที่พัสดุจะต้องคำนึงถึงแผนที่ของป่าสงวนและอุทยานแห่งชาติ ซึ่งเป็นขั้นตอนที่แยกต่างหากจากการอ่านหนังสือสัญญาการโอนกรรมสิทธิ์ การค้นหาข้อมูลกรรมสิทธิ์เพียงอย่างเดียวจะไม่แสดงการซ้อนทับดังกล่าว.

ความเสี่ยงจะแตกต่างกันหรือไม่สำหรับอุทยานแห่งชาติ?

โครงสร้างยังคงเหมือนเดิม แต่ความเข้มงวดในการควบคุมสูงขึ้น พระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ. 2562 มีบทลงโทษที่รุนแรงกว่าระเบียบการจัดการป่าสงวน และเขตพื้นที่ของอุทยานถูกบังคับใช้อย่างเข้มงวดมากขึ้นในจังหวัดที่มีนักท่องเที่ยวจำนวนมาก.

บทความนี้เขียนและตรวจสอบโดย Sebastien H. Brousseau, LL.B., B.Sc., ซึ่งอาศัยอยู่ในประเทศไทยมาตั้งแต่ปี 2004 และเป็นผู้ดำเนินงานเว็บไซต์ ThaiLawOnline ตั้งแต่ปี 2006 โดยให้คำปรึกษาแก่ผู้ที่อาศัยอยู่ในประเทศไทยและนักลงทุนในเรื่องอสังหาริมทรัพย์ การสืบทอดทรัพย์สิน และการจัดตั้งบริษัท หากคุณกำลังมองหาที่ดินที่มีเอกสารไม่ครบถ้วน หรือคุณได้ชำระเงินสำหรับเอกสารที่ไม่ได้เป็นหลักฐานการเป็นเจ้าของแล้ว, ติดต่อ ThaiLawOnline และเราจะบอกคุณว่าไฟล์นั้นมีมูลค่าเท่าไร ก่อนที่คุณจะเสียเงินไปกับมันอีก.

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับกฎหมายไทย และไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย การจัดประเภทที่ดินขึ้นอยู่กับแผนที่ วันที่ และหลักฐานเฉพาะของแต่ละแปลง และผลลัพธ์ของคดีใดๆ ก็ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี ดังนั้นก่อนตัดสินใจใดๆ โปรดปรึกษาผู้เชี่ยวชาญในเรื่องของคุณก่อน.

ข่าวสารกฎหมายไทย ฟรีทางอีเมล

อัปเดตข่าวสารเป็นภาษาอังกฤษที่เข้าใจง่ายเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของกฎหมายไทยที่ส่งผลกระทบต่อชาวต่างชาติ: อสังหาริมทรัพย์, วีซ่า, การสมรส, ธุรกิจ และพินัยกรรม จดหมายข่าวสั้นเพียงฉบับเดียวต่อเดือน จากสำนักงานกฎหมายที่ดำเนินงานมาตั้งแต่ปี 2549 ไม่มีการส่งสแปม ยกเลิกรับได้ทุกเมื่อ.

เกี่ยวกับผู้เขียน

เขียนและตรวจทานโดย Sébastien Brousseau, LL.B., วท.บ., ผู้ก่อตั้ง ThaiLawOnline ซึ่งทำงานด้านกฎหมายไทยมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2549 (ค.ศ. 2006) และอาศัยอยู่ในประเทศไทยตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547 (ค.ศ. 2004) เขายังเขียนเกี่ยวกับการใช้ชีวิตในประเทศไทยที่ . ติดต่อได้ทาง ลิงก์อิน หรือ ติดต่อสำนักงาน.

เลื่อนขึ้น
WhatsApp LINE โทร จอง