Arrêt de référence คำพิพากษาสำคัญ Code civil et commercialป.พ.พ. Décision 5259-5260/2561 คำพิพากษาที่ 5259-5260/2561 2018 (BE 2561)

La prise de notes secrètes est admissible pour prouver l’adultère ; le tiers ne peut pas invoquer le délai d’un an แผ่นบันทึกเสียงที่แอบอัดรับฟังได้ในคดีชู้ และชู้จะอ้างระยะเวลาหนึ่งปีตามมาตรา 1529 ไม่ได้

Sections du CCC : มาตรา ป.พ.พ.:

⚖️ Point essentiel ⚖️ ประเด็นสำคัญ

1. Le Code de procédure civile ne contient aucune disposition interdisant à un tribunal civil d’admettre une conversation audio enregistrée en secret. Si la personne qui a enregistré la conversation témoigne en justice, cette personne est témoin de l’acte et la conversation ainsi que la vidéo enregistrée peuvent être prises en considération avec les autres preuves. 2. Le délai d’un an pour introduire une divorce action en CCC L’article 1529 est un droit personnel des époux. Un tiers qui intente une action en indemnisation en vertu de l’article 1523, deuxième alinéa, de la loi sur les procédures civiles ne peut invoquer cette période pour échapper à sa responsabilité, que les époux soient ou non divorcés. 3. La perte du droit de demander le divorce grâce à l’indulgence prévue à l’article 1518 de la loi sur les procédures civiles exige que des faits soient consignés dans le dossier montrant une conduite équivalant à l’indulgence ; un défendeur qui n’en n’a pas invoqué la possibilité ne peut pas la faire valoir en appel. 4. Les documents initialement produits devant la Cour suprême sont illégalement conservés dans le dossier et sont irrecevables. D’autres dispositions applicables : Code de procédure civile, article 249, paragraphe 1 (ancien); Loi sur les tribunaux pour mineurs et la procédure familiale, article 6 de la loi B.E. 2553.

1. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งไม่มีบทบัญญัติห้ามมิให้รับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ เมื่อผู้จัดทำแผ่นบันทึกเสียงมาเบิกความเป็นพยานต่อศาลเอง ผู้นั้นเป็นประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนา ศาลรับฟังแผ่นบันทึกเสียงประกอบพยานหลักฐานอื่นได้ 2. ระยะเวลาฟ้องหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา บุคคลภายนอกที่ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนตาม ป.พ.พ. มาตรา 1523 วรรคสอง จะอ้างระยะเวลาดังกล่าวเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่ได้ ไม่ว่าคู่สมรสจะขาดจากการสมรสหรือไม่ 3. การที่สิทธิฟ้องหย่าหมดไปเพราะการให้อภัยตาม ป.พ.พ. มาตรา 1518 ต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่ามีการกระทำอันแสดงถึงการให้อภัย จำเลยที่มิได้ให้การต่อสู้ในประเด็นนี้จะยกขึ้นอุทธรณ์ไม่ได้ เพราะเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น 4. เอกสารที่เพิ่งอ้างส่งต่อศาลฎีกาเป็นพยานเอกสารที่เข้าสู่สำนวนโดยมิชอบ ต้องห้ามมิให้รับฟัง

Résumé บทสรุปผู้บริหาร

Deux affaires distinctes ont été intentées par un mari, un officier de l'armée et sa femme, l'amant de la femme étant également poursuivi en justice en tant que deuxième accusé. La femme a d'abord intenté une action en divorce, autorité parentale sur la fille et pension alimentaire pour enfants. Le mari a intenté une action en dommages-intérêts contre la femme et une action séparée en divorce pour cause d’adultère, demandant 180 000 THB à la femme et 1 000 000 THB en dommages-intérêts à la deuxième défenderesse. Le couple avait enregistré leur mariage le 11 novembre 2002 (2002), divorcé le 3 mars 2009 (2009) et s’est remarié le 14 décembre 2011 (2011). Durant le procès, ils sont convenus le 26 avril 2016 (2016) que le mari aurait la garde du fils et la femme de la fille, chacun renonçant à la pension alimentaire. Le tribunal de première instance a accordé au mari un divorce et ordonné à la deuxième défenderesse de payer 250 000 THB avec intérêts ; la demande de 180 000 THB a été rejetée et devenue définitive. La Cour d’appel de la région 1, division Jeunesse et Famille, a confirmé cette décision. La Cour suprême a rejeté les recours des deux défendeurs. La demande de la femme était définitive car elle n’avait pas fait appel. La période d’un an prévue à l’article 1529 du Code de procédure civile est personnelle aux époux et ne peut être invoquée par la deuxième défenderesse. La demande de pardon en vertu de l'article 1518 n'avait jamais été invoquée, de sorte qu'il n'y avait aucun fait sur lequel décider. L'adultère a été établi par le témoignage du fils et par une conversation enregistrée en secret, qui est recevable dans une affaire civile lorsque la personne qui l'a enregistrée témoigne.

คดีสองสำนวนระหว่างสามีซึ่งรับราชการทหารกับภริยา โดยมีชายชู้เป็นจำเลยที่ 2 สำนวนแรกภริยาฟ้องขอหย่า ขอเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรสาวแต่ผู้เดียวและเรียกค่าอุปการะเลี้ยงดู สามีให้การและฟ้องแย้ง แล้วฟ้องเป็นอีกสำนวนขอหย่าเพราะเหตุภริยามีชู้ เรียกเงิน 180,000 บาท จากภริยา และเรียกค่าทดแทน 1,000,000 บาท จากจำเลยที่ 2 คู่สมรสจดทะเบียนสมรสเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2545 จดทะเบียนหย่าเมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2552 และจดทะเบียนสมรสกันอีกครั้งเมื่อวันที่ 14 ธันวาคม 2554 ระหว่างพิจารณา ทั้งสองตกลงกันเมื่อวันที่ 26 เมษายน 2559 ให้สามีเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรชาย ภริยาเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรสาว และต่างไม่ติดใจเรียกค่าอุปการะเลี้ยงดู ศาลชั้นต้นพิพากษาให้สามีหย่าขาดจากภริยาและให้จำเลยที่ 2 ชำระค่าทดแทน 250,000 บาท พร้อมดอกเบี้ย ส่วนคำขอเงิน 180,000 บาท ให้ยกและถึงที่สุด ศาลอุทธรณ์ภาค 1 แผนกคดีเยาวชนและครอบครัวพิพากษายืน ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประเด็นเหตุหย่าตามฟ้องของภริยายุติแล้วเพราะภริยามิได้อุทธรณ์ ระยะเวลาฟ้องหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา จำเลยที่ 2 อ้างไม่ได้ ส่วนเรื่องการให้อภัยตามมาตรา 1518 จำเลยที่ 2 มิได้ให้การต่อสู้ไว้ จึงไม่มีข้อเท็จจริงให้วินิจฉัย ข้อเท็จจริงเรื่องชู้รับฟังได้จากคำเบิกความของบุตรชายและแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ ซึ่งในคดีแพ่งรับฟังได้เมื่อผู้บันทึกมาเบิกความเอง ศาลฎีกายังพิพากษาตามข้อตกลงเรื่องอำนาจปกครองที่ศาลล่างมิได้พิพากษาถึง และแก้ไขคำสั่งเรื่องค่าฤชาธรรมเนียมให้ชัดแจ้ง

Faits de l’affaire ข้อเท็จจริง

Le mari et la femme vivaient ensemble, se sont mariés le 11 novembre 2545 (2002), ont divorcé par inscription le 3 mars 2552 (2009) et se sont remariés le 14 décembre 2554 (2011). Ils ont un fils, N., né en 2541 (1998), et une fille, P., née en 2550 (2007). Dans le premier cas, la femme a intenté une action en divorce, alléguant un défaut de soutien financier et une conduite hostile grave, et a demandé le droit parental sur la fille. Le mari a fait une contre-action pour le droit parental sur les deux enfants. Dans le second cas, le mari a intenté une action en divorce contre la femme et 180 000 THB, ainsi que contre le deuxième défendeur 1 000 000 THB en dommages et intérêts pour la relation homosexuelle. Les tests ADN ont confirmé que la fille était la fille du mari. Le 26 avril 2559 (2016), les époux sont convenus de la garde et des droits de visite et ont renoncé à l'entretien des enfants. Le tribunal de première instance a statué en faveur du mari, ordonnant à la deuxième défenderesse de payer 250 000 THB avec intérêts de 7,5 % par an à compter de la date de dépôt de la demande, et a rejeté les autres prétentions. La Cour d'appel de la région 1, division des mineurs et de la famille, a confirmé cette décision. Les deux défendeurs ont fait appel devant la Cour suprême.

สามีและภริยาอยู่กินด้วยกัน จดทะเบียนสมรสเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2545 จดทะเบียนหย่าเมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2552 และจดทะเบียนสมรสกันอีกครั้งเมื่อวันที่ 14 ธันวาคม 2554 มีบุตรด้วยกัน 2 คน คือ นาย น. เกิดปี 2541 และเด็กหญิง ป. เกิดปี 2550 สามีรับราชการทหาร ถูกย้ายไปประจำการที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ในปี 2553 และจังหวัดสงขลาในปี 2555 สำนวนแรกภริยาฟ้องหย่าโดยอ้างว่าสามีไม่ช่วยเหลืออุปการะเลี้ยงดูตามสมควรและกระทำการเป็นปฏิปักษ์ต่อการเป็นสามีภริยาอย่างร้ายแรง และขอเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรสาว สามีฟ้องแย้งขอเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรทั้งสอง สำนวนหลังสามีฟ้องภริยาขอหย่าและเรียกเงิน 180,000 บาท กับฟ้องจำเลยที่ 2 เรียกค่าทดแทน 1,000,000 บาท ฐานมีความสัมพันธ์ฉันชู้สาวกับภริยา ผลตรวจสารพันธุกรรมยืนยันว่าบุตรสาวเป็นบุตรของสามี วันที่ 26 เมษายน 2559 คู่สมรสตกลงกันเรื่องอำนาจปกครองและการเยี่ยมเยียนบุตร และต่างไม่ติดใจเรียกค่าอุปการะเลี้ยงดูซึ่งกันและกัน ศาลชั้นต้นพิพากษาให้สามีหย่าขาดจากภริยา ให้จำเลยที่ 2 ชำระค่าทดแทน 250,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี นับแต่วันฟ้อง คำขออื่นให้ยก ศาลอุทธรณ์ภาค 1 แผนกคดีเยาวชนและครอบครัวพิพากษายืน จำเลยทั้งสองฎีกา

Motifs déterminants de la décision คำวินิจฉัยของศาล (หลักกฎหมาย)

1. Le Code de procédure civile ne contient aucune disposition interdisant à un tribunal civil d’admettre une conversation audio enregistrée en secret. Lorsque la personne qui a enregistré cette conversation témoigne en justice, cette personne est témoin de l’événement et la déclaration de cette personne peut être prise en considération avec les autres éléments de preuve. 2. La période d’un an pour introduire une action de divorce prévue à l’article 1529 du Code de procédure civile est un droit personnel des époux. Un tiers qui demande une indemnisation en vertu de l’article 1523, deuxième alinéa du Code de procédure civile ne peut pas invoquer cette période pour échapper à sa responsabilité, que les époux soient ou non divorcés. 3. La perte du droit de former une action de divorce grâce au pardon prévu à l’article 1518 du Code de procédure civile exige des faits sur le dossier montrant une conduite équivalant au pardon ; un défendeur qui n’en a pas invoqué la possibilité lors de l’appel ne peut pas s’en prévaloir. 4. Les documents produits d’abord devant la Cour suprême sont illégalement enregistrés dans le dossier et irrecevables. D’autres dispositions applicables : article 249, paragraphe 1 du Code de procédure civile (ancien); article 6 de la loi sur les tribunaux de la jeunesse et les tribunaux de la famille de l’année 2553 (ancienne loi).
1. ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งไม่มีบทบัญญัติห้ามมิให้รับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ เมื่อผู้จัดทำแผ่นบันทึกเสียงมาเบิกความเป็นพยานต่อศาลเอง ผู้นั้นเป็นประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนา ศาลรับฟังแผ่นบันทึกเสียงประกอบพยานหลักฐานอื่นได้ 2. ระยะเวลาฟ้องหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา บุคคลภายนอกที่ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนตาม ป.พ.พ. มาตรา 1523 วรรคสอง จะอ้างระยะเวลาดังกล่าวเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่ได้ ไม่ว่าคู่สมรสจะขาดจากการสมรสหรือไม่ 3. การที่สิทธิฟ้องหย่าหมดไปเพราะการให้อภัยตาม ป.พ.พ. มาตรา 1518 ต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่ามีการกระทำอันแสดงถึงการให้อภัย จำเลยที่มิได้ให้การต่อสู้ในประเด็นนี้จะยกขึ้นอุทธรณ์ไม่ได้ เพราะเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น 4. เอกสารที่เพิ่งอ้างส่งต่อศาลฎีกาเป็นพยานเอกสารที่เข้าสู่สำนวนโดยมิชอบ ต้องห้ามมิให้รับฟัง

Analyse juridique การวิเคราะห์ทางกฎหมาย

La Cour suprême, la division des mineurs et de la famille, a examiné quatre points. Premièrement, la femme a soutenu qu’elle avait des raisons de divorcer de son mari. Le tribunal de première instance avait jugé que ses preuves étaient moins solides que celles de son mari et elle n’avait pas fait appel, donc ce point était définitif et irrecevable en vertu de l’article 249, paragraphe 1 du Code de procédure civile (ancien). Deuxièmement, le deuxième défendeur a soutenu que le mari avait intenté une action plus d’un an après avoir appris l’adultère, de sorte que le droit d’action était caduc en vertu de l’article 1529 du Code de procédure civile. La Cour a considéré que cette période est un droit personnel des époux, ici uniquement la femme ; le deuxième défendeur a été poursuivi pour obtenir une indemnisation et n’avait pas le droit de la recouvrer, que les époux soient ou non divorcés. Troisièmement, le deuxième défendeur s’est fondé sur l’article 1518 du Code de procédure civile, selon lequel le droit d’action en divorce est caduc lorsque la partie ayant droit a agi d’une manière montrant qu’elle a pardonné la conduite qui a donné lieu à ce motif. Le pardon doit découler des faits consignés dans l’acte ; comme il n’avait jamais invoqué cette possibilité, il n’y avait aucune telle information et le point n’avait pas été suffisamment abordé en première instance. Quatrième, quant à l’adultère lui-même, le tribunal a accepté le témoignage du fils, qui n’avait aucune raison d’accuser sa propre mère injustement, et un enregistrement d’une conversation entre M. Ch. et la femme dans laquelle elle admettait la relation. Il s’agissait d’une affaire civile ; le Code de procédure civile ne contient aucune disposition interdisant une enregistrement secret ; M. Ch. a témoigné en tant qu’observateur de l’échange de paroles, de sorte que l’enregistrement était recevable en tant que preuve corroborant les autres témoignages. L’adultère constituait un motif au sens de l’article 1516 (1) du CCC ; le deuxième défendeur était responsable en vertu des articles 1523 (deuxième alinéa) et 250 000 THB a été prononcé.

ศาลฎีกาแผนกคดีเยาวชนและครอบครัววินิจฉัยสี่ประเด็น ประเด็นแรก ภริยาฎีกาว่ามีเหตุให้ตนหย่าขาดจากสามีได้ แต่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่าพยานหลักฐานของภริยามีน้ำหนักน้อยกว่าของสามี และภริยามิได้อุทธรณ์ ประเด็นนี้จึงยุติ การยกขึ้นฎีกาอีกเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลอุทธรณ์ภาค 1 ต้องห้ามตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 วรรคหนึ่ง (เดิม) ประกอบพระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัว พ.ศ. 2553 มาตรา 6 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัย ประเด็นที่สอง จำเลยที่ 2 อ้างว่าสามีฟ้องเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งปีนับแต่ทราบเหตุหย่า สิทธิฟ้องร้องจึงระงับตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ระยะเวลาดังกล่าวเป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา คือภริยาเท่านั้น จำเลยที่ 2 ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทน ไม่ว่าคู่สมรสจะขาดจากการสมรสหรือไม่ ก็หาเป็นเหตุให้จำเลยที่ 2 อ้างระยะเวลานั้นเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่ ประเด็นที่สาม จำเลยที่ 2 อ้าง ป.พ.พ. มาตรา 1518 ซึ่งบัญญัติว่า "สิทธิฟ้องหย่าย่อมหมดไปในเมื่อฝ่ายที่มีสิทธิฟ้องหย่าได้กระทำการอันแสดงให้เห็นว่า ได้ให้อภัยในการกระทำของอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งเป็นเหตุให้เกิดสิทธิฟ้องหย่านั้นแล้ว" ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่ามีการกระทำอันแสดงถึงการให้อภัย เมื่อจำเลยที่ 2 มิได้ให้การต่อสู้ไว้ จึงไม่มีข้อเท็จจริงให้วินิจฉัย ถือเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยชอบแล้ว ประเด็นที่สี่ เรื่องภริยามีความสัมพันธ์ฉันชู้สาวกับจำเลยที่ 2 หรือไม่ ศาลฎีการับฟังคำเบิกความของนาย น. บุตรชาย ซึ่งไม่มีเหตุจะเบิกความปรักปรำมารดาของตน และแผ่นบันทึกเสียงสนทนาระหว่างนาย ช. กับภริยาที่ภริยายอมรับถึงความสัมพันธ์ เนื่องจากคดีนี้เป็นคดีแพ่ง ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งไม่มีบทบัญญัติห้ามรับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ และนาย ช. มาเบิกความเองจึงเป็นประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนา แผ่นบันทึกเสียงจึงรับฟังประกอบพยานหลักฐานอื่นได้ และสอดคล้องกับคำเบิกความของนาย น. นาง ส. และตัวสามี ส่วนเอกสารเกี่ยวกับห้องชุดที่จำเลยที่ 2 เพิ่งอ้างส่งต่อศาลฎีกาเป็นพยานเอกสารที่เข้าสู่สำนวนโดยมิชอบ ต้องห้ามมิให้รับฟัง ข้อเท็จจริงฟังได้ว่าภริยามีชู้ อันเป็นเหตุหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1516 (1) และจำเลยที่ 2 ต้องชำระค่าทดแทนตามมาตรา 1523 วรรคสอง จำนวน 250,000 บาท ตามที่ศาลล่างกำหนด

Texte de la décision judiciaire ข้อความคำพิพากษาภาษาไทย

Texte de la décision conservé dans la base.
Source à l’appui : Adresse de la source non renseignée
ข้อความคำพิพากษาที่บันทึกไว้ในฐานข้อมูลนี้
เอกสารอ้างอิงประกอบ: ยังไม่ได้บันทึก URL ของแหล่งที่มา

ป.วิ.พ. ไม่มีบทบัญญัติห้ามมิให้รับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ ดังนั้น แผ่นบันทึกเสียงสนทนาระหว่าง ช. กับจำเลยที่ 1 ที่ ช. จัดทำขึ้นโดยแอบบันทึกเสียงจำเลยที่ 1 ซึ่งยอมรับว่ามีความสัมพันธ์กับจำเลยที่ 2 ในทำนองชู้สาว โดย ช. มาเบิกความเป็นพยานต่อศาลเอง ช. จึงเป็นประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนาดังกล่าว ศาลจึงรับฟังแผ่นบันทึกเสียงดังกล่าวประกอบพยานหลักฐานอื่นได้ไม่ต้องห้าม
ระยะเวลาการฟ้องหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยาคือจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นภริยาของโจทก์เท่านั้น จำเลยที่ 2 ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนไม่ว่าโจทก์หรือจำเลยที่ 1 จะขาดจากการสมรสหรือไม่ ก็หาเป็นเหตุให้จำเลยที่ 2 อ้างระยะเวลาดังกล่าวเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่
ปัญหาว่าโจทก์ให้อภัยในการกระทำของจำเลยที่ 1 อันทำให้โจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องหย่าจำเลยที่ 1 หรือไม่ ป.พ.พ. มาตรา 1518 บัญญัติว่า "สิทธิฟ้องหย่าย่อมหมดไปในเมื่อฝ่ายที่มีสิทธิฟ้องหย่าได้กระทำการอันแสดงให้เห็นว่า ได้ให้อภัยในการกระทำของอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งเป็นเหตุให้เกิดสิทธิฟ้องหย่านั้นแล้ว" จากบทบัญญัติดังกล่าวจึงต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่า มีการกระทำอย่างใดอย่างหนึ่งที่แสดงให้เห็นว่า โจทก์มีพฤติการณ์อันเป็นการให้อภัยจำเลยที่ 1 ในเหตุหย่าตามฟ้องของโจทก์แล้ว แต่จำเลยที่ 2 ไม่ได้ให้การต่อสู้ในประเด็นนี้ไว้ ในสำนวนจึงไม่มีข้อเท็จจริงที่จะนำไปสู่การวินิจฉัยในปัญหาว่าโจทก์ให้อภัยในการกระทำของจำเลยที่ 1 อันจะทำให้โจทก์หมดสิทธิฟ้องหย่าจำเลยที่ 1 ตามบทบัญญัติดังกล่าว
คดีทั้งสองสำนวนนี้ ศาลชั้นต้นสั่งให้รวมพิจารณาเป็นคดีเดียวกัน โดยให้เรียกจำเลยในสำนวนแรกซึ่งเป็นโจทก์ในสำนวนหลังว่า โจทก์ เรียกโจทก์ในสำนวนแรกซึ่งเป็นจำเลยที่ 1 ในสำนวนหลังว่า จำเลยที่ 1 และเรียกจำเลยที่ 2 ในสำนวนหลังว่า จำเลยที่ 2
สำนวนแรกจำเลยที่ 1 ฟ้องขอให้พิพากษาให้จำเลยที่ 1 กับโจทก์หย่าขาดจากกัน ให้จำเลยที่ 1 เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองเด็กหญิง ป. แต่เพียงผู้เดียว และให้โจทก์ชำระค่าอุปการะเลี้ยงดูเด็กหญิง ป. เป็นเงินเดือนละ 2,500 บาท นับแต่วันฟ้องจนกว่าเด็กหญิง ป. จะมีอายุครบ 20 ปีบริบูรณ์ กับให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองนาย น. แต่เพียงผู้เดียว
โจทก์ให้การและฟ้องแย้งขอให้ยกฟ้องและพิพากษาให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองบุตรทั้งสองแต่เพียงผู้เดียว ให้จำเลยที่ 1 ชำระค่าอุปการะเลี้ยงดูนาย น. เป็นเงินเดือนละ 5,000 บาท นับแต่วันฟ้องแย้งจนกว่านาย น. จะบรรลุนิติภาวะ ชำระค่าอุปการะเลี้ยงดูเด็กหญิง ป. เป็นเงินเดือนละ 2,500 บาท นับแต่วันฟ้องแย้งเป็นต้นไปจนกว่าเด็กหญิง ป. จะบรรลุนิติภาวะ และโจทก์ขอสงวนสิทธิแก้ไขเพิ่มเติมอัตราค่าอุปการะเลี้ยงดูบุตรทั้งสองในอนาคตด้วย
จำเลยที่ 1 ให้การแก้ฟ้องแย้งขอให้ยกฟ้องแย้ง
สำนวนหลังโจทก์ฟ้องขอให้พิพากษาให้โจทก์หย่าขาดจากจำเลยที่ 1 และให้จำเลยที่ 1 ชำระหนี้ 180,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์ กับให้จำเลยที่ 2 ชำระค่าทดแทนเป็นเงิน 1,000,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์
จำเลยทั้งสองให้การขอให้ยกฟ้อง
ระหว่างพิจารณาของศาลชั้นต้น โจทก์กับจำเลยที่ 1 ตกลงกันว่า ให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูนาย น. แต่เพียงผู้เดียว ให้จำเลยที่ 1 เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูเด็กหญิง ป. แต่เพียงผู้เดียว โดยโจทก์ยินยอมให้จำเลยที่ 1 ไปเยี่ยมเยียนนาย น.ได้ตลอดเวลาและจำเลยที่ 1 ยินยอมให้โจทก์ไปเยี่ยมเยียนเด็กหญิง ป. ได้ตลอดเวลาเช่นกัน โจทก์กับจำเลยที่ 1 ต่างไม่ติดใจเรียกค่าอุปการะเลี้ยงดูซึ่งกันและกัน ตามรายงานกระบวนพิจารณาฉบับลงวันที่ 26 เมษายน 2559
ศาลชั้นต้นพิพากษาให้โจทก์หย่าขาดจากจำเลยที่ 1 และให้จำเลยที่ 2 ชำระค่าทดแทนเป็นเงิน 250,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์ ค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ คำขออื่นนอกจากนี้ให้ยก
จำเลยทั้งสองอุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์ภาค 1 แผนกคดีเยาวชนและครอบครัวพิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ
จำเลยทั้งสองฎีกา
ศาลฎีกาแผนกคดีเยาวชนและครอบครัววินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงที่คู่ความมิได้โต้แย้งกันในชั้นนี้รับฟังเป็นยุติว่า เดิมจำเลยที่ 1 ชื่อ "อ." ได้ขอเปลี่ยนชื่อเป็น "ก." เมื่อปี 2538 โจทก์กับจำเลยที่ 1 อยู่กินเป็นสามีภริยากัน ต่อมาวันที่ 11 พฤศจิกายน 2545 จึงจดทะเบียนสมรสกัน เมื่อวันที่ 3 มีนาคม 2552 โจทก์กับจำเลยที่ 1 จดทะเบียนหย่าขาดจากกัน และเมื่อวันที่ 14 ธันวาคม 2554 โจทก์กับจำเลยที่ 1 จดทะเบียนสมรสกันอีกครั้ง ในระหว่างสมรส โจทก์กับจำเลยที่ 1 มีบุตรด้วยกัน 2 คน คือ นาย น. เกิดวันที่ 19 มีนาคม 2541 และเด็กหญิง ป. เมื่อปี 2550 โจทก์เข้ารับราชการทหาร กรมพลาธิการทหารบก สังกัดกองทัพบก เมื่อปี 2553 โจทก์ถูกย้ายไปประจำการที่ค่ายธนะรัตน์ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ เมื่อปี 2555 โจทก์ถูกย้ายไปประจำการที่ค่ายลพบุรีราเมศวร์ ตำบลเกาะสะบ้า อำเภอเทพา จังหวัดสงขลา ปัจจุบันโจทก์ถูกส่งไปปฏิบัติราชการสนามที่หน่วยเฉพาะกิจ 25 อำเภอมายอ จังหวัดปัตตานี เมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม 2553 โจทก์กู้ยืมเงินจากสหกรณ์ออมทรัพย์กรมพลาธิการทหารบก จำกัด เป็นเงิน 260,000 บาท จากการตรวจเปรียบเทียบสารพันธุกรรมของโจทก์ จำเลยที่ 1 และเด็กหญิง ป. ผลปรากฏว่า เด็กหญิง ป. เป็นบุตรของจำเลยที่ 1 ซึ่งเกิดจากโจทก์จริง ตามรายงานผลการตรวจความสัมพันธ์บิดา - มารดา - บุตรเอกสารท้ายคำร้องฉบับลงวันที่ 20 เมษายน 2559 ในสำนวนคดีหมายเลขแดงที่ 382/2559 ของศาลชั้นต้น อันดับที่ 36 และคดีเป็นอันถึงที่สุดตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นว่า จำเลยที่ 1 ไม่ต้องชำระเงิน 180,000 บาท ให้แก่โจทก์
มีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยที่ 1 ว่า มีเหตุให้จำเลยที่ 1 หย่าขาดจากโจทก์ตามฟ้องของจำเลยที่ 1 ในสำนวนแรกหรือไม่ คดีนี้ ศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า จำเลยที่ 1 เป็นฝ่ายกล่าวอ้าง แต่พยานหลักฐานที่จำเลยที่ 1 นำสืบมามีน้ำหนักน้อยกว่าพยานหลักฐานของโจทก์ ข้อเท็จจริงไม่อาจรับฟังได้ว่าโจทก์ไม่ช่วยเหลืออุปการะเลี้ยงดูจำเลยที่ 1 ตามสมควรและกระทำการเป็นปฏิปักษ์ต่อการเป็นสามีภริยาอย่างร้ายแรงอันเป็นเหตุให้จำเลยที่ 1 มีสิทธิฟ้องหย่าโจทก์ได้ จำเลยที่ 1 มิได้อุทธรณ์ คดีในปัญหาข้อนี้จึงเป็นอันยุติตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นว่าไม่มีเหตุหย่าตามฟ้องของจำเลยที่ 1 ที่จำเลยที่ 1 ฎีกาว่า ในสำนวนหลัง โจทก์ก็เป็นฝ่ายกล่าวอ้างเช่นกันว่า โจทก์อุปการะเลี้ยงดูจำเลยที่ 1 และบุตรทั้งสอง มิได้กระทำการปฏิปักษ์ในการเป็นสามีภริยา ซึ่งพยานหลักฐานของโจทก์กล่าวอ้างลอย ๆ ข้อเท็จจริงจึงเชื่อได้ว่ามีเหตุให้จำเลยที่ 1 หย่าขาดจากโจทก์ตามฟ้องของจำเลยที่ 1 นั้น เห็นว่า จำเลยที่ 1 ไม่มีสิทธิยกปัญหาดังกล่าวขึ้นฎีกาได้อีกเพราะถือเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลอุทธรณ์ภาค 1 ต้องห้ามมิให้ฎีกาตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 วรรคหนึ่ง (เดิม) ซึ่งใช้บังคับขณะยื่นฟ้องประกอบพระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัว พ.ศ.2553 มาตรา 6 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยฎีกาข้อนี้ของจำเลยที่ 1
มีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยที่ 2 ว่า การที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยอุทธรณ์ของจำเลยที่ 2 ที่ว่าโจทก์ฟ้องเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งปีนับแต่ทราบเหตุหย่า สิทธิฟ้องร้องจึงระงับไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1529 เป็นการชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ เห็นว่า ระยะเวลาฟ้องหย่าตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา คือ จำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นภริยาของโจทก์เท่านั้น จำเลยที่ 2 ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนไม่ว่าโจทก์หรือจำเลยที่ 1 จะขาดจากสมรสหรือไม่ ก็หาเป็นเหตุให้จำเลยที่ 2 อ้างระยะเวลาดังกล่าวเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่ ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยในปัญหานี้มานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยในผล ฎีกาข้อนี้ของจำเลยที่ 2 ฟังไม่ขึ้น
มีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยที่ 2 ประการต่อไปว่า การที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยอุทธรณ์ของจำเลยที่ 2 ที่ว่า โจทก์ให้อภัยในการกระทำของจำเลยที่ 1 อันทำให้โจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องหย่าจำเลยที่ 1 ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1518 เป็นการชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ เห็นว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1518 บัญญัติว่า "สิทธิฟ้องหย่าย่อมหมดไปในเมื่อฝ่ายที่มีสิทธิฟ้องหย่าได้กระทำการอันแสดงให้เห็นว่า ได้ให้อภัยในการกระทำของอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งเป็นเหตุให้เกิดสิทธิฟ้องหย่านั้นแล้ว" จากบทบัญญัติดังกล่าวจึงต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่า มีการกระทำอย่างใดอย่างหนึ่งที่แสดงให้เห็นว่า โจทก์มีพฤติการณ์อันเป็นการให้อภัยจำเลยที่ 1 ในเหตุหย่าตามฟ้องของโจทก์แล้ว แต่จำเลยที่ 2 มิได้ให้การต่อสู้ในประเด็นนี้ไว้ ดังนี้ ในสำนวนจึงไม่มีข้อเท็จจริงที่จะนำไปสู่การวินิจฉัยในปัญหาที่ว่าโจทก์ให้อภัยในการกระทำของจำเลยที่ 1 อันจะทำให้โจทก์หมดสิทธิฟ้องหย่าจำเลยที่ 1 ตามบทบัญญัติดังกล่าว กรณีย่อมถือได้ว่าเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น จึงต้องห้ามมิให้อุทธรณ์ ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยมานั้น ชอบแล้ว ฎีกาข้อนี้ของจำเลยที่ 2 ฟังไม่ขึ้นเช่นกัน
มีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยที่ 1 และที่ 2 ประการสุดท้ายว่า จำเลยที่ 1 มีความสัมพันธ์ฉันชู้สาวกับจำเลยที่ 2 หรือไม่ เห็นว่า พยานโจทก์ปากนาย น. เป็นบุตรของโจทก์กับจำเลยที่ 1 กลับเบิกความยืนยันว่า จำเลยที่ 2 เป็นคนรักใหม่ของจำเลยที่ 1 ซึ่งหากไม่เป็นความจริงก็ไม่มีเหตุอันใดที่พยานจะเบิกความปรักปรำให้ร้ายจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นมารดาของตนเอง แม้จะได้ความตามฟ้องในสำนวนแรกว่า จำเลยที่ 1 มีคำขอเป็นผู้ใช้อำนาจปกครองเด็กหญิง ป. และขอให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองนาย น. แต่เหตุเพียงเท่านี้ไม่น่าจะทำให้นาย น. โกรธเคืองหรือน้อยใจจำเลยที่ 1 ถึงขนาดจะเบิกความบิดเบือนใส่ร้ายจำเลยที่ 1 ว่า มีพฤติกรรมเช่นนี้ ส่วนแผ่นบันทึกเสียง ซึ่งเป็นการบันทึกเสียงสนทนาระหว่างนาย ช. กับจำเลยที่ 1 ที่ได้จัดทำขึ้นโดยแอบบันทึกเสียงนั้น คดีนี้เป็นคดีแพ่ง มิได้มีบทบัญญัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งห้ามมิให้รับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่แอบบันทึกไว้ และนาย ช. เบิกความเป็นพยานต่อศาลเอง จึงเป็นประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนาดังกล่าว ซึ่งข้อเท็จจริงตามคำเบิกความของนาย ช. เป็นเหตุการณ์โดยบังเอิญที่อาจเป็นไปได้ ไม่ได้ส่อพิรุธให้เห็นว่า เกิดจากการปั้นแต่งขึ้นเพื่อปรักปรำจำเลยที่ 1 ทั้งสอดคล้องกับพยานโจทก์ปากนาย น. นาง ส. และตัวโจทก์ด้วย จึงทำให้พยานโจทก์ทั้งสี่ปากมีน้ำหนักให้รับฟัง ส่วนพยานฝ่ายจำเลยต่างเบิกความลอย ๆ อีกทั้งนาง อ. กับนาง ณ. เป็นมารดาและเพื่อนของจำเลยที่ 1 อาจเบิกความเพื่อช่วยเหลือกันจึงมีน้ำหนักน้อย สำหรับฎีกาของจำเลยที่ 2 ที่อ้างว่า ห้องเลขที่ 594/689 ที่ ป.ปิ่นเกล้าคอนโดมิเนียม โครงการ 2 มิใช่ของจำเลยที่ 2 ส่วนห้องชุดอีก 2 ห้องที่คอนโดมิเนียมดังกล่าวจำเลยที่ 2 มอบหมายให้นางสาว ส. เป็นผู้ดำเนินการให้บุคคลอื่นเช่าไปแล้ว นั้น ล้วนเป็นเอกสารที่จำเลยที่ 2 เพิ่งอ้างส่งต่อศาลฎีกา จึงเป็นพยานเอกสารที่เข้าสู่สำนวนโดยมิชอบด้วยกฎหมาย ต้องห้ามมิให้รับฟัง ดังนี้ เมื่อพิเคราะห์พยานหลักฐานของฝ่ายโจทก์ดังกล่าวประกอบกันแล้วย่อมมีน้ำหนักดีว่าพยานหลักฐานของฝ่ายจำเลย ข้อเท็จจริงจึงฟังได้ว่า จำเลยที่ 1 มีความสัมพันธ์ฉันชู้สาวกับจำเลยที่ 2 อันเป็นเหตุให้โจทก์มีสิทธิฟ้องหย่าขาดจากจำเลยที่ 1 ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1516 (1) และจำเลยที่ 2 ต้องชำระค่าทดแทนให้แก่โจทก์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1523 วรรคสอง ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษาให้โจทก์หย่าขาดจากจำเลยที่ 1 และให้จำเลยที่ 2 ชำระค่าทดแทน 250,000 บาท แก่โจทก์นั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาข้อนี้ของจำเลยที่ 1 และที่ 2 ฟังไม่ขึ้น
อนึ่ง เมื่อพิจารณาข้อตกลงระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 1 ตามรายงานกระบวนพิจารณาฉบับลงวันที่ 26 เมษายน 2559 แล้ว ต้องถือว่าโจทก์กับจำเลยที่ 1 ตกลงประนีประนอมยอมความกันได้ โดยให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูนาย น. แต่เพียงผู้เดียว จำเลยที่ 1 เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูเด็กหญิง ป. แต่เพียงผู้เดียว โดยต่างฝ่ายต่างยินยอมให้อีกฝ่ายหนึ่งไปเยี่ยมเยียนบุตรได้ และไม่ติดใจเรียกร้องค่าอุปการะเลี้ยงดูซึ่งกันและกัน ศาลจึงต้องมีคำพิพากษาตามข้อตกลงดังกล่าวด้วย การที่ศาลล่างทั้งสองมิได้มีคำพิพากษาถึงข้อตกลงนี้ไว้เป็นการไม่ชอบ ศาลฎีกาเห็นควรแก้ไขให้ถูกต้อง ส่วนการสั่งค่าฤชาธรรมเนียมนั้น ศาลต้องสั่งให้ชัดแจ้งว่า เป็นค่าฤชาธรรมเนียมตามฟ้องในสำนวนแรกหรือสำนวนหลังหรือฟ้องแย้ง แต่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ภาค 1 สั่งเพียงว่า ค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ โดยไม่กำหนดให้ถูกต้องครบถ้วน ทั้งศาลชั้นต้นพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีตามฟ้องแย้งเพียงบางส่วน แต่ในตอนท้ายได้พิพากษาว่า คำขออื่นนอกจากนี้ให้ยก จึงเป็นการไม่ชัดแจ้ง และศาลอุทธรณ์ภาค 1 มิได้แก้ไขในส่วนนี้ ศาลฎีกาเห็นสมควรแก้ไขเสียใหม่
พิพากษาแก้เป็นว่า ให้โจทก์เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูนาย น. แต่เพียงผู้เดียว ให้จำเลยที่ 1 เป็นผู้ใช้อำนาจปกครองและอุปการะเลี้ยงดูเด็กหญิง ป. แต่เพียงผู้เดียว โดยโจทก์ยินยอมให้จำเลยที่ 1 ไปเยี่ยมเยียนนาย น.ได้ตลอดเวลา และจำเลยที่ 1 ยินยอมให้โจทก์ไปเยี่ยมเยียนเด็กหญิง ป. ได้ตลอดเวลาเช่นกัน คำขอตามฟ้องของจำเลยที่ 1 ในสำนวนแรกและตามฟ้องของโจทก์ในสำนวนหลังกับฟ้องแย้งในสำนวนแรกนอกจากนี้ให้ยก ค่าฤชาธรรมเนียมสำหรับฟ้องทั้งสองสำนวนในศาลชั้นต้นและศาลฎีกาให้เป็นพับ ค่าฤชาธรรมเนียมในส่วนฟ้องแย้งทั้งสามศาลให้เป็นพับ นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 1

Articles de loi cités มาตราที่อ้างอิง

💡 Ce que cela signifie pour vous 💡 สิ่งที่หมายถึงสำหรับคุณ

Trois leçons pour un étranger confronté à un divorce thaïlandais impliquant une tierce partie. Premièrement, les règles relatives aux preuves dans les tribunaux civils thaïlandais sont plus permissives que ce que nombreux étrangers s’attendent : une conversation enregistrée sans le consentement de l’autre personne peut être admise si la personne qui l’a enregistrée témoigne ; il faut donc s’attendre à ce que ce que vous dites à votre conjoint ou à ses proches puisse finir par être présenté devant le tribunal. Deuxièmement, le délai d’un an pour intenter une action en divorce ne protège que les conjoints ; la personne désignée comme amant ne peut pas invoquer cette défense ; une demande d’indemnisation contre une tierce partie échoue donc non seulement parce que le conjoint lésé a attendu. Troisièmement, les moyens de défense tels que le pardon ou le déclin du temps doivent être énoncés dans la réponse écrite au début. Les tribunaux thaïlandais statuent uniquement sur les questions formulées dans les plaidoiries et testament ne pas permettre à une partie de présenter une défense lors de l’appel ; il vous faut donc bien informer votre avocat avant que la réponse soit déposée.

ข้อคิดสามประการสำหรับชาวต่างชาติที่เผชิญคดีหย่าในประเทศไทยซึ่งมีบุคคลภายนอกเกี่ยวข้อง ประการแรก หลักเกณฑ์การรับฟังพยานหลักฐานในคดีแพ่งของไทยเปิดกว้างกว่าที่หลายคนคาดคิด บทสนทนาที่บันทึกไว้โดยอีกฝ่ายไม่รู้ตัวรับฟังได้หากผู้บันทึกมาเบิกความต่อศาล จึงพึงระวังว่าสิ่งที่พูดกับคู่สมรสหรือญาติของคู่สมรสอาจถูกนำมาใช้ในศาล ประการที่สอง ระยะเวลาหนึ่งปีในการฟ้องหย่าคุ้มครองเฉพาะคู่สมรส บุคคลที่ถูกฟ้องว่าเป็นชู้จะยกข้อต่อสู้นี้ไม่ได้ การเรียกค่าทดแทนจากบุคคลภายนอกจึงไม่ตกไปเพียงเพราะคู่สมรสฝ่ายที่เสียหายรอเวลา ประการที่สาม ข้อต่อสู้เช่นการให้อภัยหรือการล่วงเลยระยะเวลาต้องระบุไว้ในคำให้การตั้งแต่ต้น ศาลไทยวินิจฉัยเฉพาะประเด็นที่เกิดจากคำคู่ความ และจะไม่ยอมให้เพิ่มข้อต่อสู้ในชั้นอุทธรณ์หรือยื่นเอกสารใหม่ในชั้นฎีกา จึงควรให้ข้อมูลแก่ทนายความอย่างครบถ้วนก่อนยื่นคำให้การ

Foire aux questions คำถามที่พบบ่อย

Est-ce qu'une conversation enregistrée en secret peut être utilisée comme preuve d'adultère dans une affaire de divorce en Thaïlande ? บทสนทนาที่แอบบันทึกไว้ใช้เป็นพยานหลักฐานเรื่องชู้ในคดีหย่าของไทยได้หรือไม่

Oui. Dans les décisions 5259-5260/2561 et 5261-5262/2561, la Cour suprême a statué que le Code de procédure civile ne contient aucune disposition interdisant à un tribunal civil d’admettre une enregistrement audio réalisé sans le consentement de l’autre partie. L’enregistrement de la femme admettant sa relation a été admis car l’homme qui l’a enregistré a témoigné en cour en tant qu’observateur de la conversation et parce que cela était cohérent avec les autres témoins. L’enregistrement a été évalué en parallèle avec ces éléments de preuve plutôt que de le considérer comme concluant en soi.

ได้ ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5259-5260/2561 ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งไม่มีบทบัญญัติห้ามมิให้ศาลในคดีแพ่งรับฟังแผ่นบันทึกเสียงที่บันทึกไว้โดยอีกฝ่ายไม่รู้ตัว แผ่นบันทึกเสียงที่ภริยายอมรับถึงความสัมพันธ์รับฟังได้เพราะผู้บันทึกมาเบิกความต่อศาลเองในฐานะประจักษ์พยานเกี่ยวกับการสนทนา และสอดคล้องกับพยานปากอื่น ศาลรับฟังแผ่นบันทึกเสียงประกอบพยานหลักฐานอื่น มิใช่รับฟังเป็นยุติโดยลำพัง

Le demandeur d’indemnisation peut-il prétendre que ma demande de divorce est irrecevable en vertu de l’article 1529 du Code civil ? บุคคลที่ถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนจะอ้างว่าคดีหย่าขาดระยะเวลาตามมาตรา 1529 ได้หรือไม่

Non. La période d’un an prévue à l’article 1529 du CCC pour introduire une action de divorce est un droit personnel des époux. Dans les décisions 5259-5260/2561, l’amant de la femme a soutenu que le mari avait intenté une action plus d’un an après avoir appris l’affaire. La Cour suprême a estimé que l’amant, qui était poursuivi pour obtenir une indemnisation en vertu de l’article 1523, paragraphe deux, ne pouvait pas invoquer cette période pour éviter de payer, que les époux soient ou non divorcés. La Cour d’appel avait eu raison de refuser d’examiner cette question.

ไม่ได้ ระยะเวลาหนึ่งปีในการฟ้องหย่าตาม ป.พ.พ. มาตรา 1529 เป็นสิทธิเฉพาะตัวระหว่างสามีภริยา ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5259-5260/2561 ชายชู้อ้างว่าสามีฟ้องเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งปีนับแต่ทราบเหตุ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าจำเลยที่ 2 ซึ่งถูกฟ้องเรียกค่าทดแทนตามมาตรา 1523 วรรคสอง จะอ้างระยะเวลาดังกล่าวเพื่อไม่ต้องใช้ค่าทดแทนไม่ได้ ไม่ว่าคู่สมรสจะขาดจากการสมรสหรือไม่ การที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 ไม่รับวินิจฉัยประเด็นนี้จึงชอบแล้ว

Que se passe-t-il si le pardon prévu à l’article 1518 n’est pas mentionné dans la réponse écrite ? หากไม่ได้ยกเรื่องการให้อภัยตามมาตรา 1518 ขึ้นในคำให้การ จะเกิดผลอย่างไร

Le tribunal ne l’examinera pas. L’article 1518 du CCC porte atteinte au droit de former un recours en divorce lorsque le conjoint ayant droit à un tel recours a agi d’une manière montrant qu’il était disposé à pardonner, mais dans les décisions 5259-5260/2561, la Cour suprême a statué que des faits devaient être consignés dans l’acte d’accusation pour prouver une telle conduite. Étant donné que le deuxième défendeur n’avait pas invoqué le pardon, il n’y avait pas de tels faits, le point n’avait pas été suffisamment étayé en première instance et il était irrecevable en appel. Le pardon doit donc être invoqué et prouvé en audience.

ศาลจะไม่วินิจฉัยให้ ป.พ.พ. มาตรา 1518 บัญญัติให้สิทธิฟ้องหย่าหมดไปเมื่อฝ่ายที่มีสิทธิได้กระทำการอันแสดงว่าให้อภัยแล้ว แต่ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5259-5260/2561 ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าต้องมีข้อเท็จจริงปรากฏในสำนวนว่ามีการกระทำเช่นนั้น เมื่อจำเลยที่ 2 มิได้ให้การต่อสู้เรื่องการให้อภัยไว้ จึงไม่มีข้อเท็จจริงในสำนวน ถือเป็นข้อที่มิได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลชั้นต้น ต้องห้ามมิให้อุทธรณ์ การให้อภัยจึงต้องยกขึ้นต่อสู้และนำสืบในศาลชั้นต้น

Puis-je déposer de nouveaux documents lorsque l’affaire sera portée devant la Cour suprême ? เมื่อคดีขึ้นสู่ศาลฎีกาแล้ว จะยื่นเอกสารใหม่ได้หรือไม่

En général, non. Dans les décisions 5259-5260/2561 et 5261, le deuxième défendeur a tenté pour la première fois devant la Cour suprême de produire des documents relatifs aux appartements de copropriété afin de contredire les preuves relatives à cette affaire. La Cour suprême a considéré que les documents soumis de cette manière sont soumis de manière illicite et irrecevables. Les preuves doivent être présentées en première instance, où l’autre partie peut les contester, et une partie qui retarde la présentation de documents jusqu’à l’appel final trouvera que ceux-ci sont simplement ignorés.

โดยหลักไม่ได้ ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5259-5260/2561 จำเลยที่ 2 พยายามอ้างส่งเอกสารเกี่ยวกับห้องชุดต่อศาลฎีกาเป็นครั้งแรกเพื่อหักล้างพยานหลักฐานเรื่องชู้ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเอกสารที่เข้าสู่สำนวนในลักษณะนี้เป็นพยานเอกสารที่เข้าสู่สำนวนโดยมิชอบด้วยกฎหมาย ต้องห้ามมิให้รับฟัง พยานหลักฐานต้องนำเสนอในศาลชั้นต้นซึ่งคู่ความอีกฝ่ายมีโอกาสโต้แย้ง ฝ่ายที่เก็บเอกสารไว้จนถึงชั้นฎีกาจะพบว่าศาลไม่รับฟังเอกสารนั้นเลย

Evidences de captations secrètes de mariages en Thaïlande Evidences d'adultère devant un tribunal thaïlandais article 1529 : divorce en un an en Thaïlande indemnisation de la maîtresse ou de l'amant Thaïlande Section sur le pardon 1518 Divorce en Thaïlande Décision de la Cour suprême thaïlandaise sur l’adultère

📖 Pour en savoir plus, consultez ThaiLawOnline 📖 อ่านเพิ่มเติมที่ ThaiLawOnline

Sebastien H. Brousseau LL.B., B.Sc. Consultant juridique étranger
Wichuda Atthatmethakon LL.M. Avocat et notaire thaïlandais

Examiné et annoté par des professionnels du droit qualifiés ayant plus de 18 ans d'expérience en droit thaïlandais.

ตรวจสอบและอธิบายโดยผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายที่มีประสบการณ์การปฏิบัติงานด้านกฎหมายไทยมากกว่า 18 ปี

Avertissement : Les traductions anglaises fournies sur ce site Web sont non officielles et à titre informatif uniquement. Le texte faisant foi des lois thaïlandaises est en langue thaïe tel que publié dans la Gazette royale thaïlandaise (RatchakitchanubeksaCe contenu ne constitue pas un avis juridique. Pour toute question juridique spécifique, veuillez consulter un avocat thaïlandais qualifié.

Droits d'auteur © 2026 ThaiLaw Online Co. Ltd. Le texte statutaire thaïlandais (ตัวบทกฎหมาย) et les décisions originales de la Cour suprême (Dika) en langue thaïe sont dans le domaine public telles que publiées dans la Gazette du gouvernement royal thaïlandais (ราชกิจจานุเบกษา) conformément à l'article 7 de la loi sur le droit d'auteur de 2537 (1994). Tout le reste du contenu, y compris les traductions en anglais, les résumés des décisions de la Cour suprême (Dika), les annotations juridiques, les renvois, les commentaires et l'analyse éditoriale, constitue la propriété intellectuelle protégée par le droit d'auteur de ThaiLawOnline et ses rédacteurs, Sebastien H. Brousseau (LL.B.) et Wichuda Atthatmethakon (LL.M.). Toute reproduction ou distribution non autorisée est interdite.

ข้อสงวนสิทธิ์: คำแปลภาษาอังกฤษที่ให้ไว้ในเว็บไซต์นี้เป็นคำแปลอย่างไม่เป็นทางการและมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ข้อมูลเท่านั้น ตัวบทกฎหมายที่เป็นทางการคือภาษาไทยตามที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เนื้อหานี้ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางกฎหมาย สำหรับคำถามทางกฎหมายเฉพาะ กรุณาปรึกษาทนายความไทยที่มีคุณสมบัติ

ลิขสิทธิ์ © 2026 บริษัท ไทยลอว์ ออนไลน์ จำกัด ตัวบทกฎหมายภาษาไทยและคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับภาษาไทยดั้งเดิมเป็นสาธารณสมบัติ ตามที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ตามมาตรา 7 แห่งพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 เนื้อหาอื่นทั้งหมด ได้แก่ คำแปลภาษาอังกฤษ บทสรุปคำพิพากษาศาลฎีกา คำอธิบายกฎหมาย การอ้างอิงข้าม ข้อวิจารณ์ และบทวิเคราะห์ทางบรรณาธิการ เป็นทรัพย์สินทางปัญญาอันมีลิขสิทธิ์ของ ThaiLawOnline และบรรณาธิการ เซบาสเตียง อ็อง บรูโซ (LL.B.) และ วิชุดา อรรถเมธากร (LL.M.) ห้ามทำซ้ำหรือเผยแพร่โดยไม่ได้รับอนุญาต

Retour en haut de la page
WhatsApp LINE Appeler Rendez-vous